‘Hier doen zich geen problemen voor’

Verenigd Koninkrijk

Labour komt niet van zijn anti-Joodse imago af en het aantal meldingen van antisemitisme piekt.

Wie op een lentedag in het weekend door het noordelijke deel van stadspark Hampstead Heath in Londen slentert, kan zomaar de indruk krijgen dat het Verenigd Koninkrijk weinig last heeft van antisemitisme. Jongetjes met keppeltjes rennen vrolijk rond, van de hertjes naar de volière met twee reusachtige oehoes. Moeders, soms duidelijk met pruik, zitten in de zon op een bankje. Zo ziet het Verenigd Koninkrijk zich graag: een open, divers en tolerant land, een veilige haven waar iedereen zijn of haar geloof kan belijden.

Het is een en al gemoedelijkheid op deze zaterdag in het park grenzend aan Golders Green, een wijk waar sinds de Tweede Wereldoorlog een grote Joodse gemeenschap woont. „Zoals in veel delen van de wereld hebben de sjoels beveiliging. Maar er doen zich geen problemen of moeilijkheden voor in Golders Green voor orthodoxe Joden. Sterker, tijdens de sjabbat en op feestdagen wandelen velen naar de sjoel terwijl ze hun talliet openlijk over hun jas dragen”, schrijft de Amerikaanse publicatie The Jewish Press in een lovende recensie over de buurt.

Toch is antisemitisme momenteel een politiek uiterst beladen thema. Het lukt Jeremy Corbyn en Labour niet om van het imago af te komen dat delen binnen de partij antisemitisme tolereren. Eind april belegde de Labour-leider een bijeenkomst met enkele gezaghebbende Joodse organisaties om de gemoederen te laten bedaren. Corbyn wist ze niet te overtuigen. „Dit was een gemiste kans”, schreven de leiders van de belangenverenigingen in een verklaring.

Het centrum-rechtse opinieblad The Spectator inventariseerde onlangs de klachten van antisemitisme bij Labour en kwam tot vijftig aantijgingen. Op een nevenevenement tijdens het partijcongres vorig jaar werd opgeroepen tot Holocaustontkenning. Corbyn, die al decennia de Palestijnse zaak steunt, zou meerdere malen antisemitische islamitische geestelijken hebben ontvangen of geprezen. Hij heeft op Facebook een muurschildering geliked waar Joden op discriminatoire wijze zijn afgebeeld. Corbyn zegt dat hij niet goed had gekeken. Ook zijn er meerdere meldingen van lokale Labourpolitici en activisten die zich antisemitisch hebben gedragen.

Corbyn beloofde beterschap. Ook binnen de partij groeit de roep om hardere maatregelen. Zo wil de Londense burgemeester Sadiq Khan dat Ken Livingstone, een van zijn voorgangers, niet geschorst maar geroyeerd wordt voor zijn opmerking dat Hitler een zionist was.

Joodse organisaties maken zich niet alleen zorgen over de politiek. The Community Security Trust, dat zichzelf als doel stelt de Britse Joden fysiek te beschermen en te verdedigen, constateert dat er meer melding wordt gemaakt van antisemitisme op straat. In totaal meldt de organisatie 1.382 gevallen van antisemitische incidenten in 2017. Meestal betreft het scheldpartijen tegen Joodse Britten op straat. In 145 gevallen was sprake van (een poging) tot gebruik van geweld. Er waren 81 gevallen van vandalisme, zoals het bekladden van synagoges met hakenkruizen. Bijna driekwart van de meldingen kwam uit Londen of Manchester. De organisatie is geschokt: nog nooit kreeg ze zo veel meldingen binnen.

    • Melle Garschagen