Column

De schrik van de Stopera

Wat die ambtenaar mij vertelde, jaren geleden alweer, maakte veel indruk. Het ging over de Noord/Zuidlijn. De aanleg ervan zorgde zoals bekend voor bizarre kostenstijgingen, maar ook voor overlast en als gevolg daarvan protesten van buurtbewoners. Zij het niet overal evenveel. In de Stopera gold volgens de ambtenaar deze wijsheid: in de Ferdinand Bolstraat wordt het meeste geleden, maar aan de Vijzelgracht lopen de meeste televisiecamera’s rond. Moraal: de hoogopgeleide bewoners langs een gedempte gracht in het centrum maken veel meer los dan de winkeliers en etagebewoners in een volksstraat in De Pijp.

Een soort klasse-onderscheid, zeg maar. In de deftige wijken van Amsterdam kennen de hoogopgeleiden de procedures, ze mobiliseren wetenschappers en deskundigen of het niets is en voor je het weet lopen de verslaggevers er de deur plat om het eloquent verwoorde leed van de gedupeerden vast te leggen. Ik noem in dit verband de onderdoorgang van het Rijksmuseum en u begrijpt wat ik bedoel.

Zelden stonden er zoveel academische titels op een lijst als onder het bezwaarschrift tegen het besluit om fietsers onder het Rijks te weren. En zie, er wordt na de verbouwing weer net zo romantisch gefietst als vroeger – met dank aan alle opgetrommelde meesters in de rechten, politicologen en ingenieurs van Amsterdam-Zuid.

En de hoogopgeleide bewoner zit niet stil, integendeel, als de Schrik van de Stopera woekert hij onophoudelijk door de plannen van beleidsmakers en hun ambtenaren. Een hamerstukje, moet Eberhard van der Laan in zijn laatste dagen hebben gedacht. Heel de stad wil Johan Cruijff eren en daarom vernoemen we behalve de Arena ook het Stadionplein naar hem. Leuk toch? Niet echt. Het besluit was nog niet openbaar of de razendsnel gemobiliseerde bovenlaag van Zuid doopte het om tot „bestuurlijke overval”.

In tal van lokale en landelijke media deden de academici uit de buurt kond van procedurele fouten die waren gemaakt, waar nodig profiterend van kanttekeningen door hoogleraren bestuursrecht. Tot ver achter de komma kent de Schrik van de Stopera zijn democratische rechten – alles wordt uit de rijk gevulde la met connecties getrokken om het ‘Johan Cruijffplein’ te stoppen.

Zelfs tegen de bombast van een Holocaustmonument durft de Schrik op te staan. Niet met een morsig pamfletje vol uitroeptekens, maar met geoliede websites vol nette en glasheldere argumenten met plaatjes en tekeningen. Lokale kunstenaars ontwierpen al een elegant alternatief voor het enorme, ‘lelijke’ Namenmonument van Daniel Libeskind dat er van het stadsbestuur en het Auschwitz Comité moet komen. Uiteraard stellen ze ook een andere locatie voor dan het beoogde Weesperplantsoen. Geen historische correctie, geen milieupuntje van aandacht, geen onnodig gevelde boom wordt vergeten in de strijd voor behoud van het lieve plantsoentje naast de Hermitage. De Schrik van de Stopera houdt vol. Geef hem ongelijk.

Om te redden wat er te redden valt, komt er op 15 mei een echte hoorzitting in De Balie. Ik durf te wedden dat het stormloopt.

Auke Kok is schrijver en journalist.