Jongeren vragen Levenseindekliniek vaker om euthanasie

Euthanasie Er is de laatste maanden veel aandacht voor jongeren die niet meer willen leven. Nu blijken zij ook veel vaker om euthanasie te verzoeken.

Exterieur van De Levenseindekliniek. Foto Robin van Lonkhuijsen/ANP

Jongeren onder de dertig jaar verzochten de Levenseindekliniek in 2017 veel vaker om euthanasie dan een jaar eerder. Vorig jaar vroegen 156 jongeren de Levenseindekliniek om euthanasie. Dat was een stijging van 63 procent ten opzichte het jaar ervoor. Zeven van hen werd daadwerkelijk euthanasie verleend – in 2016 gebeurde dat twee keer.

Dit blijkt uit gedetailleerde cijfers over het aantal euthanasieverzoeken en de achtergronden daarvan die de Levenseindekliniek woensdag bekendmaakte. De organisatie noemt de stijging van het aantal verzoeken van jongeren „opvallend”.

De Levenseindekliniek bestaat uit bijna 60 rondreizende teams van artsen en verpleegkundigen die euthanasieverzoeken beoordelen van mensen die daarvoor bij hun eigen arts niet terecht kunnen.

Ondraaglijk lijden

Ruim 10 procent van alle euthanasiegevallen in ons land (vorig jaar meer dan 6.500) wordt uitgevoerd door medici van de Levenseindekliniek. Mensen die „ondraaglijk” en „uitzichtloos” lijden komen volgens de euthanasiewet (2002) in aanmerking voor euthanasie.

Er was het afgelopen jaar veel aandacht voor jongeren die niet meer willen leven. Eind januari kreeg de 29-jarige Aurelia Brouwers euthanasie via de Levenseindekliniek, vanwege ernstige psychische problemen. Aurelia liet zichzelf in haar laatste weken filmen door RTL Nieuws, omdat ze het taboe op euthanasie bij mensen met een psychische stoornis wilde doorbreken. Aurelia was al jaren open over haar euthanasiewens en schreef erover op internet. Ze kreeg veel steun, maar oogstte ook woede – een petitie om haar van euthanasie te weerhouden werd tienduizend keer getekend.

Felle discussie

Uit de cijfers van de Levenseindekliniek blijkt nu dat er veel meer mensen zoals Aurelia euthanasie willen. Een woordvoerder van de kliniek zegt niet te kunnen verklaren waarom ineens zoveel meer jonge mensen om euthanasie verzoeken. Wel is duidelijk dat het „in het grootste deel van de gevallen” gaat om jongeren met psychische problemen. Dat verklaart volgens de woordvoerder ook waarom in een zeer klein aantal gevallen ook daadwerkelijk euthanasie wordt uitgevoerd. In de meeste gevallen kan de Levenseindekliniek niet vaststellen dat er sprake is van „uitzichtloos lijden” en er dus geen enkele behandeling meer mogelijk zou zijn.

De laatste maanden was er felle discussie over jongeren die niet meer willen leven, maar niet bij een arts om euthanasie verzoeken. De discussie laaide op door het overlijden van Ximena Knol (19) uit Uden. Zij kampte na misbruik met een posttraumatische stressstoornis en bracht zichzelf om het leven met een middel dat zij via internet had aangeschaft.

Haar ouders protesteerden daarna via interviews in de media tegen de eenvoudige beschikbaarheid van dodelijke middelen via internet. Ze gaven de Coöperatie Laatste Wil (CLW) er de schuld van te veel ruchtbaarheid te hebben gegeven aan de verkrijgbaarheid van zulke middelen. De coöperatie maakte in september vorig jaar bekend een legaal verkrijgbaar dodelijk middel te willen verspreiden onder de eigen leden, zodat zij hun eigen leven ‘humaan’ zouden kunnen beëindigen.

Lees ook: De 29-jarige Aurelia Brouwers kampte jaren met geestelijke problemen en sprak open over haar euthanasiewens, die ze had vanwege ernstige psychische problemen. Ze oogstte daarmee respect én woede.

Dodelijke middelen

Inmiddels is de Coöperatie Laatste Wil gestopt met de voorbereidingen voor het verspreiden van dodelijke middelen. Het Openbaar Ministerie dreigde de ‘inkopers’ van de CLW te vervolgen, onder meer nadat minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) zich zeer bezorgd had getoond naar aanleiding van de dood van Ximena.

Cijfers over jongeren die euthanasie willen en krijgen worden nog niet lang bijgehouden. De regionale toetsingscommissies euthanasie, die beoordelen of medici euthanasie zorgvuldig uitvoeren, rapporteerden in 2016 dat 16 jongeren onder de dertig dat jaar euthanasie verleend hadden gekregen.

Gedetailleerde cijfers over 2017 maakten de regionale toetsingscommissies euthanasie nog niet bekend.

Praten over zelfdoding kan bij hulp- en preventielijn ‘Zelfmoord? Praat erover’. Telefoonnummer 0900-0113 of www.113.nl
    • Enzo van Steenbergen