Maker van oorlogsfilm die inspiratie voor Star Wars was

Necrologie

Op 17 mei wordt in Groot-Brittannië in ruim 400 bioscopen Michael Andersons oorlogsfilm ‘The Dam Busters’ opnieuw vertoond.

Filmregisseur Michael Anderson met Sophia Loren in Londen op de set van de film ‘Operation Crossbow’ in 1964. Foto AP

De op 25 april overleden Britse regisseur Michael Anderson maakte een aantal plezierige publieksfilms, waaronder de Jules Verne-verfilming Around The World in 80 Days, de geliefde oorlogsfilm The Dam Busters en het SF-spektakel Logan’s Run, een cultfavoriet. Anderson werd 98.

Op 17 mei wordt The Dam Busters (1955) in een speciale galavoorstelling vertoond in de Royal Albert Hall en 400 Britse bioscopen. Het is dan precies 75 jaar na de ‘dam busters raid’, de operatie van de Royal Air Force (RAF) waar de film over gaat. In 1943 vlogen 19 Lancaster-bommenwerpers van de RAF naar het Duitse Ruhrgebied, om daar met speciaal ontwikkelde ‘bouncing bombs’ - de dam busters uit de titel - dammen op te blazen. De scènes waarin de Lancasters laag boven de grond vliegen inspireerden George Lucas bij het maken van Star Wars (1977). Anderson was zeer trots op de film die bovendien leidde tot prestigieuze opdrachten, zoals het vijf Oscars winnende Around The World in 80 Days (1956). Dit is een kleurrijke ‘travelogue’ van ruim drie uur, een amusante episodenfilm waarin de oer-Brit Phileas Fogg (David Niven) een weddenschap afsluit dat hij in tachtig dagen de wereld over kan reizen. Er waren gastrollen van meer dan veertig sterren, onder wie Buster Keaton, Marlène Dietrich en Frank Sinatra. Het was de tweede film in het Todd A.O.-systeem, een Widescreen-opvolger van Cinerama dat bekendstond om zijn spectaculaire opnamen. De film ontsproot uit het brein van producent Michael Todd – een kleurrijke showman die vlak na zijn huwelijk met Elizabeth Taylor neerstortte met zijn privéjet.

Ook geliefd was Andersons campy sciencefictionfilm Logan’s Run (1976). Die speelt zich af in 2274 in een futuristische stad. Mensen leiden er een idyllisch leven dat echter na dertig jaar beëindigd wordt om overbevolking te voorkomen. Eenieder die vlak voor zijn dertigste verjaardag wegvlucht, wordt achtervolgd door een ‘sandman’ zoals Logan (Michael York). De dure film kon bogen op (indertijd) imponerende special effects en was een groot succes aan de kassa. Hoewel geen meesterwerk is het een amusante en aantrekkelijk uitziende film, iets waar Anderson altijd voor zorgde.

Anderson werd in 1920 geboren in Londen. Zijn ouders waren acteur, iets wat hij zelf ook ambieerde. Na een paar rolletjes begon hij in een filmstudio te werken, waar hij langzaam opklom tot regisseur. Hij maakte zijn eerste film in 1950, waarna in 1955 zijn doorbraak volgde met The Dam Busters, een jaar later gevolgd door zijn ten onrechte bijna vergeten bewerking van George Orwells 1984. Andere memorabele Anderson-producties zijn de deels in Nederland spelende oorlogsfilm Operation Crossbow (1965) en spionnenfilm The Quiller Memorandum (1966, naar een scenario van toneelschrijver Harold Pinter). Vakman Anderson laat een veelzijdig oeuvre na van goed gemaakte, onderhoudende films.