Britse minister struikelt over quota uit te zetten illegalen

Immigratiebeleid

De nieuwe Britse minister Sajid Javid vat, als zoon van immigranten, de onrechtmatige deportaties „zeer persoonlijk” op.

Amber Rudd (links) dient haar ontslag in als minister van Binnenlandse Zaken. Sajid Javid volgt haar op. Foto’s Hannah Mckay/Reuters, Ben Stansall/AFP

Na wekenlange ophef over het immigratiebeleid waar zij verantwoordelijk voor was, is minister Amber Rudd van Binnenlandse Zaken zondagavond laat opgestapt. Rudd is de vierde minister die in een jaar tijd de instabiele regering van Theresa May gedwongen verlaat.

Maandagochtend maakte May bekend dat 48-jarige Sajid Javid Rudd opvolgt. Javid was minister voor Huisvesting. In een interview afgelopen weekend zei Javid, zoon van Pakistaanse migranten, geschokt te zijn door de rel over onrechtmatige deportaties. „Dit voelt zeer persoonlijk”, aldus Javid in The Sunday Telegraph. „Ik dacht ‘dit had mijn moeder kunnen overkomen, mijn vader, mijn oom, mijzelf’.”

De positie van Rudd was onhoudbaar nadat ze vorige week in het Lagerhuis zei niets af te weten van een quotum voor het aantal migranten zonder papieren dat uitgezet diende te worden. Maar The Guardian meldde zondag dat Rudd vorig jaar aan premier May beloofde het aantal deportaties met 10 procent te laten stijgen. Rudd erkent dat ze het Lagerhuis heeft misleid. Onbewust, zegt ze zelf. Ze had, schrijft ze, „op de hoogte had moeten zijn” van het bestaan van informatie waar gerept werd over cijfermatige doelen.

Rudd gold als een pro-Europese stem in de ministersploeg van May. Zij zit de komende maanden niet meer aan tafel als de belangrijkste zaken van de Brexit besproken worden. Dat betekent niet dat haar invloed verdwijnt. Zij zal naar verwachting als backbencher in het Lagerhuis, optrekken met Tories die een zachte Brexit willen. De meerderheid van de Conservatieven met gedoogsteun van de Noord-Ierse Unionisten is zo klein dat iedere stem telt. Rudd kan zich gezien haar gezag — ze werd genoemd als opvolger van May als premier — opwerpen als leider van de pro-Europese Tories.

Onder premier Cameron werd een afschrikbeleid geïntroduceerd voor migranten zonder verblijfsvergunning. Huiseigenaren werden verplicht de documenten van huurders te controleren. Werkgevers konden boetes en zelfs gevangenisstraf krijgen als zij de verblijfsstatus van werknemers niet natrokken.

Twee weken geleden meldde The Guardian dat het beleid gebruikt werd om te dreigen mensen uit te zetten die al decennia in het Verenigd Koninkrijk woonden en werkten, uit onder andere Jamaica, India, Pakistan, Kenia.

Rudd en May, die voor haar premierschap zes jaar lang verantwoordelijk was als minister van Binnenlandse Zaken, boden uiteindelijk hun excuses aan. De rel doet twijfelen of de ambtelijke dienst wel in staat is een complexe klus als het nieuwe migratiebeleid na de Brexit te klaren.

    • Melle Garschagen