‘De aanslag in Manchester leerde mij relativeren’

Voetbal International Tessel Middag strijdt na een revalidatie van tien maanden met Manchester City om Europese glorie. De Engelse topclub geeft vrouwen dezelfde status als de sterren van Pep Guardiola.

Tessel Middag speelt zondag met Manchester City in Lyon om een plaats de finale van de Champions League. Foto Craig Brough/Reuters

Een auto gebruikt Tessel Middag (25) niet. Als het weer het toelaat, fietst de middenvelder in een kwartier van het trainingscomplex achter het Etihad Stadium naar het Northern Quarter. In deze hippe wijk in het centrum, waar bands als Oasis voor het eerst optraden, woont ze tussen bruine kroegen en een kattencafé. Om naast de oase van luxe bij Manchester City niet het gevoel met het normale stadsleven te verliezen.

Haar appartement ligt nog geen kilometer van de Manchester Arena, de concerthal waar een terrorist vorig jaar op 22 mei tientallen slachtoffers maakte. „Ik was net gaan slapen, toen het gebeurde”, vertelt ze. De herrie van helikopters, ambulances en politieauto’s ging langs haar heen. „Een enorme schok bij het ontwaken. Het gebeurde de avond voor ik geopereerd zou worden aan mijn kruisband.”

Middag liep met haar ziel onder de arm. Bijgestaan door haar moeder probeerde ze haar lot een plek te geven. „Geen EK in eigen land, een lange revalidatie voor de boeg. Mijn wereld stortte in. Die aanslag, zo dicht bij huis, werkte heel relativerend. Je beseft dat mensen hun dierbaren hebben verloren. Dat het altijd erger kan. Het was ook heel inspirerend om te zien hoe de stad omging met de tragedie.”

In deze periode committeerde Middag zich ook aan Common Goal, mede opgericht door Juan Mata van Manchester United. Deze organisatie probeert profvoetballers ertoe te bewegen 1 procent van hun salaris af te staan aan goede doelen. „In mijn geval niet heel veel, maar ik wilde een gebaar maken”, vertelt ze. „Ik verkeer in de gelukkige positie dat ik op dit moment kan leven van mijn sport. Daarom wil ik wat teruggeven.”

Middag mag bij City lang niet zoveel verdienen als Sergio Agüero, de club maakt verder geen onderscheid tussen mannen en vrouwen. „Los van het salaris zijn de faciliteiten hetzelfde. Misschien vliegen de mannen met een privéjet naar uitwedstrijden. Wij zitten in economy class. Verder heb ik hier alles wat mijn hartje begeert als voetballer. En het geld? Dat heeft met marktwerking te maken. Iedereen zal begrijpen dat wij geen miljoenencontract krijgen.”

‘Same City, Same Passion’

Deze gelijkschakeling vloeit voort uit de campagne ‘Same City, Same Passion’. Net als de ploeg van Pep Guardiola moet het elftal van Middag Europa gaan domineren. Zondag speelt City in Lyon om een plek in de finale van de Champions League. De landstitel ligt binnen handbereik. „Met dezelfde filosofie als Guardiola. Misschien wisselt hij tijdens wedstrijden nog wat vaker van systeem, maar ook wij maken met tactische slimmigheden het verschil.”

Buiten de muren van de Etihad Campus krijgt Middag ook in breder verband een identieke behandeling. Kinderen sparen plaatjes met haar beeltenis erop of besturen de technicus met een controller in het spel FIFA. Speelsters figureren naast sterren als Vincent Kompany in reclamecampagnes van de club. De BBC toont wekelijks beelden van de competitie. Van politieke correctheid is geen sprake. „We zijn high-profile geworden”, verklaart Middag.

Geruchtmakende zaak

Ze wijst op de geruchtmakende zaak rond Eniola Aluko. De Engelse international gaf in 2016 aan door ex-bondscoach Mark Sampson en andere stafleden racistisch te zijn bejegend. Voetbalbond FA probeerde middels een intern onderzoek haar beschuldigingen onder het tapijt te vegen. Voor straf werd ze niet meer geselecteerd. Aluko, een afgestudeerd advocaat, zette door en kreeg gelijk. Sampson moest opstappen, de FA ging door het stof.

„Aluko kreeg een platform”, legt Middag uit. „Vooral The Guardian pakte het groots op. Dat geeft aan dat wij nieuws zijn. Dat journalisten ons nieuwswaardig vinden. Ik loop al een aantal jaar in het vrouwenvoetbal rond. In het begin hadden mensen geen idee, wisten ze hooguit dat we bestonden. Nu bouwen individuele speelsters een reputatie op. Mensen willen over ons lezen. Die zaak rond Aluko is daar bijna een gevolg van. We worden serieuzer genomen.”

Niet uit de losse pols

Middag filosofeert niet uit de losse pols. Aan de Universiteit van Amsterdam (UvA) studeerde ze geschiedenis. Haar bachelorscriptie spitste zich toe op de (achtergestelde) positie van het vrouwenvoetbal tussen 1880 en 1939. „Die jaren liggen lang achter ons, maar ook tien jaar geleden omarmde de KNVB ons niet zo ruimhartig als nu. Dat dwingen we mede af door onze prestaties. De kwaliteit moet hoog zijn, zodat de mensen het echt leuk vinden.”

Deze schaalvergroting zorgt in haar ogen voor een domino-effect. De professionalisering van de sport leidt tot een hoger niveau. De populariteit groeit automatisch mee. In Engeland maar indirect ook bij Oranje. „Bijna de helft van de selectie voetbalt in het buitenland. Daar krijg je meer mogelijkheden. Als fullprof ontwikkel je je ook veel sneller dan als je ernaast moet werken. Ik hoop dat de Nederlandse competitie daarin kan meegaan.”

Universiteit in Manchester

Door haar blessure had de Amsterdamse plotseling veel tijd over. Ze bracht weliswaar vele uren op de club door, maar reisde niet met de ploeg mee. Middag besloot mastervakken te gaan volgen aan de universiteit in Manchester: Britain and World Politics I en II. Tijdens colleges werd de periode van de Eerste Wereldoorlog tot en met de Brexit behandeld. Over de scheiding van Europa schrijft ze momenteel een essay.

„Ik ben weer enorm druk met voetbal, kreeg daarom uitstel, maar wil die afmaken. Met de vraagstelling: is de Brexit een logisch gevolg van hoe de Britten al decennialang tegen Europa aankijken? Je kan best beargumenteren dat dit het geval is. Je kan ook stellen dat ex-premier David Cameron een enorme gok nam door überhaupt een referendum uit te schrijven. Hij dacht die wel even te winnen. Cameron schatte het tijdsgewricht niet goed in.”

Middag zocht ook afleiding in de bioscoop, musea, het theater en natuurgebieden als het Lake District. Ze prefereert deze vrijheid boven het meer ingeperkte sociale leven van beter beloonde collega’s als De Bruyne en Kompany. Middag speelt net als zij voor een van de beste clubs ter wereld, maar hoeft hun prijs voor de roem niet te betalen. Althans voorlopig niet. „We naderen het mannenvoetbal steeds dichter.”

Geen ruimte voor sentiment

Of Middag, door ruim 26.000 fans gevolgd op Instagram, tegen die tijd nog uitkomt voor Manchester City valt te bezien. Haar contract loopt deze zomer af. De ambities van de club laten geen ruimte open voor sentiment.

Ze moet zich bewijzen tijdens invalbeurten. Met prijzen op het spel durft coach Nick Cushing het niet aan om de net herstelde speelster ritme te laten opdoen. Niet verwonderlijk laat een serieuze aanbieding nog op zich wachten.

„Onzekere tijden”, geeft Middag aan. „Het liefst blijf ik, maar als mijn toekomst hier niet ligt, dan moet ik op zoek naar een mooie club waar ik zeker aan spelen toekom.” Door haar in Engeland gegroeide faam en bewezen talent hoeft ze zich geen zorgen te maken over het vervolg van haar loopbaan. Wel zal ze met pijn in het hart afscheid nemen, mocht het zover komen. „Na City voelt elke andere club als een stap terug. Dat wist ik meteen.”

    • Geert Langendorff