Zorgakkoord: minder geld voor operaties

Zorgkosten Door onder meer vergrijzing dreigen de zorgkosten onhoudbaar te worden. Het ministerie van VWS sloot nu een eerste ‘hoofdlijnenakkoord’ om de kosten van de gezondheidszorg te drukken.

Operatiekamer in het operatiecentrum van het Academisch Medisch Centrum (AMC). Koen van Weel/ANP

Het aantal operaties en ingrepen in ziekenhuizen wordt de komende jaren omlaag gebracht. Dat blijkt uit een akkoord dat minister Bruno Bruins (VVD, Medische Zorg) heeft gesloten met medisch-specialisten, ziekenhuizen en zorgverzekeraars.

Volgend jaar mogen de uitgaven voor medisch-specialistische hulp met maximaal 0,8 procent groeien. Jaarlijks neemt dit af tot 0 procent in 2022. Dat is feitelijk een bezuiniging, omdat volgens prognoses van het Centraal Planbureau de uitgaven voor medisch-specialistische zorg zouden groeien. Dat zou ook logisch zijn: er zijn steeds complexere en dure operatiemethoden en medicijnen beschikbaar.

Toch wordt de stijging van de uitgaven nu afgeremd. Patiënten kunnen daardoor minder snel in het ziekenhuis terecht. Het is de bedoeling dat huisartsen en wijkverpleegkundigen meer zorg gaan verlenen. Liefst zijn zij er al eerder bij als een patiënt ziek is, zodat een operatie in het ziekenhuis kan worden voorkomen.

Denk daarbij aan ouderen die steeds langer thuis wonen en nu regelmatig op de spoedeisende hulp belanden, soms met kwalen die een huisarts in een eerder stadium had kunnen verhelpen. Ook moeten ziekenhuizen sommige zaken afstoten, zoals de hulp aan astmapatiënten en een deel van de bloedafname.

Lees ook: Bij het LUMC in Leiden wordt sinds een maand bij ouderen de kwetsbaarheid gemeten. Op grond daarvan kan een arts een operatie afraden en soms is dat een opluchting voor een patiënt.

Ziekenhuizen die meewerken aan het verminderen van het aantal ingrepen kunnen een bonus krijgen: daarvoor is 425 miljoen euro beschikbaar in de komende drie jaar. In het akkoord hebben het ministerie van Volksgezondheid en de medisch-specialistische sector meer manieren afgesproken om geld te besparen. Zo moeten minder dure medicijnen tot het verzekerde pakket toegelaten worden, moet overbodige administratie tegen worden gegaan, kunnen werknemers soms worden vervangen door computers of afspraken met de dokter elektronisch afgehandeld worden.

De overeenkomst is het eerste grote ‘hoofdlijnenakkoord’ dat de nieuwe bewindslieden op het ministerie van VWS weten te sluiten. Deze akkoorden, bedacht door ex-minister Edith Schippers (VVD), moeten de gezondheidszorg in Nederland minder duur maken. Door onder meer vergrijzing dreigen de zorgkosten al jaren onhoudbaar te worden.

Medisch specialistische zorg kost ongeveer 23 miljard euro per jaar van de ruim 80 miljard die in Nederland aan zorg wordt uitgegeven – het ministerie van VWS heeft veruit de hoogste begroting van alle departementen. Het kabinet heeft in het regeerakkoord afgesproken 1,9 miljard euro minder uit te geven wat de prognoses van het Centraal Planbureau aangeven bij ongewijzigd beleid.

Dat geld moet via de ‘hoofdlijnenakkoorden’ worden binnengehaald. Het is de bedoeling dat het ministerie de komende tijd meer van zulke akkoorden sluit met andere sectoren, zoals de geestelijke gezondheidszorg.

    • Daan van Lent
    • Enzo van Steenbergen