Brieven

Brieven

Foto EPA

Hoogleraar rechtspsychologie Harald Merckelbach steekt in zijn column (20/4) de loftrompet over Harvard-psycholoog Steven Pinker. Diens boek Enlightenment Now breekt een lans voor de enorme vooruitgang in wetenschap, technologie en rationaliteit die we te danken hebben aan de Verlichting; een vooruitgang die ontkend zou worden door rampen-voorspellende goeroes. Nu is het niet zo moeilijk een reeks grafieken te vinden die vooruitgang in de wereld laten zien, maar het is evenmin moeilijk daar grafieken tegenover te zetten die tonen dat we op rampen afstevenen. Denk aan grondstoffen, water, energie, klimaat en natuur. Maar ook aan de explosief stijgende schuldenlast en de toenemende inkomensongelijkheid. Thomas Piketty heeft onderzocht dat die ongelijkheid al tweeduizend jaar – slechts onderbroken door twee wereldoorlogen – toeneemt en wordt veroorzaakt doordat de markteconomie vermogen meer beloont dan arbeid. Die ongelijkheid is een sociale tijdbom. Iets om serieus te nemen. Volgens Merckelbach is Pinker „qua intellectuele statuur een paar gewichtsklassen hoger” dan Piketty, maar waar baseert hij dat op? Is Piketty soms geen kind van de Verlichting? Is psychologie soms verhevener dan economie? Zowel aan optimistische als aan alarmerende boeken is behoefte; niet aan slecht gefundeerde voorkeuren.

    • Wouter van der Weijden