Na 20 jaar corruptie gaat Indonesische politicus toch de cel in

Setya Novanto

Als hij moest voorkomen, veinsde de oud-voorzitter van het parlement ziekte. Het mocht niet baten: Novanto krijgt 15 jaar cel.

Novanto wordt door een bewaker vergezeld naar zijn zitting in Jakarta. Foto Beawiharta/Reuters

Zelfs voor Indonesische begrippen had de voormalige voorzitter van het parlement wel erg veel geld in eigen zak gestoken. Dinsdag veroordeelde de rechtbank in Jakarta Setya Novanto tot vijftien jaar celstraf en een boete van 500 miljoen roepia, dat is omgerekend bijna 30.000 euro.

Setya Novanto, een invloedrijk figuur in de Indonesische politiek, verdiende in 2011 en 2012 persoonlijk aan de landelijke invoering van een elektronisch identiteitsbewijs. Het project kostte omgerekend rond de 360 miljoen euro, maar daarvan ging ruim een derde naar de betrokken politici, ambtenaren en zakenlui. Volgens het vonnis heeft Novanto zichzelf verrijkt en misbruik gemaakt van zijn politieke positie.

Dat het tot een uitspraak is gekomen, was ondanks Setya Novanto (62). Hij heeft er van alles aan gedaan onder het proces uit te komen.

Bij de eerste ondervragingsronde meldde Novanto zich ziek. Hij liet online een foto rondgaan van hem in een ziekenhuisbed, maar die was nogal amateuristisch genomen. Het infuus was niet aangesloten, het hartkastje liet een vlakke lijn zien en het zuurstofmasker zat verkeerd. Toen Indonesiërs daarover op sociale media grappen maakten en de foto bewerkten, liet Novanto zijn advocaten bij de politie klagen, waarop die zelfs iemand arresteerden.

Later in het proces kreeg de verdachte een ‘ongeluk’, zijn chauffeur was frontaal tegen een elektriciteitspaal aangereden. De auto lag in de kreukels en Novanto moest weer naar het ziekenhuis, bewusteloos, hoewel zijn chauffeur nergens last van had. Geen Indonesiër geloofde dit verhaal en op sociale media waren de parodieën niet van de lucht: #savetianglistrik, ‘red de elektriciteitspaal’, was de hashtag van de dag.

Corruptiewaakhond

Al sinds de jaren negentig wordt Novanto in verband gebracht met grote corruptiezaken. In 2015 trad hij ook tijdelijk terug als voorzitter van het parlement omdat hij betrokken zou zijn geweest bij een grote corruptiezaak met mijnbouwer Freeport. Maar het jaar erop mocht hij terugkomen en veroordeeld werd hij nooit.

Lees ook: De zaak van Novanto is slechts het topje van de ijsberg. Hoe komt het Indonesische parlement zo corrupt?

Dat is de nationale corruptiewaakhond KPK dit keer dus wél gelukt. Het is een opsteker voor de commissie die uit allerlei hoeken tegenwerking krijgt. Politici en ook de politie vinden dat de KPK te veel eigen macht heeft, ze mag bijvoorbeeld zelf arrestaties uitvoeren.

Novanto mag ook als hij zijn straf heeft uitgezeten, nog vijf jaar lang geen publieke functie bekleden. En als de politicus de omgerekend bijna 6 miljoen euro die hij persoonlijk aan het schandaal overhield, niet terugbetaalt, moet hij twee jaar langer zitten.

Novanto wist dinsdag nog niet of hij in hoger beroep gaat tegen de uitspraak.

    • Annemarie Kas