‘Bedrijven VS adverteren ongewild op omstreden YouTube-kanalen’

Bedrijven als Adidas, Facebook, Amazon en Netflix sponsorden zo mogelijk YouTube-kanalen die omstreden gedachtegoed verspreiden.

Schermafbeelding van het nationalistische YouTube-kanaal Wife With A Purpose.

Meer dan driehonderd grote Amerikaanse bedrijven adverteren op extremistische en omstreden YouTube-kanalen zonder dat ze het weten. Dat blijkt uit een onderzoek van de Amerikaanse nieuwszender CNN. De advertenties van bedrijven als Adidas, Facebook, LinkedIn, Amazon en Netflix hebben daardoor mogelijk geholpen om YouTube-kanalen te sponsoren die onder andere rechts-extremistisch gedachtegoed, Noord-Koreaanse propaganda, sympathie voor pedofilie en samenzweerderstheorieën verspreiden.

Volgens CNN verschenen op deze kanalen ook advertenties van vijf Amerikaanse overheidsinstellingen, zoals het ministerie van Transport. Veel van de bedrijven waren er niet van op de hoogte dat hun advertenties in video’s van deze YouTubers belandden. Een van de bedrijven, het sportmerk Under Armour, waarvan reclame verscheen op het nationalistische YouTube-kanaal Wife With A Purpose, heeft zijn advertenties bij het bedrijf tijdelijk stopgezet.

YouTube, dat eigendom is van Google, worstelt al langer met het probleem dat advertenties van bedrijven in ongewenste extreme kanalen voorbij komen. Een jaar geleden maakten Volkswagen, de Britse overheid en de krant The Guardian bekend dat ze niet langer wilden adverteren via Google omdat hun reclames voorkwamen in het kanaal van een islamitische haatprediker. Google kondigde daarop aan het advertentiebeleid aan te scherpen en strenger op te treden tegen gebruikers die bijvoorbeeld haatdragend materiaal maken.

Controle is lastig

Dat is kennelijk nog niet heel goed gelukt. Afgelopen november stopten meerdere grote bedrijven met adverteren bij YouTube omdat hun reclames verschenen in seksueel getinte filmpjes met kinderen. In februari dreigde Unilever ook te stoppen met adverteren bij Google en Facebook als die bedrijven hun advertentiebeleid niet transparanter maken.

Het probleem is dat advertenties op YouTube geautomatiseerd worden verdeeld. Hierdoor is het voor bedrijven vaak van tevoren onbekend wáár hun reclame terechtkomt. Ook de controle gebeurt via computers. Die kunnen op titel, metadata en beeld checken, maar kunnen uitingen van haatzaaiende ideeën zijn daar moeilijker uit te filteren. Handmatige controle is vrijwel onmogelijk: per minuut wordt ongeveer driehonderd uur video op YouTube geüpload.

    • Anouk Eigenraam