Macron maant EU tot haast met hervormingen

Macron verdedigde dinsdag voor het Europees Parlement zijn beloofde EU-hervorming. De Franse president zorgt voor een nieuwe optimistische dynamiek, maar heeft nog weinig resultaten geboekt.

De Franse president Emmanuel Macron tijdens zijn toespraak voor het Europees Parlement in Straatsburg: „Onze verdeeldheid lijkt soms groter dan wat ons verenigt tegenover de rest van de wereld.” Foto Frederick Florin / AFP

Emmanuel Macron heeft de Europese Unie dinsdagochtend in Straatsburg tot haast gemaand bij het doorvoeren van hervormingen. In zijn eerste toespraak voor het Europees Parlement pleitte de Franse president voor meer democratie en voor wat hij „Europese soevereiniteit” noemde. Vooral op het gebied van de economie, het klimaat, energie, voedselveiligheid en digitale zaken kan de EU door meer samenwerking sterker staan, zei hij.

„Onze verdeeldheid lijkt soms groter dan wat ons verenigt tegenover de rest van de wereld”, zei Macron in een korte toespraak voorafgaand aan een plenair debat. „Het is niet het volk dat de EU verlaten heeft, het is het verraad van de klerken dat haar bedreigt”, zei hij. Frankrijk is bereid om de bijdrage aan de EU te verhogen, mits de unie efficiënter gaat werken. „Het echte Frankrijk is terug”, reageerde de voorzitter van de Europese Commissie, Jean-Claude Juncker, enthousiast.

Bijna een jaar geleden haalde Brussel opgelucht adem toen met de verkiezing van de pro-Europese Macron het gevaar van een Franse terugtrekking uit de Europese Unie was afgewend. Terwijl Macrons tegenstrever Marine Le Pen met haar Front National had gepleit voor een mogelijk referendum over een ‘Frexit’, liet Macron zijn aanhang bij campagnebijeenkomsten met Europese vlaggetjes wapperen. Na zijn winst in de tweede stemronde op 8 mei 2017 liet hij zich voor het Louvre op de klanken van de Europese hymne toejuichen.

„Tegenover het autoritarisme is niet autoritaire democratie, maar de autoriteit van de democratie het antwoord”, zei Macron over de opkomst van populistische, anti-Europese bewegingen in verschillende lidstaten.

Maar hoewel hij in Brussel voor een nieuwe optimistische dynamiek heeft gezorgd, zijn de resultaten van Macrons voorgestelde hervormingen tot dusver pover.

Direct na de Duitse verkiezingen in september zette hij de grote lijnen uit in een toespraak aan de Sorbonne-universiteit. Hij pleitte onder meer voor een groter gemeenschappelijk budget, Europese militaire samenwerking en meer democratische controle op het monetair beleid in de eurozone.

Lees hier meer over de toespraak van Macron vorig jaar aan de Sorbonne-universiteit van Parijs: Macron wil met EU nieuwe fase in

Weinig vooruitgang

Door de trage Duitse formatie is op die dossiers weinig vooruitgang geboekt. Macrons voorstel om voor de Europese verkiezingen van 2019 tot grensoverschrijdende kieslijsten te komen, is inmiddels al wel afgeschoten.

Het enige tastbare succesje dat Macron tot nu toe heeft geboekt is de belofte van alle EU-lidstaten, uitgezonderd het Verenigd Koninkrijk, om net als Frankrijk „Europese consultaties” te organiseren, teneinde burgers de mogelijkheid te geven om hun mening over de toekomst van het Europese project te geven. Macron lanceert dinsdag in de Elzas de Franse campagne hiervoor. Zijn partij La République En Marche is inmiddels met een vergelijkbare operatie begonnen.

„We moeten uitstijgen boven het nationale egoïsme”, zei Macron. „Ik hoor bij een generatie die de oorlog niet heeft meegemaakt en die de luxe heeft om te vergeten wat eerdere generaties hebben meegemaakt. Ik wil niet bij een generatie van slaapwandelaars horen.”

Macron noemde drie thema’s die alleen in Europees verband aangepakt kunnen worden: migratie, veiligheid en klimaatverandering. Wat dat eerste betreft, pleitte hij voor een EU-programma dat lokale autoriteiten die vluchtelingen opvangen financieel steunt.

    • Peter Vermaas