Hè hè, eindelijk neemt de Pulitzer popmuziek serieus

Kendrick Lamar Na een eindeloze reeks klassieke albums en een handjevol jazzplaten is het zover: de eerste Pulitzer voor een popartiest. De winnaar is meesterverteller Kendrick Lamar.

Kendrick Lamar in 2017 bij MTV Video Music Awards in Inglewood, Californië. Foto REUTERS/ Danny Moloshok

De Pulitzer Prize for Music is voor het eerst in de geschiedenis naar een popartiest gegaan. De 30-jarige rapper Kendrick Lamar uit Compton, Californië, kreeg de belangrijke prijs voor zijn vorig jaar verschenen album DAMN., dat in NRC werd omschreven als „een sterke, boeiende plaat van een excellente, bespiegelende rapper op het toppunt van zijn kunnen”.

Lamar bouwde in korte tijd een duizelingwekkend sterk oeuvre op en borduurt voort op een lange traditie van rap als verhalende kunstvorm: een geschiedenis van vele meesterlijke vertellers uit de hiphopcultuur, van Ice Cube tot The Notorious B.I.G., van Nas tot Eminem, en van Ghostface Killah tot Killer Mike, die hun luisteraars met beeldende raps, rake punchlines, gelaagde vertellingen en andere literaire technieken meesleepten in dwingende verhalen over hun omgeving en generatie.

Op cruciale platen als Section.80 (2011), good kid, m.A.A.d city (2012), To Pimp A Butterfly (2015) en het nu gelauwerde DAMN. (2017) schakelt Lamar steeds tussen personages en perspectieven. Hij maakt de worsteling en emoties invoelbaar van de mensen om hem heen die een leven proberen op te bouwen te midden van racisme, politiegeweld, armoede, verslaving en criminaliteit, en van hemzelf, als zwarte man in Amerika. Als opgroeiende jongen in een buurt en samenleving die hem en zijn talenten lijken te willen vernietigen, maar ook, later, als hiphop-superster die twijfelt, angstig is en naar adem hapt, en het gevoel heeft dat hij de wereld op zijn schouders moet nemen.

Lees ook Saul van Stapele over hoe rappers als Kendrick Lamar en Nas uitblinken in verhalende hiphop. Ze doseren hun informatie, creëren een spanningsboog en slepen de luisteraar mee: Rappers als romanschrijvers

Bob Dylan

De Pulitzer Prize for Music is een van de prijzen die de organisatie – vooral bekend van de invloedrijke prijzen voor literatuur en journalistiek – toekent aan de kunsten. Die voor muziek bestaat sinds 1943 en is sindsdien vrijwel uitsluitend toegekend aan klassieke albums, op een bescheiden aantal jazzplaten na. Het afgelopen decennium kreeg de organisatie voor het eerst meer oog voor popmuziek, met ere-Pulitzers voor Bob Dylan en Hank Williams, maar de daadwerkelijke muziekprijs, de ‘echte’ Pulitzer, werd nooit eerder aan een popartiest uitgereikt.

„De tijd was er rijp voor”, zei Dana Canedy van de organisatie achter de Pulitzers over het toekennen van de prijs aan Kendrick Lamar. Het is, na vele decennia boeiende en invloedrijke moderne popmuziek, een understatement van kolossaal formaat, van een organisatie die wel bijzonder lang het belang van popmuziek als urgente kunstvorm miskend heeft.

De Pulitzer Prize noemt DAMN. „een virtuoze verzameling songs”, en roemt de „authentieke spreektaal en de ritmische dynamiek die de complexiteit van het moderne Afro-Amerikaanse leven treffend schetsen”. Er zijn de afgelopen decennia nogal wat hiphopmeesterwerken verschenen waar deze omschrijving één-op-één op geplakt kan worden, om over de bredere popmuziek nog maar te zwijgen.

Maar als het dan toch tot 2018 moest duren, dan is Kendrick Lamar wel een uitgesproken logische kandidaat om als eerste popartiest de Pulitzer-muziekprijs te mogen ontvangen. Rap is het succesvolste genre van het moment en Lamar is bij uitstek de hiphop-ster van zijn generatie. Eerder dit jaar won hij met DAMN. alle belangrijke Grammy Awards in de categorie hiphop.

Ook stond Kendrick Lamar met de DAMN.-tour in een uitverkochte Ziggo Dome in Amsterdam. Deze zomer is hij te zien op Lowlands.

Kendrick Lamar tijdens de Grammy Awards op 28 januari 2018.

Foto REUTERS/Lucas Jackson

    • Saul van Stapele