Journalist Ton van der Ham opgepakt in UMC Utrecht

Volgens een woordvoerder van het UMC Utrecht filmde Van der Ham op plekken waar dit niet mocht. Zembla-collega Norbert Reintjens ontkent dit.

Van der Ham werd opgepakt tijdens een lezing over medische fouten die het UMC heeft begaan. Foto Piroschka van de Wouw/ANP

Zembla-journalist Ton van der Ham is vrijdagmiddag opgepakt na een lezing in het UMC Utrecht. De politie heeft hem aangehouden op verdenking van huisvredebreuk, bevestigt zij. Vrijdagavond kwam hij weer vrij, zegt Zembla tegen NRC.

Volgens een woordvoerder van het UMC heeft Van der Ham tegen afspraken in gefilmd in het ziekenhuis en stelde hij zich verbaal agressief op. Volgens Van der Hams collega Norbert Reintjens, die ook aanwezig was in het UMC, had de journalist toestemming en is hij hardhandig het ziekenhuis uitgewerkt.

Filmen in het ziekenhuis

Van der Ham was in het Utrechtse ziekenhuis om een lezing bij te wonen van de Ierse Adrienne Cullen, het slachtoffer van een ernstige medische fout van het UMC. Volgens een woordvoerder van het ziekenhuis was van tevoren afgesproken dat Van der Ham niet in de zaal mocht filmen. Toen hij toch met een camera aankwam, werd hem de toegang tot de zaal ontzegd. Ook zonder filmtoestel mocht hij niet naar binnen.

Hierna werd Van der Ham de optie geboden in de gang te wachten tot het einde van de lezing. Als Cullen naar buiten kwam, mocht hij haar interviewen - op beeld. In de uren die volgden ontstond een conflict met de beveiliging van het ziekenhuis, waarvan twee lezingen zijn.

In 2011 bleek uit een onderzoek dat Cullen kwaadaardige cellen had in het weefsel uit haar baarmoederhals. Deze alarmerende labuitslag werd over het hoofd gezien en pas twee jaar later ontdekt, toen bleek ze al ongeneeslijk ziek. ‘Ik sterf aan medische nalatigheid.’

Patiënten op beeld

Volgens de woordvoerder van het UMC filmde Van der Ham de gangen van het ziekenhuis, waarbij ook patiënten in beeld kwamen. Ook zou de journalist mensen hebben ondervraagd. Dit is volgens het ziekenhuis een schending van de huisregels, patiënten mogen niet zomaar gefilmd worden.

Zembla-journalist Norbert Reintjens meent daarentegen dat Van der Ham toestemming had om beelden te maken op de plek waar hij stond, volgens de journalist de plaats waar Cullen de zaal zou verlaten. Reintjens zegt dat het mogelijk is dat er omstanders op beeld kwamen - “maar dat zenden we natuurlijk niet uit”. Volgens Reintjens werd zijn collega door de beveiliging zonder reden hardhandig aangepakt. Zijn arm zou onder meer op zijn rug zijn gedraaid.

Reintjens meent bovendien dat Van der Ham de toegang tot de zaal van de lezing werd ontzegd vanwege “slechte ervaringen met Zembla”. Dit zou een woordvoerder hebben gezegd, zonder toe te lichten om welke ervaringen het gaat. De persvoorlichter met wie NRC sprak, ontkent dit. Volgens hem was Van der Ham verbaal agressief en mocht hij daarom de zaal niet betreden.

Zembla betrokken bij lezing

Zembla was nauw betrokken bij het onderwerp van de lezing. Het onderzoeksprogramma onthulde in 2015 dat het UMC Utrecht te laat melding deed van de medische fout die Adrienne Cullen waarschijnlijk het leven gaat kosten. Haar werd vervolgens een zwijgcontract aangeboden, dat zij weigerde te ondertekenen. Volgens Reintjens vindt Cullen het “vervelend” dat Van der Ham niet aanwezig mocht zijn bij haar lezing.

Tijdens de lezing van vrijdag zou de Ierse samen met haar behandelend arts openheid bieden over de fouten die zijn gemaakt. Vanwege het delicate onderwerp, en op verzoek van de arts, mocht de inhoud van de lezing niet opgenomen of gefilmd worden. RTL en NOS, die wel in de zaal aanwezig mochten zijn, mochten alleen omgevingsbeelden schieten, aldus de woordvoerder van het UMC.