Column

Coolsingel

Zestig miljoen euro is veel geld voor het verbreden van de stoep, zegt de Rotterdamse VVD over de opknapbeurt van de Coolsingel. De PvdA had liever gezien dat voor dat bedrag de armoede in de stad was aangepakt. GroenLinks noemt het een gemiste kans en had de ‘belangrijkste’ straat van Rotterdam graag autovrij willen maken. Ondanks alle kritiek is afgelopen maandag dan eindelijk een start gemaakt met de make-over van die grauwe, zielloze Coolsingel. Het moet een „boulevard van internationale allure” worden, zo belooft ontwerper Adriaan Geuze, die ook verantwoordelijk was voor het ontwerp van het Schouwburgplein en het nieuwe Stationsplein. Geuze zegt met zijn plan terug te willen naar de sfeer van voor de oorlog, toen de Coolsingel nog het kloppend hart en het visitekaartje van de stad was. Geen Rotterdammer die zich dat nog kan herinneren, maar iedereen kent de verhalen wel.

Het is overigens niet voor het eerst dat de Coolsingel een metamorfose ondergaat. En ook toen werd er op z’n Rotterdams gemopperd over de nieuwe plannen. Tot 1913 was de Coolsingel (toen nog Coolvest) een brede gracht, met aan weerszijden gebouwen als de Schouwburg, concertgebouw De Doelen en korenmolen „De Hoop”. Het toenmalige stadsbestuur wilde het verkeer meer ruimte geven en er – net als nu – een „boulevard van allure” van maken met Parijs, Wenen, Brussel en Berlijn als voorbeeld. De singel werd gedempt, oude gebouwen werden gesloopt en er werd een nieuw stadhuis gebouwd. Ook toen was er veel kritiek. Op het slopen van de molen bijvoorbeeld, maar vooral op het „protserige” ontwerp voor het nieuwe stadhuis. Het Vrije Volk noemde het een „een monument van kleinburgerlijkheid, met zijn veel te nette draaiorgelfront en afschuwelijke burgerzaal”. Maar levendig werd de straat volgens de verhalen wel degelijk, met drukbezochte cafés, theaters en bioscopen. Het bombardement verwoestte bijna alles, maar bood de stadsplanologen tegelijkertijd de kans om er een nóg modernere stadsboulevard van te maken.

Het is er nooit meer goed gekomen. Sinds de wederopbouw is de Coolsingel niet meer dan een drukke verkeersader en een lege, kille plek met een ratjetoe aan gebouwen. Het zandstralen van de gevel van het stadhuis, het afbreken van een paar van die foeilelijke straatpaviljoens, de kerstverlichting in de platanen en de nieuwe bestrating hebben wel iets geholpen, maar nog altijd kun je er ‘s avonds een kanon afsteken.

De vraag is of het nieuwe, weinig revolutionaire ontwerp van Adriaan Geuze daar verandering in gaat brengen. Het autoverkeer zal hopelijk iets afnemen (want een rijstrook minder), fietsers krijgen meer ruimte, maar onbegrijpelijk is bijvoorbeeld de keuze voor de brede wandelboulevard aan de schaduwzijde (westzijde) van de Coolsingel. De architect spreekt hoopvol over het herleven van oude glorietijden, met volle terrassen en flanerend publiek, maar dat verhaal klinkt inmiddels als een oud sprookje dat we moeten blijven koesteren. Laten we vooral realistisch blijven, onze verwachtingen temperen, en hopen dat Geuzes nieuwe Coolsingel niet net zo’n (letterlijke) uitglijder wordt als destijds ‘zijn’ Schouwburgplein, al sinds de oplevering de meest bekritiseerde plek van de stad.

Mirjam de Winter (@mirjamdewinter) is freelance journalist en stadsgids in Rotterdam.