Afschrijving op ‘Groningen’ leidt tot winstval bij NAM

Gaswinning De winst van gasproducent NAM is vorig jaar gedaald en zal nog veel verder dalen. Oorzaak: lagere gaswinning en aardbevingskosten.

Gaswinningslocatie van de NAM in Muntendam. Foto Sem van der Wal/ANP

De winstgevendheid van het Groningse gasveld holt achteruit door de schade als gevolg van de aardbevingen. Nu al leveren de zogeheten kleine gasvelden buiten Groningen bijna de helft van de winst van gasproducent NAM op, terwijl ze slechts voor een kwart van de productie zorgen.

Het recente voornemen van minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat, VVD) om de Groningse gasproductie in twaalf jaar naar nul te brengen zorgt dit jaar voor grote afschrijvingen op de investeringen in Groningen. Daardoor zal de winst van het dochterbedrijf van Shell en ExxonMobil over 2018 flink lager uitvallen.

Dit blijkt uit een toelichting van de Nederlandse Aardolie Maatschappij op de jaarcijfers die deze donderdag naar buiten worden gebracht. Vorig jaar werd nog 497 miljoen euro nettowinst geboekt, tegen 526 miljoen het jaar daarvoor. Dat de winst redelijk op peil bleef, kwam vooral door de ‘kleine velden’ op zee en op land, een fiscale meevaller en verkoop van een pijpleiding. Eind 2017 had de NAM een voorziening van 874 miljoen euro in verband met de te verwachten schade-uitkeringen.

Zo ingrijpend als de introductie van aardgas wordt het niet. Maar ieder huishouden in Nederland zal met het einde van de gaswinning in Groningen te maken krijgen. Lees ook: Gasloze tijd gaan we voelen

Veiligheidsgevoel

Wiebes’ voornemen de productie in Groningen helemaal te staken, heeft NAM-bestuursvoorzitter Gerald Schotman verrast. „Ik had het scenario verwacht waarin je snel verder gaat afbouwen en dan zou kijken of dat voldoende is voor de veiligheid omdat dat ook meer opties geeft voor de BV Nederland.”

Schotman noemt de beslissing van de minister tegelijkertijd „moedig en weloverwogen”. „Daarbij hebben ze gezegd, veiligheid – en ik denk dat ze ook het veiligheidsgevoel van de Groningers bedoelen – weegt niet op tegen het financiële belang.”

Draagkracht van de NAM

Afgelopen jaar is de dividendbetaling aan Shell en Exxonmobil met 150 miljoen toegenomen, tot 613 miljoen. Dat is opvallend, gezien de twijfels begin 2018 bij de buitenwereld of de NAM wel in staat is om – samen met de staat – de schade als gevolg van de aardbevingen te vergoeden. Door meer aan de aandeelhouders uit te keren, wordt het toch al bescheiden eigen vermogen ruim gehalveerd.

Begin dit jaar uitten politici tijdens een hoorzitting in de Tweede Kamer nog twijfels over de draagkracht van de NAM. Toen zegde de top van het bedrijf toe dat er over 2017 geen slotdividend zou worden betaald.

Financieel directeur Anton Broers: „We hebben ons altijd heel goed afgevraagd: kan dit betaald worden, brengen we het bedrijf niet in gevaar. Dat is zeker niet het geval. En eind vorig jaar en begin dit jaar hebben we ook gezegd: we schorten de dividendbetalingen vanaf nu op om in elk geval de perceptie van het financiële draagvermogen te verbeteren. Dat er van een daling van het eigen vermogen een signaalfunctie uitgaat, ja, dat kan ik helemaal volgen.”

    • Milo van Bokkum
    • Erik van der Walle