Opinie

    • Jutta Chorus

De overlast die Polen wordt aangedaan

Hoe gaan we in Nederland om met onze onderklasse? Vier gemeenten kondigden aan Oost-Europese arbeidsmigranten te weren. De rest van de dag hoorde ik boze buren hun beklag doen over de overlast van rijtjeshuizen vol Polen. Werkgevers en uitzendbureaus jammerden over woningnood voor hun werknemers.

Waar waren de Polen, de Bulgaren, de Roemenen?

In Tiel wonen naar schatting tussen de 2.000 en 3.000 Oost-Europeanen. Ze werken in de kassen, de transportsector, in garages. Je ziet het aan de nummerborden, je ziet het aan de ramen: alle gordijnen zijn dicht.

Aan de Kwelkade zie ik ramen opengaan. Een man met asblond haar kijkt omlaag van onder de rode lap die op éénhoog hangt. „Kom binnen”, zegt hij in het Nederlands. Dit is het huis waar Daniel Zawada en Estera Rduch wonen. Met zes andere Polen delen ze drie slaapkamers, keuken, badkamer en wc.

Daniel woont sinds 2008 in Nederland en werkt via uitzendbureau Carrière bij Heineken. De ene dag begint hij om vier uur ’s morgens, anders om zeven uur. Kratten van een trolley tillen en lege flesjes op biermerk sorteren. Hij verdient 11,50 euro bruto per uur. Daarmee blijft hij met zijn 32 jaar maandelijks net boven het minimumloon. „Nederlanders willen ons werk niet doen. Te hoog opgeleid.”

Eén keer kwam hij in de buurt van een dienstverband, toen ging het bedrijf reorganiseren en werd hij boventallig verklaard. Hij werkt tien jaar op losse contracten.

We zitten op de onopgemaakte bedden in de kamer waar Daniel en Estera eten, tv-kijken en slapen. De vensterbank dient als tafel. Ze drinken een flesje Amigos bier.

Estera is 28 jaar. Om haar rode voeten zwachtelt ze een verband. Ze mist twee tanden. De helft van haar collega’s bij het transportbedrijf komt uit Oost-Europa. „Roemenen en Polen moet je niet bij elkaar zetten”, zegt Daniel. „Die liggen elkaar niet.”

In de kamer naast de hunne liggen twee jonge Polen op bed. Hun kleren en schoenen hebben ze nog aan. Het huis is doortrokken van vochtlucht, er is iets verstopt in de badkamer, de hele vloer is nat.

Ik denk aan de reportages die M.J. Brusse een eeuw geleden voor NRC maakte, uit Rotterdamse volksbuurten, met opgepakte rotwoninkjes, met mensen die in hun slaapkamer kookten en in hun keuken poepten. Maar voordat ik me kan schamen, zegt Daniel dat hij het jammer vindt dat ze maar weinig contact met Nederlanders hebben. „Ik wil niet geïsoleerd leven.”

Nederland bevalt hem beter dan Polen, ook in de vakanties gaan ze niet terug. „Hier is het vrij.”

Jutta Chorus (j.chorus@nrc.nl) schrijft op deze plek een wisselcolumn met Tom-Jan Meeus.

CORRECTIE (4 april 2018) In de eerdere versie van dit artikel stond dat Daniel Zawada 10,18 euro per uur verdient. Dat moet 11,50 euro bruto per uur zijn. Daarmee blijft hij met zijn 32 jaar maandelijks net boven het minimumloon.

    • Jutta Chorus