Pil tegen hiv nemen? Doe dan eerst hiv-test

Zorg De Gezondheidsraad adviseert de PrEP-pil, een preventief hiv-medicijn, in Nederland te verstrekken aan ‘risicogroepen’.

Foto EPA

Een doorbraak, noemt homobelangenorganisatie COC het advies van de Gezondheidsraad om de PrEP-pil in Nederland te verstrekken. Geweldig, vindt ook het Aidsfonds. Dat pleit al voor verstrekking sinds de PrEP-pil, die hiv-infecties voorkomt, twee jaar geleden werd toegelaten op de markt door de European Medicines Agency.

Nu heeft dus het belangrijkste adviesorgaan van de regering op dit gebied gezegd dat verstrekking aan ‘risicogroepen’ nodig is. Als minister Bruins (Medische Zorg, VVD) het advies overneemt, zal nog besloten worden of de pil wordt vergoed uit het basispakket of uit een aanvullende zorgverzekering.

Elk jaar lopen zo’n 800 mensen in Nederland hiv op, 20.000 mensen zijn ermee besmet. De meesten door onbeschermde seks. Tweederde zijn homoseksuele mannen, een kwart heteroseksuele mannen en vrouwen uit landen waar veel meer hiv voorkomt. Het virus is nog steeds ongeneeslijk, maar door dagelijks onderdrukkende hiv-remmers te slikken, kunnen dragers oud worden met het virus. De PrEP-pil – een variant op een hiv-remmer – voorkomt dat iemand hiv oploopt, mits hij elke dag de pil slikt of een paar dagen vóór en na seks.

In een experiment in Amsterdam krijgen 376 homoseksuele mannen de PrEP-pil gratis en daaruit blijkt dat zij de pil het liefst elke dag innemen. In Utrecht begint dinsdag een experiment waarbij ‘risicogroepen’ de pil tegen betaling krijgen en de medische zorg eromheen gratis.

Tot januari kostten 30 PrEP-pillen ongeveer 550 euro, maar sinds februari zijn er generieke middelen op de markt die veel goedkoper zijn. Het patent is verlopen. Nu kosten 30 pillen 48 euro. De Gezondheidsraad zegt niet of de pil in het basispakket moet komen, voor alle verzekerden, of in een aanvullende verzekering waarvoor men extra betaalt. Overigens zit de anticonceptiepil ook niet in het basispakket.

Tijdens een verkiezingsdebat in maart vorig jaar zei oud-minister Halbe Zijlstra nog dat de VVD „als eerste” voor verstrekking van de PrEP-pil zou stemmen als de Gezondheidsraad dat zou adviseren. In december stemden VVD, ChristenUnie, CDA, PVV, SGP en 50Plus tegen een voorstel van GroenLinks en D66 om de PrEP-pil alvast in te voeren en vergoeden, in afwachting van het advies.

Voordat iemand de PrEP-pil neemt, zou hij zich moeten laten testen op hiv, onderstreept een woordvoerder van het Aidsfonds, want als je eenmaal besmet bent, is de pil geen optie. Sterker, het middel zou de effectiviteit van hiv-remmers kunnen verstoren doordat het virus resistent wordt. Daarnaast moet een gebruiker elke drie maanden laten testen of zijn nieren nog werken, omdat nierfalen een van de bijwerkingen van de PrEP-pil kan zijn.

    • Frederiek Weeda