opinie

    • Lamyae Aharouay

Hoe Enschede een hogere opkomst kreeg

In Enschede gebeurde bij de afgelopen gemeenteraadsverkiezingen iets interessants met de opkomst. In 2014 lag het daar op 43,5 procent tegen 54 procent landelijk. Dit jaar steeg de opkomst in de stad naar 50,7 procent. Dat kwam niet uit de lucht vallen. Lokale media, TV Enschede FM en de stadsredactie Enschede van Tubantia begonnen in september al het project ‘Ik teken voor 80’, dat deels werd gefinancierd door de gemeente. Zo’n opkomstpercentage bleek wat ambitieus, maar de stijging is opmerkelijk.

Dat is grotendeels te danken aan Tim Beumers, al is hij daar zelf bescheiden over. Vlak voor de verkiezingen sprak ik met hem af in het Balengebouw, waar de lokale media zijn gehuisvest.

Al voor ik binnenkom, hoor ik geschreeuw. Het is de burgemeester, Onno van Veldhuizen, die aan het poolen is met Beumers (en heeft verloren). Ze hebben net een filmpje opgenomen, waarin hij Enschedeërs oproept om via een net gelanceerde app te ‘schaduwstemmen’.

Beumers is een van de projectleiders van ‘Ik teken voor 80’. Hij neemt me een dag op sleeptouw, omdat ik wil weten wat Enschede doet om meer mensen naar de stembus te krijgen. Beumers was jarenlang succesvol rapper en werkte daarna als columnist, onder meer voor zender FunX – hij weet hoe hij jongeren moet bereiken. In 2014 deed hij tijdens de gemeenteraadsverkiezingen een project voor de gemeente Den Haag, in 2016 deed hij een schuldhulpverleningsproject voor de gemeente Amsterdam. Verwacht geen man in pak: Tim draagt een hoodie, sneakers en een joggingbroek, waardoor zijn tattoos goed zichtbaar zijn.

Onderweg naar een roc waar raadsleden in gesprek gaan met jongeren, vertelt hij over zijn werk. Dat laat zich het best samenvatten als ‘makelaar voor de democratie’. Beumers wil een hogere opkomst, maar er is een kloof tussen hoe burgers informatie tot zich nemen en hoe politici communiceren. Die wil hij overbruggen.

Die politici, „die zijn alleen maar aan het zenden”, zegt hij. Gemeentecommunicatie is ambtelijk en nietszeggend. Hij pakt zijn telefoon erbij, en scrollt door Instagram. „Dít”, zegt hij, „is de manier waarop jongeren informatie meekrijgen”. Dus kocht hij daar sponsorruimte en liet filmpjes maken van debatten. Als Enschedeërs een keer per week langs zo’n gemeentefilmpje scrollen, vier jaar lang, gaat er hopelijk een lampje bij ze branden als er verkiezingen zijn. Dan weten ze waar het over gaat, terwijl ze nu twee maanden voordat ze mogen stemmen ineens worden doodgegooid met nietszeggende posters en slogans. Voor 100 euro, zegt Beumers, bereik ik op sociale media achttienduizend mensen tussen de 18 en 45 jaar. „Aan die suffe posters ben je zo 15.000 euro kwijt, terwijl ze niks uithalen.”

Hij vertelt over de kick-off van ‘Ik teken voor 80’. Politici debatteerden over de vraag waarom de opkomst in Enschede zo laag ligt. Maar ze hadden geen aandacht voor de zaal. Beumers eiste de microfoon op. „Terwijl jullie met elkaar en jezelf bezig zijn”, zei hij, „hebben jullie niet door dat er mensen zijn weggelopen, en dat de achterblijvers op hun mobieltje zitten.” Applaus!

Niemand van de politici wilde daarna nog publiekelijk met hem in discussie, maar achteraf kwamen ze naar Beumers toe. Er was toch een website met informatie voor burgers? Die konden ze toch opzoeken. Dat snapt Beumers dus niet. Hij vertelde ze: júllie willen dat meer mensen gaan stemmen, dan moeten jullie beter je best doen. Niet voor de mensen die al naar je luisteren, maar voor wie nog niet geïnteresseerd is.

Die 7 procentpunt hogere opkomst zegt: mission accomplished voor de democratiemakelaar.

Lamyae Aharouay is freelance journalist en presenteert de podcast NRC Haagse Zaken.
    • Lamyae Aharouay