Een vuurtoren veroordeelt niemand

Redacteur Margot Poll signaleert welke boeken er ook nog zijn verschenen en kiest er steeds zes om kort te bespreken.

Het boek De val van Annika S. leest als een waargebeurde thriller waarin elke politicus terecht zou kunnen komen. Maar het is het eerste deel van een vijfluik van het nieuwe schrijversduo Annejet van der Zijl en haar partner, journalist en neerlandicus Jo Simons. Hun gedeelde fascinatie voor misdaad en geschiedenis – die doet denken aan het schrijverspaar Anneloes Timmerije en Charles den Tex – komt samen in het verhaal over de Duitse politica Annika Schaefer die heeft gelogen over haar CV. Zij vlucht naar Nederland omdat zij te veel te verbergen heeft voor haar ‘bijna koninklijke’ schoonfamilie en haar partijgenoten – eigenlijk voor iedereen. Annika settelt zich al sinds haar middelbare school in haar eigen waarheid. In een verlaten bungalowpark aan de Noord-Hollandse kust verblijft zij anoniem. In ‘haar’ huisje 23 begint de ‘horrorfilm die de Gekke Regisseur in haar hoofd laat draaien’. In die horrorfilm wordt zij een soort Lisbeth Salander uit de Millennium-trilogie van Stieg Larsson. En dan zijn we nog maar aan het einde van het eerste deel. Gelukkig is het tweede al in de maak.

Simons & Van der Zijl: De val van Annika S. The House of Books, 271 blz. € 19,99

Het debuut van de Amerikaanse schrijver Eric Wasserman gaat over ons allemaal; tenminste als je een gescheiden man van in de vijftig bent of bijvoorbeeld een moeder die na de dood van haar man tevergeefs hoopt te mogen wonen bij haar dochter die een boeltje maakt van haar huishouden en daar kan wel wat schoongemaakt worden – volgens de moeder dan. De verhalenbundel Het tijdelijke leven schetst dan een meedogenloos beeld van mensen die zich juist staande proberen te houden zonder te leunen op anderen. Veel verhalen hebben een schijnbaar koele benadering maar blijken dan vooral over eenzaamheid te gaan.

Eric Wasserman: Het tijdelijke leven. The Tempory Life, vertaald uit het Engels door Jan Wynsen. Aldus Boek Compagnie, 244 blz 19,99

Dichter Halil Gür groeide op in Zuidoost-Turkije en kwam in 1974 naar Amsterdam – niet een vlucht maar de liefde bracht hem hier. Derwisj ben ik, dansende derwisj gaat over die liefde, over de wijsheid van zijn vader (Ik weet: alles is voor iedereen/ mijn Vaders goedheid is mijn rijkdom) of over Amsterdam dat hij het ‘nieuwe Jeruzalem’ noemt. Op zijn best is Gür als hij met beelden aanmoedigt de wereld samen vreedzamer te maken. Wees als een vuurtoren want Een vuurtoren veroordeelt niemand/ ook niet de golven die tegen hem beuken. En: Ja, ja, samen zullen wij de Twintowers herbouwen/ geef alsjeblieft, geef ook mij een steen.

Halil Gür: Derwisj ben ik, dansende derwisj. Vertaald uit het Turks door Akkie Joosse. De Muze, 52 blz. €19,95

‘De entree van de grote zaal in het Nederlands Fotomuseum is ter gelegenheid van de expositie van Hannes Wallrafen geheel verduisterd met zwart papier en zwarte gordijnen. In de spelonk ertussen wordt een bandje afgedraaid waarop iemand zegt dat-ie inderdaad geen spat meer ziet.’ Zo begon Eddy Marsman in 2006 zijn zeer positieve recensie van de overzichtstentoonstelling Verhalen vertellen. Dertig jaar fotografie van Hannes Wallrafen. Ruim tien jaar later vertelt Hannes Wallrafen in De blinde fotograaf nog steeds verhalen maar nu over zijn leven met de zeldzame aandoening van zijn oogzenuw (LOA) waardoor hem het zicht in zeven weken bijna helemaal werd ontnomen. Over het afhankelijk worden en het geduld dat je dan moet opbrengen. Dat hij spijt heeft niet meteen braille te hebben geleerd. Hoe liefdevol zijn familie mee heeft gezocht naar oplossingen om het leven praktisch te vergemakkelijken. En waarom hij zijn vrienden en kennissen een brief schreef over de blindheid. Een vriend stelde hem voor in plaats van zijn oog zijn stem te gebruiken om zijn ideeën over te brengen. Dat heeft geleid tot het ontwerp van de zogenaamde Audiomaquette waarbij slechtzienden een gebouw kunnen voelen en er door een stem van een deskundige in worden rondgeleid.

Hannes Wallrafen: De blinde fotograaf. Atlas Contact, 200 blz. € 21,99

Wie het beroemde Forum Romanum in Rome bezoekt zal, schrijft universitair docent Latijn Christophe Pieper, een goede gids moeten hebben om de stenen resten van ‘het kloppend hart van het antieke Rome’ te begrijpen. Daarom verscheen De vereeuwigde stad, een literaire reisgids door Rome. Steeds aan de hand van fragmenten uit werken van bijvoorbeeld klassieke schrijvers Ovidius, Cicero of Vergilius, krijgen fundamenten van toen opeens meer betekenis. Om de bundel ‘luchtiger’ te maken zijn ‘weetjes’ en praktische websites toegevoegd. Niet echt nodig want hoe er vroeger in het Grieks en in het Latijn (in het boek ook in het Nederlands vertaald) geschreven werd over het Rome van toen, geeft genoeg schwung aan deze mooi uitgegeven gids. Al is het een praktische verrijking dat de gelijknamige website devereeuwigdestad.nl werd ontwikkeld met handige plattegrond en wandelroutes.

Nathasja van Luijn, Mark Oldenhave en Christophe Pieper (red.): De vereeuwigde stad. Een literaire reisgids door het antieke Rome. AUP, 192 blz. € 14,99

En ja, wil je dan na dat bezoek eigenlijk het liefst zelf een klassieke Romein worden? Dan biedt fake-grootgrondbezitter Marcus Sidonius Falx, alias schrijver en docent klassieke talen aan de universiteit van Cambridge Jerry Toner een leerboek hoe je te gedragen als inwoner van Rome. In Hoe word ik een Romein baseert Toner zich ook op schrijvers als Ovidius of Cicero; hoe je de goden voor je kunt winnen, hoeveel je moet eten of wanneer je een bos mag uitdunnen (moet je eerst een varken offeren).

Marcus Sidonius en Jerry Toner: Hoe word ik een Romein? Oorspronkelijke titel Release your inner Roman. Vertaald uit het Engels door Patrick De Rynck. Athenaeum, 239 blz. € 19,99

    • Margot Poll