Corruptie nekt Peruaanse president nu echt

Pedro Pablo Kuczynski

President van Peru, die al langer wordt achtervolgd door corruptieschandalen, heeft de eer aan zichzelf gehouden en treedt af.

„Het is voor het land beter dat ik aftreed, omdat ik geen obstakel wil zijn in de zoektocht naar eenheid en harmonie in dit land”, zei de woensdagavond afgetreden president Kuczynski (79) in een toespraak. De positie van de rechtse technocraat Pedro Pablo Kuczynski, ook bekend als ‘PPK’, was door corruptieschandalen onhoudbaar geworden.

Kuczynski, sinds 2016 president van Peru, wordt verdacht van omvangrijke corruptie en het aannemen van steekpenningen van de Braziliaanse bouwmagnaat Odebrecht. Het gaat om een bedrag van rond de 3,5 miljoen euro dat Kuczynski betaald kreeg van Odebrecht tussen 2004-2007 via een door hem opgericht consultancybedrijf. Hij was in die periode zowel minister van Financiën als vicepresident. Voor Odebrecht regelde Kuczynski grote bouwopdrachten, waaronder de aanleg van een snelweg. Het Peruaanse congres zou donderdag stemmen om Kuczynski, een voormalige Wall Street-bankier en topeconoom bij de Wereldbank, af te zetten.

Lees ook: Omstreden president Peru kondigt aftreden aan

Een eerdere stemming voor zijn afzetting, in december 2017, werd op het nippertje afgewend toen de oppositiepartij van Kenji Fujimori zich plotseling losweekte van de congresleden die van Kuczynski af wilden. Daags daarna besloot Kuczynski de 79-jarige oud-dictator Alberto Fujimori, vader van Kenji Fujimori, uit de gevangenis te halen om ‘gezondheidsredenen’ en om hem gratie te verlenen. De oud-dictator zat een gevangenisstraf uit voor schendingen van mensenrechten en corruptie. PPK’s afzettingsprocedure werd na deze ontwikkelingen prompt stopgezet. Deze overduidelijke onderhandse deal tussen de president en Fujimori’s zoon leidden toen tot grote protesten.

Hoewel de politieke val van de president leek afgewend, moet ‘PPK’ er nu dan toch aan geloven. Video-opnames lekten uit waarop te zien was hoe er congresleden waren omgekocht om tegen de afzettingsprocedure te stemmen, in ruil voor functies, geld en toezeggingen.

Door de eer aan zichzelf te houden is het gevaar overigens nog niet geweken voor Kuczynski. Of het congres zijn ontslag accepteert en hiermee de afzettingsprocedure van de baan is, moet de komende dagen blijken. Mochten ze wel akkoord gaan, dan kan PPK nog steeds vervolgd worden voor corruptie. Wanneer zijn opvolger, de huidige vicepresident Martín Vizcarra, is benoemd, geniet Kuczynski bovendien geen presidentiële onschendbaarheid meer. Half april staat Peru als gastland voor de Top van de Amerika’s in de schijnwerpers. Behalve het eerste bezoek van de Amerikaanse president Donald Trump, zal ook de Cubaanse president Raúl Castro aanwezig zijn, en mogelijk ook de Venezolaanse president Nicolás Maduro. Die laatste is niet uitgenodigd en niet welkom, maar Maduro heeft aangekondigd desondanks aanwezig te zullen zijn.

Lees meer over Odebrecht: Zuid-Amerika in de ban van corruptiezaakereik

Kuczynski is de derde Peruaanse president die betrokken is bij omvangrijke corruptie. De smeergeldaffaire rondom het Braziliaanse Odebrecht verspreidt zich als een olievlek door Latijns-Amerika. Odebrecht zou in zeker twaalf landen politici en hooggeplaatsten omgekocht hebben. Tussen 2001 en 2016 zou in totaal voor 800 miljoen dollar aan steekpenningen betaald zijn aan individuen. De politieke kleur van de betrokken politici speelde geen rol. In Peru zou Odebrecht de afgelopen jaren meer dan 25 miljoen dollar aan smeergeld hebben betaald in ruil voor voor grote overheidsopdrachten ter waarde van 10 miljard dollar.

Correctie 23-3-2018 : in een eerdere versie van dit artikel werd gesproken over PKK. Dat moest zijn PPK en is in deze versie aangepast.

    • Nina Jurna