Nam ‘clown’ Sarkozy Libisch geld aan?

Frankrijk

Het net rondom oud-president Sarkozy wordt steeds strakker aangetrokken in zaak vermeend campagnegeld Gaddafi.

De toenmalige Libische leider Moammar Gaddafi en de toenmalige Franse president Nicolas Sarkozy in Tripoli, juli 2007 Foto SABRI ELMHEDWI/EPA

Heeft Nicolas Sarkozy om in 2007 verkozen te worden tot president van Frankrijk geld aangenomen van de Libische leider Moammar Gaddafi? Het vermoeden dat Libië voor 50 miljoen euro meebetaalde aan zijn campagne, hangt al sinds 2011 in de lucht. Dat Sarkozy nu zelf voor het eerst in deze affaire in hechtenis is genomen voor verhoor, suggereert dat de politie nieuwe informatie heeft.

De oud-president moest zich dinsdag melden bij de politie in Nanterre, even ten westen van Parijs. Die mag hem maximaal 48 uur vasthouden voordat een rechter besluit of hij formeel in staat van beschuldiging gesteld wordt, een status als getuige krijgt of buiten schot blijft. Partijgenoten van Sarkozy’s centrum-rechtse Les Républicains hekelen de „verbetenheid” van Justitie en wijzen erop dat hij onschuldig is tot het tegendeel gebleken is. Sarkozy zelf noemde de aantijgingen eerder „grotesk”.

Lees ook: 'Oud-president Sarkozy vast om campagnefinanciering'

Het was Saïf al-Islam Gaddafi, een van de zonen van de Libische kolonel, die het verhaal in maart 2011 de wereld inbracht. Enkele dagen voordat Frankrijk in Libië intervenieerde om troepen van Gaddafi te beletten opstandelingen te bombarderen, eiste hij in gesprek met Euronews dat „deze clown” Sarkozy het vermeende campagnegeld terugbetaalde. Hij dreigde alle bewijzen naar buiten te brengen.

Dat gebeurde toen niet, maar de Franse onderzoekssite Mediapart publiceerde in 2012, ná de dood van Gaddafi, verschillende documenten waaruit zou blijken dat het Libische regime in 2006 daadwerkelijk 50 miljoen vrijgemaakt zou hebben. Een van die documenten was ondertekend door de voormalige chef van de Libische inlichtingendienst. Een cruciale Libische getuige, ex-premier Choukri Ghanem, werd kort hierop dood gevonden in de Donau in Wenen. In zijn notitieboekjes, nu in handen van Justitie, maakt hij melding van betalingen van 6,5 miljoen euro.

Koffers met contanten

Een Frans-Libanese wapenhandelaar, Ziad Takieddine, zou als tussenpersoon hebben opgetreden. Hij vertelde eind 2016, toen Sarkozy probeerde opnieuw presidentskandidaat te worden, aan Mediapart dat hij tussen november 2005 en begin 2007 in koffers 5 miljoen euro aan contanten van Libië naar Frankrijk heeft gebracht. Dat geld ging volgens hem eerst naar Sarkozy’s rechterhand Claude Guéant, die in die tijd een grote kluis huurde bij een BNP-bankagentschap in Parijs. Volgens Guéant, die inmiddels in staat van beschuldiging is gesteld, werden in die kluis de toespraken van de presidentskandidaat bewaard. Maar Justitie gelooft dit verhaal niet en wil weten waarom er zoveel cash op het campagnekantoor van Sarkozy circuleerde.

Volgens Le Monde hebben verschillende functionarissen uit de Gaddafi-tijd de Franse onderzoekers de laatste maanden nieuwe bewijslast verschaft. In januari leidde dat in Londen tot de arrestatie van de Frans-Algerijnse Alexandre Djouhri. Hij had in het verleden vaker schimmige klusjes voor rechtse Franse politici opgeknapt en onderhield ook betrekkingen met Guéant. Een andere belangrijke getuige, Gaddafi’s ex-kabinetschef Bechir Saleh, werd eind vorige maand in Zuid-Afrika onder vuur genomen. Onduidelijk is of die aanval iets met de zaak te maken heeft.

Sarkozy was president van 2007 tot 2012, toen hij verloor van de socialist François Hollande. Ook bij die laatste campagne vermoedt Justitie onregelmatigheden bij de financiering. Sarkozy is daarnaast officieel verdacht van corruptie en machtsmisbruik in een onderzoek naar een magistraat die hij in ruil voor informatie over zijn rechtszaken een baantje in Monaco beloofd zou hebben.

    • Peter Vermaas