G20 belooft Trump ‘dialoog’ over handel

Handelsconflict

EU probeert op laatste moment uitzondering te bedingen op Amerikaanse staalheffingen.

Foto AFP

Luttele dagen voor het in werking treden van de Amerikaanse invoerheffingen op staal en aluminium, aanstaande vrijdag, proberen de handelspartners van de Verenigde Staten met man en macht de schade te beperken. In Buenos Aires kwamen de landen van de G20 dinsdagavond een verklaring overeen waarin een dialoog over de wereldhandel wordt aangekondigd. Intussen proberen verschillende landen, waaronder die van de Europese Unie, een uitzondering te bedingen op de Amerikaanse staal-en aluminiumheffingen.

De dreiging van een handelsoorlog overschaduwde de bijeenkomst van ministers van Financiën en centrale bankiers van de G20-landen in de Argentijnse hoofdstad, wat tot uitdrukking kwam in de slotverklaring van de bijeenkomst. De „verdere dialoog en acties” die er nu in worden genoemd, lijken een erkenning van het feit dat de Amerikanen zich niet kunnen vinden in hun huidige situatie. In 2017 bedroeg het Amerikaanse handelstekort 566 miljard dollar (461 miljard euro).

G20-bijeenkomsten zijn sinds het aantreden van de Amerikaanse president Donald Trump, begin 2017, het toneel van botsingen tussen de Amerikaanse delegatie en andere delegaties. Vorig jaar, tijdens een G20-top in Hamburg, werd onder Amerikaanse druk in de G20-slotverklaring de waarschuwing tegen het protectionisme verzwakt en kreeg ook de Wereldhandelsorganisatie (WTO) minder steun dan voorheen. Naar deze verklaring werd in Buenos Aires opnieuw verwezen.

Gemorrel

Het Amerikaanse gemorrel aan de G20-teksten bleek een voorbode van het daadwerkelijke beleid van Trumps regering. Behalve de invoerheffingen van 25 procent op staal en 10 procent op aluminium overweegt Trump een pakket protectionistische maatregelen tegen Chinese producten ter waarde van 60 miljard dollar en heeft hij gedreigd met forse importtarieven op Europese auto’s. Daarnaast verzwakt Trump de WTO door de benoemingen van leden van het orgaan dat handelsgeschillen beslecht, te blokkeren.

Europese politici probeerden de voorbije dagen hun Amerikaanse collega’s diplomatiek te bewerken in Buenos Aires en in Washington. In de marge van het G20-overleg spraken de Duitse en de Franse ministers van Financiën, Olaf Scholz en Bruno Le Maire, met hun Amerikaanse ambtgenoot Steven Mnuchin. De Duitse minister van Economische Zaken Peter Altmaier en Eurocommissaris Cecilia Malmström (Handel) vlogen naar Washington voor gesprekken met onder meer de Amerikaanse handelsminister Wilbur Ross. Allen bepleitten ze vrijstelling van de EU van de heffingen en benadrukten ze dat de EU één handelsblok is dat zich niet uit elkaar wil laten spelen. Ook de Nederlandse minister van Financiën Wopke Hoekstra was in Buenos Aires. Nederland maakt geen deel uit van de G20, maar werd door het Argentijnse voorzitterschap uitgenodigd om aan te schuiven. Hoekstra droeg uit dat „een handelsoorlog enkel verliezers kent”, aldus zijn woordvoerder.

De-escalatie

De EU is na Canada de grootste staalexporteur naar de VS. Tot dusver wil Trump alleen Canada en Mexico uitzonderen van de heffingen, mits deze twee landen akkoord gaan met wijzigingen in het Noord-Amerikaanse vrijhandelsverdrag NAFTA. Met name Duitsland, Europa’s grootste staalexporteur, zal door Trumps invoerheffingen worden geraakt en vreest verdere klappen als Trump de Europese auto-industrie hogere invoertarieven oplegt. Altmaier leek in Washington uit op de-escalatie van het conflict, door te zeggen „optimistisch” te zijn over een oplossing. Volgens Duitse media wil Berlijn niet dat de Europese Commissie snel terugslaat met heffingen op onder meer Harley Davidson-motoren en sinaasappelsap uit de VS.

Niet alleen de EU, ook Zuid-Korea en Argentinië probeerden bij het G20-overleg in Buenos Aires een uitzondering te bedingen op de Amerikaanse staalheffingen. Het laat zien hoe Trump de internationale economische verhoudingen heeft veranderd. De handelspartners zijn nu, elk voor zich, de vragende partij in Washington – precies wat het assertieve America First-beleid beoogt.