Na het ziekenhuis ging in Woerden de huisartsenpost dicht

Patiëntenzorg Woerden heeft geen ziekenhuis meer. En sinds begin dit jaar is ook de huisartsenpost gesloten. Raar, vinden Woerdenaren.

Huisarts Marjo Broos uit Woerden op de huisartsenpost in Leidsche Rijn, zeventien kilometer verderop. Bram Petraeus

Aafje Ekris (92) had laatst buikgriep. Vreselijke diarree had ze, en ze woont alleen. Ze moest naar de huisartsenpost, ’s avonds, want het ging niet meer. Maar ze loopt met een rollator, heeft geen auto, en de huisartsenpost in haar woonplaats Woerden is sinds 1 januari dicht. Wat nu? Ze belde de huisartsenpost in de Utrechtse wijk Leidsche Rijn, 17 kilometer verderop. „Ze zeiden: ‘Kom maar hier’. Ik zei: ‘Dat gaat echt niet’. Ze zijn bij mij gekomen hoor, uiteindelijk.”

Ekris, een kwieke vrouw die zelf haar boodschappen doet in winkelcentrum Tournoysveld, is eigenlijk een voorbeeldige burger. Althans, ze doet wat de overheid van ouderen wil: ze woont op haar 92ste nog zelfstandig.

Maar dat ouderenbeleid lijkt haaks te staan op het kwaliteitsbeleid van de medische sector. Dat houdt in: bundeling van medische kennis, hogere normen en dus ziekenhuis-fusies. Een chirurg moet bijvoorbeeld minimaal 50 darm-operaties per jaar doen om die operaties te mogen blijven doen. Die verhoogde normen haalde Woerden niet.

Door die hogere eisen zijn er de afgelopen tien jaar dertig (kleine) van de 100 ziekenhuizen in Nederland gesloten.

Dat heeft in Woerden grote gevolgen gehad. Eerst ging de intensive care dicht, toen de kraamafdeling, en tenslotte de spoedeisende hulp en de huisartsenpost. Want van het ziekenhuis was inmiddels zo weinig meer over, dat de huisartsen er ’s avonds en in het weekend niet meer voldoende kwaliteit konden bieden.

De voorzitter van de regionale huisartsencoöperatie, Gijsbert-Jan van Breukelen: „Er zit alleen nog een polikliniek in Woerden. En dus zat onze huisartsenpost niet meer naast een spoedeisende hulp of verpleegafdelingen. In Leidsche Rijn staat wel een volwaardig ziekenhuis – met spoedeisende hulp, intensive care, alles. Dus breiden we de huisartsenpost daar uit. Dat is één huisartsenpost in de regio in plaats van twee, zoals voorheen. Maar wel een betere. Het is niet eens een bezuiniging.”

De lokale bevolking denkt anders over kwaliteit. Kwaliteit is óók: dicht bij huis, zegt Netty den Hollander, die werkt in een slagerij in Woerden. „Mijn vader is 82. Ik heb hem gezegd: we gaan voortaan maar naar Gouda als je ’s avonds hulp nodig hebt. Want Leidsche Rijn, waar we nu onder vallen, is verder weg.” Huisartsenvoorzitter Van Breukelen: „Ja, onder kwaliteit kun je óók dichtbij verstaan. Maar de meerderheid van de huisartsen in onze coöperatie heeft voor sluiting gestemd.”

Vernieuwing

Allerzorg, een bedrijf dat wijkverpleging en medische zorg aan huis biedt, ziet een gat in de markt. Het is nu bezig, buiten de 120 huisartsen in de regio om, in Woerden een huisartsenpraktijk te openen. Die moet van zeven uur ’s ochtends tot tien uur ’s avonds open zijn. Zeven dagen per week. „Mensen werken overdag”, verklaart Chester Bishop, communication managervan Allerzorg. „Ze willen buiten kantooruren naar de huisarts kunnen en ook voor spoed terecht kunnen in hun eigen stad.”

Kaapt Allerzorg dan ook overdag patiënten van zittende huisartsen weg? Bishop: „Wij houden van vernieuwing in de zorg.”

Lees ook: Ziekenhuis weigert patiënten want er is geen personeel

Deze praktijk voor zeven dagen per week gaat alleen door als zorgverzekeraars er de zorg gaan vergoeden. Zorgverzekeraar CZ: „Dat bepaalt de marktleider in dat gebied, dat zijn wij niet.” Zilveren Kruis Achmea zegt hetzelfde. Woordvoerder Christina Rompa relativeert de noodzaak van een huisartsenpost. „Heel veel regio’s hebben geen huisartsenpost, hoor. Maar als je het gewend bent en het valt weg, dan is dat wel vervelend.” Mensen die niet naar een huisartsenpost kunnen, gaan overigens naar een (duurdere) spoedeisende hulp bij een ziekenhuis.

VGZ heeft de meeste verzekerden in Woerden. Volgens de woordvoerder zal de verzekeraar de zorg in de nieuwe huisartsenpraktijk vergoeden „mits die voldoet aan alle voorwaarden”. En het geldt alleen voor mensen die zich inschrijven bij die praktijk. „Dus niet voor iedereen die ’s avonds huisartsenzorg nodig heeft, maar bij een andere praktijk zit.” Mensen moeten, kortom, overstappen naar een nieuwe huisarts.

Een jonge vrouw die boodschappen doet bij de Jumbo-supermarkt in Woerden vertelt dat haar zus onlangs ’s avonds laat met longontsteking van Woerden naar Leidsche Rijn moest rijden. „Haar man was ook ziek, met hoge koorts, dus hij kon niet rijden. Voorheen zou ze naar de huisartsenpost vlakbij zijn gegaan.”

Een andere vrouw, met kinderwagen, peuter en kleuter ernaast, vertelt dat ze een keer naar de huisartsenpost moest omdat de baby galbulten had. Haar man bleef thuis voor de andere kinderen. Toen was de huisartsenpost in Woerden nog open. Het is raar, vinden bezoekers van winkelcentrum Tournoysveld, dat een gemeente met 52.000 inwoners geen huisartsenpost heeft. Raar? Aafje Ekris, van 92: „Verschrikkelijk is het. Ik heb mijn hele leven CDA gestemd en vertrouwde erop dat ze het beste voor ons deden.”

Ik heb mijn hele leven CDA gestemd en vertrouwde erop dat ze het beste voor ons deden

Een petitie voor behoud van de huisartsenpost in Woerden werd eerder door 18.500 inwoners getekend. Raadslid Jaap van der Does (LijstvanderDoes, drie zetels) heeft de Nederlandse Zorgautoriteit vorige week gevraagd de gevolgen van de sluiting van het ziekenhuis in Woerden te onderzoeken. Want de toezichthouder ging ermee akkoord in 2015 toen het Woerdense ziekenhuis opging in het Utrechtse Antonius.

    • Frederiek Weeda