Opinie

    • Rosanne Hertzberger

Dat Leefbaar is zo gek nog niet

‘Ik hoef dit weekend niet te werreken”, hoorde ik in de hipster-kapsalon op de Nieuwe Binnenweg in Rotterdam. Kamerplanten, oud houten kassameubel, smaakvol jazz-deuntje. „Ga maar lekker leggen op de stoel.” Was het Hardinxveld-Giessendam? Ridderkerk? Barendrecht? Het klonk in ieder geval vertrouwd, net als het accent van de kozijnenreparateur en de verloskundige vertrouwd had geklonken. Na decennia van verloedering oefent de Rotterdamse binnenstad weer een onweerstaanbare aantrekkingskracht uit op de witte voorsteden. Op ons.

De korte wandeltocht van ons nieuwe huis naar de kapsalon is een aaneenschakeling van micro-clichés: een bakfietsmoeder haalt nog even havermelk bij de Ekoplaza, in de struik hangt een dozijn witte broodjes te wachten op de ratten, op de stoep ligt een kapot drugsdealer-telefoontje. Honderd meter verderop lakt iemand een oude servieskast. En overal prijken de gezichten van Leefbaar Rotterdam-lijsttrekker Joost Eerdmans en Nida-voorman Nourdin El Ouali. Vanaf de posters bekvechten zij met elkaar, vlak naast de ‘wij groeten elkaar’ bordjes in de zogenoemde Opzoomerstraten.

Onze verhuizing naar Rotterdam is net zo cliché als die witte broodjes in de struik. Ik hoor mezelf zeggen: „Het is echt dynamisch hier.” Betaalbaar, nog niet zo gepolijst (dat gaat over die broodjes). Ergens voel ik een vaag soort schuld. Wij drijven de huizenprijzen omhoog, en ik sla de kroeshaarkapper op de hoek over om drie keer zoveel te betalen aan de jonge vrouw uit Hardinxveld. Integreren? Ho maar.

Nu heb ik integratie altijd al een illusie gevonden. Iedereen leeft permanent langs elkaar heen. Wit bij wit, zwart bij zwart. Je hoopt alleen dat de bubbeltjes niet al te overheersend worden en dat ze elkaar niet te veel gaan minachten. Dat is voor niemand goed. Ik begreep daarom de ophef niet over het plan van Joost Eerdmans van Leefbaar Rotterdam om het aantal belwinkels en shisha lounges terug te brengen. Wie wil zijn boodschappen doen te midden van zes belwinkels? Ook Turkse en Marokkaanse Rotterdammers niet. Talloze straten en buurten in Rotterdam zijn van no-go areas vol drugs en hoeren tot veilige prettige Lonely Planet-bestemmingen omgetoverd – juist door dit soort actieplannen. Opschonen, aanpakken, opkopen, diversifiëren. Je hoopt dat het niet te ver één kant op slaat – gentrificatie heeft ook nadelen – maar een veilige schone buurt is nettowinst voor iedereen.

Begrijp me niet verkeerd, ook Leefbaar barst van de rouwrandjes. De partij flirt met Wilders, Baudet en met regelrechte moslimhaat. Toch vond ik Leefbaar-raadslid Tanya Hoogwerf verrassend redelijk klinken in haar recente interview met Elsevier. Wars van ideologie en vol concrete plannen met een Ayaan Hirsi Ali / Shirin Musa-achtige feministische strijdbaarheid voor zelfbeschikking en emancipatie van de islamitische vrouw. Zou ik Hoogwerf als lid van een commissie gelijke behandeling willen? Nee. En ik ben ook blij dat ze ver verwijderd blijft van de grondwet. Maar ik begrijp het als de Leefbaren op lokaal niveau daadwerkelijk iets positiefs kunnen teweegbrengen.

Verder verbleken de meest extreme plannen en uitspraken van de Leefbaren naast die van de nieuwe Rotterdamse PVV-fractie. Deze week gingen alle alarmbellen weer eens rinkelen bij het zien van hun nieuwe, bloederige ‘islam is dodelijk’-campagne. Kennelijk was er ook na ‘minder minder minder’ nog een overtreffende trap in het zaaien van haat en het uitslaan van oorlogstaal. Laat Leefbaar en Nida dan maar lekker bekvechten. Het ziet er plotseling ontzettend onschuldig uit.

Ten slotte lijkt al die posterpraat over welke winkels waar moeten komen hopeloos irrelevant. Want terwijl de moslims en de Leefbaren rollebollend over straat gaan, zijn de halal-slagers en de belwinkels al lang en breed op hun retour. Niet vanwege Leefbaar, maar vanwege een mega-influx van ons soort mensen: hoogopgeleid, D66- en GroenLinks volk, betrokken en beleefd. Vol fatsoen knikken we naar die vriendelijke halal-slager, maar ondertussen geven we er geen cent uit terwijl we er indirect voor zorgen dat hij straks zijn huur niet meer kan betalen. Eigenlijk heeft Eerdmans verdere gentrificatie van Rotterdam op zijn verkiezingsprogramma gezet. Ik verzeker hem dat hij weinig hoeft te doen om succesvol te zijn.

is microbioloog.
    • Rosanne Hertzberger