Samen CO2-bonnen kopen. En ze dan in de prullenbak gooien

Groen doen Elke week gidst NRC je richting een duurzaam leven.

Foto iStock

We gingen naar Mallorca. Kliffen met pijnbomen, strand, ijsjes. En toen we terug waren, hadden we aan vliegtuigkilometers evenveel CO2 weggezet als we thuis in meer dan een maand doen. De teller stond op 2.300 kilo.

Wat viel er nog te doen? We konden de portemonnee trekken, voor compensatie. Dan kon ik ergens in de wereld bos aanplanten, of investeren in een wind- of zonnepark in den vreemde.

Maar ik deed iets nieuws. Ik kocht voor 19,70 euro twee rechten uit het Europese systeem voor emissiehandel, elk goed voor een ton CO2. Zulke rechten zijn bedoeld voor de industrie. Door mijn ingreep is er twee ton CO2 minder over voor raffinaderijen, fabrieken en centrales.

Sinds vorige maand kun je bij milieuorganisatie Wise en energieleverancier Greenchoice CO2-rechten opkopen en laten vernietigen. In de herfst bood een Belgische club, Carbon+Alt+Delete, hetzelfde. Een trendje!

Het ‘European Trading Scheme’ (ETS) voor CO2 werkt zo. Bedrijven die veel CO2 uitstoten, moeten voor hun uitstoot rechten inleveren: 1 recht per ton. Die rechten kopen ze, of krijgen ze cadeau.

De CO2 is dus op de bon, maar er zijn heel veel bonnen. Volgens veel critici zelfs zo veel, dat ze te goedkoop zijn om de uitstoot serieus te drukken. Toen de ETS in 2008 begon, was de prijs bijna 30 euro, daarna zakte die in. Er zijn door de EU al veel rechten uit de markt gehaald om het gat te dichten, maar er zijn er nog steeds een kleine 2 miljard in omloop.

Lees ook: Huur liever een fiets dan een jetski als je op reis bent

Daarvan zitten er nu dus precies twee in mijn prullenbak. Komt er daardoor ook 2 ton CO2 minder uit een schoorsteen? Heb ik Mallorca witgewassen?

„Dat kun je niet letterlijk zeggen”, geeft directeur Peer de Rijk van Wise toe. Er worden wel echt rechten vernietigd, maar dat heeft bij het huidige overschot niet meteen invloed op de ETS-prijs. En dus ook niet op de uitstoot van bedrijven. „Daarvoor moet je miljoenen rechten opkopen. We zien het meer als een politieke campagne.” Die heb ik dus zojuist voor 20 euro gesponsord, net als zo’n 2.500 anderen.

Voorlichtingsorganisatie Milieu Centraal vindt vernietiging van CO2-rechten „een sympathieke manier om aandacht te vragen voor het ETS-probleem”.

Maar de Belgische pioniers van Carbon+Alt+Delete blijken na een maand alweer gestopt. In november kondigde de EU een aanscherping van het ETS-systeem aan. Toen vonden de Belgen hun actie niet meer zo zinvol. Zij steken je geld nu in een windpark in India.

Lees ook: Die milieuvervuilende vlucht kan je hooguit een beetje compenseren
    • Hester van Santen