In China mag je niks zeggen over Xi Jinping, maar erbuiten verschijnen de posters

Chinese activist in de VS

Wat in China niet kan, kan erbuiten wel: anti-Xi-posters ophangen. De man achter de campagne wil anoniem zijn.

Poster tegen Xi

Openlijk kritiek leveren op Xi Jinpings oneindige presidentschap is in China bijna onmogelijk. Erbuiten laten Chinezen zich wel horen. In de VS, Australië en Europa plakken ze posters op lantaarnpalen. In Amsterdam hing een poster van Xi’s gezicht met in het Chinees en Engels de tekst ‘Not my president’.

De organisator van de actie woont in de VS en wil anoniem blijven. „Wo shì zhōng guó rén (ik ben Chinees)”, zegt hij in accentloos Chinees aan de telefoon, om zijn afkomst te bewijzen. „We willen tonen dat dit niet oké is. In China moet je je mond houden, maar sociale media kun je niet censureren. We zijn er helemaal klaar mee.”

Waarom doet u dit?

„Westerlingen denken dat wij geen mening hebben. Die hebben we wél. Als je toestaat dat Xi de termijnlimiet [als president] afschaft, wat sta je dan verder toe?”

Wat wilt u met de actie bereiken?

„We hoopten dat Chinezen zich zouden laten horen. De actie verspreidde zich via vrienden. We zijn dolblij dat mensen van wie we de naam nooit zullen weten, mee doen; de posters ophangen. We weten dat mensen in China het ook oneens zijn met de grondwetswijziging. Die kunnen zich niet laten horen, dat begrijpen we.”

Het liefst oefent u invloed uit?

„In Nederland kun je discussiëren of je wel of niet uit de EU gaat, of je het eens bent met de premier of wie hem opvolgt. Het gaat niet om de invloed maar dat je je stem laat horen.”

Beijing houdt Chinezen in het buitenland in de gaten, roept ze op het matje. Vreest u de gevolgen niet?

„De negatiefste reacties komen van mensen die oprecht in Xi’s beleid geloven. Niet iedereen is van de overheid. Natuurlijk ontvangen we dreigementen: ‘We gaan jullie aangeven, scheuren jullie posters van de muur...’ Terwijl ik met je praat krijg ik vijf, zes berichten van Facebook en Dropbox dat iemand mijn wachtwoord probeert te achterhalen.”

Gaat u ooit terug naar China?

„Als een moderne Chinese staatsburger heb ik rechten en verantwoordelijkheden. China is een man made country – het is moeilijk te zeggen of ik van het land houd. Ik houd van de Chinezen, van de plek waar ik opgroeide, van mijn familie. Als je niet van de mensen houdt, kan het je ook niet schelen wat er gebeurt na zo’n grondwetswijziging.”