Grootste tech-overname ooit van de baan door Trump

Protectionisme Chipmaker Broadcom trekt zijn bod op concurrent Qualcomm in, na een blokkade van de Amerikaanse president. De beurzen vrezen voor tegenmaatregelen. Op de achtergrond groeien zorgen over Chinese dominantie.

De campus van Qualcomm in San Diego Foto Mike Blake/Reuters

De grootste overname ooit in de technologiesector gaat definitief niet door. Chipmaker Broadcom heeft woensdag zijn bod van 117 miljard dollar (95 miljard euro) op branchegenoot Qualcomm ingetrokken.

De afgelopen dagen was al duidelijk geworden dat de deal kansloos was omdat president Donald Trump zei dat hij die zou blokkeren. Veel Amerikaanse technologie-aandelen daalden na dat nieuws vanwege zorgen over protectionistische tegenmaatregelen.

Ook in Den Haag leidde de Amerikaanse stap tot debat. GroenLinks diende dinsdag een motie in om de van oorsprong Eindhovense chipfabrikant NXP te laten brandmerken als ‘vitaal bedrijf’ om de overname van dat bedrijf door Qualcomm te voorkomen. Eind januari stelde ook het CDA al bezorgde Kamervragen over de geplande overname – die al anderhalf jaar geleden is aangekondigd en half januari werd goedgekeurd door de Europese Commissie.

Angst voor China

De blokkade van Trump is ingegeven door angst voor China. Broadcom is niet Chinees maar Singaporees, en beloofde onlangs fors in de VS te investeren én het hoofdkantoor te verplaatsen naar de VS. Toch uitte CFIUS, een comité dat overnames beoordeelt op gevolgen voor de nationale veiligheid, eerder deze week specifiek zorgen over China.

De redenering van het comité: Broadcom geeft minder uit aan onderzoek dan Qualcomm, dus door de overname dreigt Qualcomm minder innovatief te worden. En als zo’n reus als Qualcomm minder vernieuwend wordt, zal dat uiteindelijk de concurrentiepositie van de VS schaden. De zorg van CFIUS richtte zich met name op de ontwikkeling van mobiel 5G-internet.

CFIUS adviseerde Trump expliciet om de overname te blokkeren, en de president heeft daar naar geluisterd. Huawei and andere Chinese telecombedrijven zouden de leidende rol van Qualcomm kunnen overnemen in het bepalen van technische standaarden voor mobiel internet, is de angst. Huawei wordt in diverse landen beschuldigd van het plaatsen van achterdeurtjes in de technologie, waardoor de Chinese overheid zou kunnen meegluren, maar dat is nooit bewezen. Het is zeer uitzonderlijk dat een Amerikaanse president persoonlijk een overname blokkeert nog voordat aandeelhouders überhaupt akkoord zijn.

Op de achtergrond spelen nog veel grotere Amerikaanse zorgen over China. De technologiewedloop tussen de VS en China is al een flinke tijd spannender aan het worden en gaat lang niet alleen over 5G.

President Xi Jinping lanceerde vorig jaar een omvangrijk en ambitieus plan om China de leidende wereldmacht te maken in mobiele technologie, kunstmatige intelligentie, quantumcomputers, genetica en andere geavanceerde industrieën. Eén van de pilaren onder het Chinese beleid is het stimuleren van Chinese bedrijven om buitenlandse concurrenten over te nemen en zo patenten, technologie en getalenteerd personeel van rivalen binnen te halen.

Lees ook de column van Menno Tamminga: De troef van Trump? Dat is een zakje chips
    • Wouter van Noort