Tussen de achterwielen zit een Afghaan verstopt

Havencontrole

Bij de veerbootterminal in Vlaardingen worden steeds meer migranten onderschept die illegaal naar Engeland willen. „Dit probleem is niet op te lossen.”

Noor Luwema leidt herdershond Mandy langs trucks op het terrein van rederij DFDS, op zoek naar verstekelingen. Foto David van Dam

Totaal verkleumd was hij, de man die laatst midden in de nacht onder een oplegger vandaan kroop op het terrein van DFDS in Vlaardingen. Hij had zich verstopt tussen de achterwielen, in de hoop ongemerkt op de vrachtferry naar Engeland te komen. Door de vrieskou hield hij het niet meer uit.

„We hebben hem met koffie bij de verwarming gezet in afwachting van de politie”, vertelt Ralph Bosveld, de directeur van de terminal.

Dit voorval staat niet op zichzelf. Waar DFDS in 2016 nog vijftig insluipers betrapte en vorig jaar 203, waren het er in de eerste twee maanden van dit jaar al 85. De aanhoudende stijging dwingt de rederij tot kostbare maatregelen en bezorgt de terminaldirecteur een gevoel van machteloosheid. „We doen er alles aan, maar het houdt niet op.”

Migranten op zoek naar een betere toekomst in het Verenigd Koninkrijk gaven eerder al overlast rond de terminal van Stena Line in Hoek van Holland. Migranten, veelal Albanezen, sliepen in bosjes en lieten afval slingeren, terwijl zij hun kans afwachtten om op de ferry te glippen. De rederij, de politie, de marechaussee en de gemeente Rotterdam namen maatregelen. Daardoor is het in Hoek de laatste maanden rustiger. Wat ‘inklimmers’ betreft, ziet de zeehavenpolitie een „duidelijke verschuiving” naar Vlaardingen.

Goed bereikbaar

De goede bereikbaarheid van het DFDS-terrein werkt dit ‘waterbedeffect’ in de hand. Om de hoek is een metrostation. Andere terminals liggen diep in de haven, zoals die van Cobelfret en P&O. Die rederijen willen niet zeggen of zij ook te maken hebben met een groeiende migrantenstroom.

Volgens de zeehavenpolitie worden er de laatste maanden in de hele haven meer verstekelingen betrapt. In november 74, in januari 125, vorige maand 92. Dat kan duiden op meer migranten, maar ook, zegt een woordvoerder, op een verbetering van de controles. Daar is DFDS-baas Bosveld het niet mee eens. „De controles zijn altijd goed geweest. Er zijn nu meer mensen die het proberen.”

De ruim duizend vrachtwagens die elke dag het DFDS-terrein passeren, moeten langs een batterij aan controles. De trucks rijden eerst door een camerasluis. Een beveiliger in een blauw gebouwtje ziet op zijn monitor de daken van de opleggers langskomen. De meeste verstekelingen sluipen op een parkeerplaats buiten de terminal de laadruimte in. Dat doen ze vaak door het zeildoek bovenop de trailer open te snijden. De beveiliger pikt trucks met zo’n beschadiging er meteen uit.

Daarna controleert een beveiliger de vrachtwagens steekproefsgewijs met een CO2-meter. Hij prikt het lange, dunne instrument op een paar plekken onder het zeildoek door. Als het gaat piepen, is het mis. Soms, tenminste – niet alleen verstekelingen stoten CO2 uit. Dat doet een lading broccoli ook.

De stevigste verdedigingslinie vormt Duitse herder Mandy. Begeleiders Noor en Sjors Luwema controleren elke dag met Mandy en één van hun drie andere speurhonden enkele honderden vrachtwagens. Ze werken al zeventien jaar voor DFDS.

Ook deze ochtend dribbelt Mandy speurend langs oplegger na oplegger. Soms springt ze op tegen het zeildoek, om beter te kunnen snuffelen. Als Mandy iets verdachts ruikt, legt Noor uit, gaat ze stil op de grond zitten. ,,En dat terwijl ze thuis juist alles bij elkaar blaft.”

Dit keer vindt Mandy geen verstekelingen. Dat zegt niets over haar effectiviteit. Bosveld: „Van alle verstekelingen die DFDS betrapt, wordt slechts een heel klein deel aangetroffen bij controles in Engeland. De rest halen we er hier al tussenuit. En de honden vinden veruit het meest.” Sinds kort zet ook de zeehavenpolitie drie keer per week twee honden in bij DFDS.

Onderkant filmen

De laatste tijd maken de verstekelingen gebruik van een nieuwe truc. Bosveld: „We zien opeens veel Afghanen. Die verstoppen zich niet ín de trailers, maar eronder. Als de vrachtwagens ’s avonds in de rij staan voor ons terrein, klimmen ze tussen de assen van de achterwielen.” De bibberende verstekeling die pasgeleden opdook, was ook een Afghaan.

Het is een levensgevaarlijke methode, zegt hondenbegeleider Noor. Vorige week had een verstekeling zich verstopt boven de op dat moment uitgeschakelde luchtvering van de trailer. Hij was nagenoeg onzichtbaar. “Sjors moest echt onder de truck kruipen om hem te zien. Die man zou verpletterd zijn als de vering was ingeschakeld.”

De toestroom van migranten kost DFDS inmiddels drie tot vier ton per jaar, schat Bosveld. Zo betaalt de rederij voor de begeleiding, terug naar Nederland, van verstekelingen die pas op de veerboot worden ontdekt. Ook rekent hij de kosten mee van nieuwe controles. Zo begint binnenkort een test met een camera die de onderkant van vrachtauto’s filmt.

Betrapte insluipers worden overgedragen aan de politie. Die kan hen niet lang vasthouden. „Vaak zien we dezelfde mensen twee dagen later terug”, zegt Bosveld. „Het is een soort cirkeltje.”

Dat is precies ook waar zijn machteloosheid vandaan komt. „We overleggen regelmatig met politie en justitie, maar het is niet op te lossen. Dit is geen DFDS-probleem. Het is een Europees probleem. Uiteindelijk willen die mensen gewoon naar Engeland.”

    • Vincent Sondermeijer