Opinie

Trumps Witte Huis onderhevig aan braindrain

Het vertrek van politiek adviseur Gary Cohn is een teken aan de wand, analyseert .

Wat u moet weten over Gary Cohn, de economisch adviseur van Donald Trump die dinsdag ontslag nam, is dat hij ooit de ambitie koesterde om president van de Federal Reserve te worden, de Amerikaanse centrale bank. Cohn, voormalig topman van Goldman Sachs, was een van de weinige establishmentmensen die bereid waren in te stappen bij Trump. Nu is hij een van de uitstappende ‘grown ups’ die erachter kwamen dat iedereen die zich met Trump verhoudt op termijn enkel schade lijdt.

Wat u moet weten over Gary Cohn is dat hij naast Trump stond, in de lobby van de Trump Tower, op 15 augustus 2017, toen de president vergoelijkende woorden sprak over de antisemitische demonstranten in Charlottesville. Daar waren „best wel goede mensen” bij, vond de president over de met toortsen marcherende Ku Klux Klan-leden, neonazi’s en blanke superioriteitspromotors die antisemitische leuzen riepen. Cohn stond erbij, als Joodse Amerikaan. Zo ook de Joodse minister van Financiën Steven Mnuchin en de Chinees-Amerikaanse minister van Transport Elaine Chao. In de hoek chefstaf John Kelly met gebogen hoofd. Geen van hen liet ook maar een piep van afkeer horen.

Wat u moet weten van Gary Cohn is dat hij vier ontslagbrieven schreef, maar dat hij ze nooit aan Trump overhandigde. Hij zou, zo lekte hij, hem wel persoonlijk gezegd hebben dat hij diens opmerkingen ongepast vond. Maar Cohn bleef, net als Kelly en de anderen, omdat ze meenden een hogere plicht te hebben de regering-Trump in goede banen te leiden. Voor Cohn was de weg naar de Federal Reserve afgesloten. Trump houdt namelijk niet van kritiek, dus zijn kans om Janet Yellen op te volgen als Fed-president was verkeken.

Wat u moet weten van Gary Cohn is dat hij het als zijn opdracht zag om de belastingverlaging voor ondernemingen en de hoogste inkomens door het Congres te loodsen. Maar het is de vraag of hij daarvoor nodig was: Republikeinse politici waren al van zins dat plan door te voeren. Over de ontmanteling van overheidsinkomsten, en de onvermijdelijke tekorten, zweeg hij. Geen woord over het risico van het stimuleren van een economie die al op volle toeren draait.

Wat u moet weten van Gary Cohn is dat hij een fel tegenstander was van de protectionistische tendensen in de regering-Trump. De president heeft een infantiel beeld van economische theorie en denkt werkelijk dat handelstekorten het equivalent zijn van verlies, zoals het voor een onderneming zou gelden. Een jaar lang zochten de door Trump aangestelde protectionisten naar een manier om China en andere exporteurs naar de Verenigde Saten dwars te zitten (eerder was al het Trans-Pacific Partnership afgeblazen en werd gedreigd Nafta, het handelsverdrag met Canada en Mexico, op te blazen). In februari kwamen ze met hun voorstellen om de staal- en aluminiumimport met tarieven te belasten, een voorspel voor een handelsoorlog.

Wat u moet weten van Gary Cohn is dat hij daar groot tegenstander van was en probeerde dat tegen te houden. Hij faalde. Maar hij vond het frustreren van vrijhandel blijkbaar wel een reden om ontslag te nemen, een antisemitisme tolererende baas niet. Naar verluidt riep Trump hem vorige week in zijn kantoor, eisend dat hij zijn tarieven publiekelijk steunde, een typische Trump-tactiek om zijn macht te doen gelden. Daar lag de grens voor Cohn – en voor Trump die Cohns blufpoker over opstappen niet accepteerde.

Wat u moet weten van Gary Cohn is dat hij de afgelopen weken vaak werd genoemd als mogelijke vervanger van chefstaf John Kelly, die met diverse affaires nogal wat schade opliep. Kelly en Cohn konden niet voorkomen dat dit protectionistische beleid door Trump werd afgekondigd – beiden weten dat Trump niet te controleren is. Cohn als opvolger van Kelly was altijd een wild verhaal. Waarom zou Cohn aan de reputatieschade die hij al had opgelopen nog een tot mislukken gedoemd avontuur als deurbewaker van het Oval Office toevoegen?

Wat u moet weten van Gary Cohn is dat hij goede bedoelingen had maar gedreven werd door ambitie. Dat hij zich liet beledigen en afbluffen door de man die hij diende en dat hij uiteindelijk concludeerde dat hij niets zinnigs meer kon doen in de positie die hij bekleedde. Wat u niet moet vergeten is dat Cohn een enabler is geweest, iemand die de excessen van Trump mede mogelijk maakte, die erbij stond en geen consequenties trok.

Wat u moet weten is dat Gary Cohn werd gezien als de enige verstandige economische adviseur in de omgeving van Trump, wat meer zegt over die omgeving dan over Cohn. Als Gary Cohn iets heeft uitgestraald dan is het dat je als serieuze econoom niet in dit Witte Huis moet zijn. Hij zal een lege plek achterlaten maar niet omdat hij gemist wordt.