‘Als je een heel lieve hond hebt die kinderen bijt, moet je kiezen’

Zaak-Holleeder

Astrid Holleeder getuigde tegen haar broer en kwam met nieuwe, belastende geluidopnames. Willem is „ziek”, zegt ze.

Willem Holleeder in de rechtbank. Ilustratie Aloys Oosterwijk/ANP

De vraag hing allang in de lucht: heeft Astrid Holleeder nog meer opnames van gesprekken met haar broer Willem?

Daarop kwam maandag een antwoord. Ja, er zijn meer opnames die Willem Holleeder ernstig kunnen belasten. Het gaat om een vijftiental gesprekken tussen Astrid en haar broer. De opnames ervan heeft ze, sinds het proces tegen hem zes weken geleden begon, aan het Openbaar Ministerie gegeven. Willem Holleeder staat terecht voor betrokkenheid bij diverse liquidaties in de Amsterdamse onderwereld.

Eerder zei Astrid Holleeder dat ze echt alle gespreksopnames die ze had kunnen terugvinden aan het Openbaar Ministerie (OM) had gegeven. Nu duiken dus toch nieuwe opnames op. Astrid, advocaat van beroep, zou ze door anderen hebben laten bewaren. Zij wilde maandag in de Amsterdamse rechtbank niet zeggen wie dat zijn.

In een bij tijd en wijle zeer emotioneel verhoor vertelde Willems jongste zus over die nieuwe opnames. Ze zouden zeer belastend zijn, viel uit haar woorden op te maken. Daarbij huilde ze. De rechter vroeg waarom ze emotioneel was. „Hij weet nu dat het voorbij is”, zei Astrid over haar broer. „Ik denk dat dat gesprek weinig aan de fantasie zal overlaten.”

Een van de nieuwe opnames betreft een gesprek dat Astrid en Willem voerden nadat bekend was geworden dat crimineel Dino S. een verklaring zou gaan afleggen in een verwante strafzaak. Kennelijk was Willem Holleeder bang dat S. hem zou belasten. S. is vorig jaar zomer in hoger beroep tot levenslang veroordeeld voor zijn rol bij twee moorden waarvan ook Holleeder wordt verdacht.

Verstaanbaar maken

Wat Astrid en Willem precies besproken hebben, is nog niet duidelijk. Officier van justitie Lars Stempher vertelde dat sommige opnames technisch moeten worden bewerkt om ze verstaanbaar te maken. Wat wel verstaanbaar was, is al uitgewerkt. Het Openbaar Ministerie wil Holleeder daarmee volgende week „fris van de lever” op de zitting confronteren, zonder dat hij de opnames tevoren heeft gehoord.

Of dat ook echt gebeurt, is aan de rechtbank. In de rechtszaal gaf Willem Holleeder „fris van de lever” en zonder overleg met zijn advocaten te kennen dat hij daar weinig voor voelt. Het is moeilijk te reageren op die opnames, zei hij, als je niet zeker weet of de uitwerking ervan klopt. „Bij eerdere opnames zijn de uitwerkingen ook nog gecorrigeerd.”

Zo lijkt de strafzaak tegen Holleeder tegelijk ook een schaakspel tussen broer en zus. Astrid vertelde dat ze heel goed wist wat ze deed toen ze besloot tegen haar broer te getuigen. „Hij krijgt levenslang, maar dat heb ik ook”, aldus Astrid, die vreest voor haar leven en ondergedoken is. „Ik had een leuk leven, leuke collega’s, genoeg geld en een prachtige dochter. En nu: de strontkar wordt over me uitgereden en mijn dochter weet niet waar ik woon.”

Astrid heeft jarenlang overwogen naar de politie te stappen met de kennis over haar broer. Maar ze stelde dat uit omdat haar zus Sonja niet durfde. Sonja, weduwe van Heineken-ontvoerder Cor van Hout, zou door mede-ontvoerder Willem worden bedreigd om losgeld van die ontvoering te krijgen. Daar draaide alles om. Astrid: „Dus zonder Sonja had het geen zin.”

Alles veranderde toen Astrid en Sonja hoorden dat een rivaal van Willem Holleeder plannen had een van de zussen te laten vermoorden. Toen hadden we geen keuze meer, aldus Astrid. Afleggen van die verklaringen „voelde als het ultieme verraad”, vertelde Astrid, nadat ze had uitgelegd hoe nauw de familieband bij de Holleeders was. „Ik vind het vreselijk dat hij straks moet vastzitten. Verraden worden door je eigen familie is niet niks. En dan heeft je eigen zusje ook nog gesprekken opgenomen.”

Lees ook: Astrid Holleeder heeft ‘zeer belastende opname’ over haar broer

Rood hoofd

Ze probeerde de rechters uit te leggen dat ze nog altijd van haar broer houdt. „Als ik zou weten dat hij niks meer zou doen, zou ik hem nu meenemen”, vertelde Astrid, opnieuw emotioneel. „Hij is ziek en het enige medicijn zijn die vier muren. Als je een heel lieve hond hebt die kinderen bijt, moet je kiezen.”

Willem Holleeder hoorde het ogenschijnlijk stoïcijns aan. Volgens rechtbanktekenaar Aloys Oosterwijk, die dicht bij hem zat, was het hoofd van Holleeder rood aangelopen. „Hij had moeite om zijn emoties onder controle te houden.”

Het verhoor van Astrid gaat vrijdag verder. Dan kan de verdediging van haar broer ook vragen stellen.

NRC houdt een audiovisueel dossier bij over de zaak tegen Holleeder:

    • Jan Meeus