Kabinet: akkoord over aanpak kleine plastic flesjes

Binnen drie jaar moet de hoeveelheid plastic zwerfafval zijn teruggedrongen, anders moet ook voor flesjes tot 1 liter statiegeld worden betaald.

Bij 4Pet Recycling worden petflessen verzameld en vermalen tot een grondstof voor nieuwe producten. Foto Piroschka van de Wouw/ANP

Het bedrijfsleven en gemeenten moeten binnen drie jaar de totale hoeveelheid plastic zwerfafval terugdringen, anders komt er statiegeld op kleine flesjes tot 1 liter. Staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat, D66) heeft daarover een akkoord gesloten met de betrokken partijen, zo meldt het ministerie zaterdag.

De industrie en gemeenten moeten ervoor zorgen dat voor 1 januari 2021 het aandeel plastic flesjes in het zwerfafval met 70 tot 90 procent is teruggedrongen. Ook moet 90 procent van de kleine flesjes (tot 1 liter) worden hergebruikt. Blijkt in het najaar van 2020 dat die doelstelling niet is gehaald, dan volgt er sanctionering in de vorm van statiegeld: 10 tot 15 cent op flesjes tot 1 liter.

Wetgeving in voorbereiding

Wetgeving die dit mogelijk moet maken, wordt momenteel voorbereid. Met de maatregelen wil het kabinet de groeiende hoeveelheid plastic afval in onder meer de oceanen aanpakken. De zogeheten plasticsoep vormt een steeds groter probleem voor dieren en andere levende organismen, zoals koraal, in rivieren en zeeën.

“Statiegeld helpt, dat weten we, dus de invoering van statiegeld op kleine flesjes zet ik in gang”, stelt Van Veldhoven in een verklaring. “Maar als een andere aanpak sneller hetzelfde resultaat boekt, is statiegeld niet nodig. Zolang we de plasticsoep maar aanpakken en we van oude flesjes, nieuwe flesjes maken.”

Petitie

De maatregel komt mede voort uit een zogeheten petitiemotie van surfer Merijn Tinga. Die bood vorig jaar in de Kamer 55.000 handtekeningen aan onder een oproep om de statiegeldregeling op plastic flesjes uit te breiden. De Kamer nam die motie aan.

Lees ook: ‘Steun voor statiegeld op blikjes en flesjes groeit snel’

De Nederlandse gemeenten staan in meerderheid achter de zaterdag aangekondigde maatregel. 228 gemeenten hebben zich inmiddels aangesloten bij de zogeheten statiegeldalliantie voor uitbreiding van het statiegeld, zo meldt Trouw. De Nederlandse horeca is minder enthousiast. Branchevereniging KHN liet eerder weten te vrezen voor extra werk en kosten voor kleine ondernemers. Van Veldhoven zegt een uitzondering te willen maken voor kleine winkeliers. Wie daaronder gaan vallen, is nog niet bekend.

Milieuorganisaties reageren een stuk minder enthousiast. Zo noemt Natuur & Milieu de afspraken een stap in de goede richting, maar wel een kleine stap. Blikjes zijn in het akkoord niet meegenomen, terwijl die volgens de organisatie een twee keer zo groot aandeel hebben in de berg zwerfafval. “Wij zullen ons daarom blijven inzetten om ook op blikjes statiegeld te krijgen”, stelt directeur Marjolein Demmers.

Greenpeace noemt het akkoord op Twitter een gemiste kans:

    • Jorg Leijten