Wethouder Amsterdam: geen vertraging voor Noord/Zuidlijn

Noord/Zuidlijn Experts zien risico’s in de slotfase van de Noord/Zuidlijn, maar twijfel over de startdatum van de metro is onterecht, zegt wethouder Pieter Litjens.

Op station Rokin zijn donderdagochtend twee grote vitrines onthuld met archeologische vondsten. Van de 700.000 objecten die zijn opgegraven in de omgeving van het station (in het water van het Rokin werd eeuwenlang afval gedumpt) worden er 10.000 geëxposeerd. De vitrines zijn een idee van stadsarcheoloog Jerzy Gawronski en kunstenaar Daniel Dewar. Foto Jorrit 't Hoen

De Noord/Zuidlijn in Amsterdam kan van start vanaf de geplande opening op 22 juli 2018. Dat zegt Pieter Litjens, wethouder Verkeer en Vervoer (VVD), tegen NRC. De Amsterdamse wethouder opende donderdagochtend twee grote vitrines met duizenden archeologische vondsten op station Rokin, een van de acht stations van de Noord/Zuidlijn. Litjens: „Dit is by far het meest complexe infrastructurele project van het land, dus 100 procent garantie kan ik niet geven. Maar ik heb nu geen signalen die het nodig maken om de openingsdatum van 22 juli los te laten.”

Deze week ontstond onzekerheid over de haalbaarheid van de openingsdatum, die in juli 2016 werd vastgesteld. Sinds de start van de bouw in 2003 werd de opening van de metro tussen Amsterdam-Noord en Amsterdam-Zuid al vaker uitgesteld. Litjens stuurde dinsdag een kritisch onderzoek van twee experts naar de gemeenteraad. Zij constateren dat er in de slotfase nog veel onzekerheden zijn en adviseren de betrokken instanties om de startdatum „nu niet te herbevestigen”.

Volgens Litjens bevat het onderzoek geen verrassingen. „We hadden alle gesignaleerde risico’s al in het vizier.” Eind maart besluiten de vier betrokken partijen (Vervoerregio Amsterdam als concessieverlener, projectorganisatie Noord/Zuidlijn als uitvoerder, de gemeentelijke afdeling Metro en Tram als eigenaar en beheerder en vervoersbedrijf GVB als exploitant) of de opening per 22 juli daadwerkelijk doorgaat. Zekerheid is volgens Litjens ook van belang voor busbedrijven Connexxion en EBS, die hun dienstregeling en organisatie moeten aanpassen.

Lees ook: Amsterdam denkt al na over volgende metrolijn

Het grootste probleem dat nog moet worden opgelost is het beveiligings- en besturingssysteem, zegt Litjens. Deze S&C-software voorkomt dat metro’s ontsporen of ergens tegenaan botsen (Signalling) en beïnvloedt de snelheid van de metro en het interval tussen rijdende metro’s (Control). Het S&C-systeem wordt geleverd door de Franse treinfabrikant Alstom, tevens leverancier van de metrostellen.

Litjens: „Alstom zou de nieuwste versie van het besturingssyteem leveren voor zowel de nieuwe als de bestaande metro’s. Die toezegging hebben ze niet waargemaakt. Daardoor zijn we gedwongen om in het eerste jaar twee systemen te combineren: de nieuwe versie 4.2 voor de metrostellen op de Noord/Zuidlijn, de vorige versie voor de metro’s op de bestaande lijnen. Op station Zuid moeten de twee systemen switchen. Dat maakt de software kwetsbaar.”

Lees ook: Het spoor is af, de software niet.

De gemeente Amsterdam heeft nog geen schadeclaim ingediend bij Alstom. Litjens; „Onze prioriteit is dat de metro op tijd en veilig gaat rijden. Bovendien hebben ze dit natuurlijk niet moedwillig gedaan.”

Onder meer vanwege het probleem met het besturingssysteem gaat de frequentie van de metro’s omlaag. Eerder wilde het GVB in de spits elke 5 minuten een metro laten rijden, en elke 7,5 minuten overdag. Dat wordt elke 6 minuten continu: 10 metro’s per uur, per richting. Een andere redenen voor aanpassing van de frequentie is het safe haven-principe: een metro mag pas vertrekken als het volgende station leeg is. Volgens GVB-directeur Alexandra van Huffelen is de frequentie van 6 minuten voldoende om de verwachte 121.000 reizigers per dag op de Noord/Zuidlijn te vervoeren.

Bijlage 2 Rapportage Onafhankelijke Externe Toets Kwaliteit

    • Mark Duursma