Albumoverzicht: de zonen van Fela Kuti en een optimistische David Byrne

De muziekrecensenten van NRC beoordelen de nieuwe albums van deze week, met onder meer Femi Kuti, Seun Kuti, David Byrne en Jonathan Wilson.

  • ●●●●

    O.a. Romina Basso, Serena Malfi, Marina de Liso & I Barocchisti o.l.v. Diego Fasolis: Vivaldi - Dorilla in Tempe

    O.a. Romina Basso, Serena Malfi, Marina de Liso & I Barocchisti o.l.v. Diego FasolisKlassiek: Honderd jaar geleden kenden slecht enkele musicologen de naam van Antonio Vivaldi (1678-1741), en dan alleen als componist van virtuoze concerten. Maar zijn tijdgenoten kenden hem vooral van het theater. Begin deze eeuw begon de Italiaan Alberto Basso met het ontsluiten van dat veelzijdige vocale werk in het Vivaldi-project, dat de teruggevonden manuscripten van de barokcomponist vastlegt. De serie telt inmiddels ruim vijftig mooi vormgegeven albums, door grote – voornamelijk Italiaanse – barokspecialisten. In de nieuwste uitgave, herdersopera Dorilla in Tempe, hergebruikte Vivaldi de openingsklanken van de ‘Lente’ uit zijn Vier Jaargetijden. I Barocchisti speelt de noten meeslepend. Minpuntje is de bijna geheel vrouwelijke cast. Van de vier mannenrollen worden er drie door mezzo’s gezongen, wat het in recitatieven moeilijk maakt de karakters uit elkaar te houden. Bovendien boet daardoor het chiaroscuro-principle – Vivaldi’s kenmerkende contrast tussen licht en donker – aan kracht in. Joost Galema

  • ●●●●

    Jonathan Wilson: Rare Birds

    Jonathan WilsonPop: De Amerikaanse producer-muzikant Jonathan Wilson is thuis in verschillende facetten van het popbedrijf. Hij produceerde Beck en Father John Misty, speelt gitaar in de liveband van Pink Floyds Roger Waters en komt nu met een derde soloalbum waarop hij zijn muziekliefde breed uitspreidt. Zijn fraai georkestreerde muziek is aards en psychedelisch tegelijk, in songs die ruimte krijgen om te ademen. Rare Birds voert de luisteraar mee op een trip langs mythische plaatsen in Wilsons rock-’n-rollwereld, met subtiele verwijzingen naar Pink Floyd en een ongerept Sunset Boulevard waar alles gewichtloos en tijdloos is gebleven. Wilson verbeeldt zijn droomwereld in muziek die soms neigt naar de hypnotiserende exploratie van een herhaald akkoordenschema van The War On Drugs, maar die ook zomaar los kan barsten in een frivool countrynummer. Rare Birds is een caleidoscopisch album, dat telkens weer anders klinkt als je er een nieuwe draai aan geeft. Jan Vollaard

  • ●●●●●

    Femi Kuti: One People One World

    Femi Kuti

    Wereld: De één de band, de ander het Heiligdom. Zo is grofweg de erfenis van Fela Kuti, uitvinder van de afrobeat, sinds zijn dood in 1997 verdeeld over zijn twee zoons. De jongste, Seun, werd op zijn veertiende leider van Egypt 80. De oudste, Femi, had toen al zijn eigen band. Hij heropende in de Nigeriaanse stad Lagos The Shrine, de roemruchte club van zijn vader, geboortegrond van de afrobeat en het hart van de rebellie tegen de heersende macht.Sindsdien waren beiden de natuurlijke erfgenamen van de klassieke afrobeat en werd het genre wereldwijd vernieuwd door anderen. De zoons zijn net als hun vader saxofonist en zangers van politiek geladen teksten, maar ze geven beiden inmiddels op andere wijze uitdrukking aan de muzikale nalatenschap, zo blijkt op hun nieuwste albums.Femi Kuti klinkt als een oude zeurkous op One People One World. Zijn band heeft niet de energie en drive die essentieel is voor de afrobeat. Jazz, soul en West-Afrikaanse ritmes zijn nog steeds de basis, maar klinken nu als een matig georkestreerde bigband. De eindeloze groove, het belangrijkste element van het genre, is verdwenen. Bij tijd en wijlen lijkt de zang geen enkele relatie tot de begeleidende muziek te hebben.Femi heeft zich teruggetrokken in The Shrine. In een interview met website OkayAfrica verklaart hij dat hij sinds 2000 is gestopt met het luisteren naar anderen, omdat hij wil dat zijn muziek ‘heel puur is en van diep van binnen komt’. En dat terwijl in de rest van Lagos nu overal afrobeats (met extra -s) klinkt, Nigeriaanse rap die ook de Amerikaanse hiphop beinvloedt.Ook Seun trekt zich weinig aan van nieuwe genres, maar hij heeft een band die op het album Black Times in topvorm verkeert. Deze afrobeat is stuwend zoals die van zijn pa in zijn beste jaren. Bovendien is zijn dictie dwingend, zowel in zang als op sax. Geheel in afrobeattraditie zijn de teksten directe straatpoëzie gericht aan de corrupte Nigeriaanse machthebbers en wereldleiders. Voor vernieuwing moet je niet meer bij de familie Kuti zijn, daar zijn wereldwijd betere afrobeatgroepen voor. Maar Seun laat het met de oude band nog een keer stomen zoals vroeger. Leendert van der Valk

  • ●●●●●

    David Byrne: American Utopia

    David ByrnePop: Als David Byrne zijn nieuwe solo-album – het eerste in veertien jaar – American Utopia noemt, zou je een wrang of duister tijdsbeeld verwachten. Maar dat pakt anders uit. Onder de niet ironisch bedoelde titel ‘Reasons to be cheerful’ houdt de voormalige zanger van Talking Heads tegenwoordig positieve lezingen – tegen de in Amerika heersende stemming in. Muzikaal leidt deze houding tot een mengelmoes aan vrolijke ritmes, jolige zangpartijen en nadrukkelijk optimistische teksten, zoals in ‘Every Day Is A Miracle’ of ‘It’s Not Dark Up Here’.Byrnes stijl leunt op de samba-achtige ritmes en Afrikaanse ‘hi-life’-gitaar, waar hij in het verleden al van hield. De melodieën die hij daaromheen bouwde, klinken schetsmatig. Zijn overslaande stem, vaak charmant en innemend, staat op de voorgrond maar vliegt hier te vaak uit de bocht om die weelde te kunnen dragen. Byrne klinkt mooi geheimzinnig in het experimentele geluidsbeeld van ‘This Is That’; een aangenaam sombere uitschieter.

    Lees ook dit interview met David Byrne over ‘American Utopia’: David Byrne verzamelt hoop en optimisme

    Hester Carvalho

  • ●●●●

    Rejjie Snow: Dear Annie

    Rejjie SnowHiphop: In zijn muziek vindt rapper Rejjie Snow moeiteloos het midden tussen loom en dreigend. Na een aantal mixtapes en populaire singles (‘1992’) debuteert de Ierse Snow (24), die samenwerkte met de Amerikaanse producer Rahki (bekend van producties voor Kendrick Lamar en Schoolboy Q), nu met het sfeervolle Dear Annie. Zijn muziek doet denken aan de stijl van Gang Starr, de New Yorkse rapper uit de jaren negentig die zijn raps combineerde met jazzy ritmes en akoestische bas. Zich grillig vertakkende bastonen en intuïtief beroerde toetsen, zijn de omlijsting van Snows goed verstaanbare, diepdonkere voordracht met de ontspannen swing – en maken ‘Rainbows’ en ‘23’ verleidelijk. Geslaagd zijn ook de loungy intermezzo’s in ‘Desolé’, het dansplezier in ‘LMFO’ en het persoonlijk onheil in ‘Bye Polar’. Bij Rejjie Snow is te horen hoe rijk hiphop kan zijn.Optreden: 17/3 Melkweg, Amsterdam. Hester Carvalho