Sir Dave verliest aan geloofwaardigheid

Wielrennen

Dopingregels zijn niet overtreden. Maar niet voor het eerst raakte de baas van Sky in opspraak.

De plotselinge dominantie van de Sky-ploeg van David Brailsford deed wenkbrauwen fronsen. Foto Guillaume Horcajuelo/AP

Het is 4 januari 2010 als een stoet wagens van het luxe automerk Jaguar op het terrein van de Millbank Tower in Londen parkeert. Met veel bombarie wordt Team Sky gepresenteerd, het eerste Britse team in de ProTour. Gulle geldschieter is Sky, het miljardenbedrijf van mediagigant Rupert Murdoch.

David Brailsford, een kale Brit van 45 met masterdiploma’s in de sportwetenschap en psychologie, spreekt grote ambities uit die passen bij het algemene beleid van conglomeraat Sky: de ploeg wil onder zijn leiding in vijf jaar de eerste Britse Tourwinnaar afleveren. Dat gaat schoon gebeuren, ten aanzien van doping is er een zero-tolerancebeleid. „We gaan niet samenwerken met renners die ooit positief hebben getest”, roept Brailsford.

Als performancemanager bij British Cycling, de wielerbond waar hij in 1997 als adviseur binnenkwam, leidt hij de Britse baanwielrenners op de Spelen van 2008 en 2012 naar acht gouden medailles, volgens hem te danken aan zijn filosofie van ‘marginal gains’. „Als je alle details van het fietsen weet te identificeren en met een procent verbetert, zullen ook de resultaten significant verbeteren”, zegt hij in interviews. Het komt erop neer dat hij niets aan het toeval over laat.

Paralellen US Postal

De verwachtingen worden overtroffen, Sky wint al in 2012 met Bradley Wiggins de Tour. De plotselinge dominantie van de ploeg doet wenkbrauwen fronsen. Paralellen worden getrokken met US Postal, de ploeg die met Lance Armstrong zeven Tours op rij won.

Als de Amerikaan in oktober 2012 van zijn voetstuk valt en al zijn zeges worden geschrapt, heeft dat ook voor Sky gevolgen. Brailsford, dan al door de koningin geridderd, vraagt alle medewerkers een verklaring te ondertekenen waarin staat dat van dopinggebruik nooit sprake is geweest. Drie werknemers doorstaan de test niet: Bobby Jülich, Steven de Jongh en Sean Yates.

Lees ook: Lagerhuis-comité: ‘Sir’ Wiggins misbruikte ontstekingsremmer

Brailsford heeft dan al afscheid moeten nemen van de Belgische arts Geert Leinders, die twee jaar als freelancer bij Sky werkte. Leinders blijkt in zijn tijd bij Rabobank doping te hebben verstrekt. Brailsford slaagt er maar niet in zijn personeelsbestand zuiver te houden.

En daar blijft het niet bij, blijkt in september 2016, als het Russische hackerscollectief Fancy Bears medische gegevens van Wiggins en Froome openbaar maakt. Duidelijk wordt dat beiden gebruik hebben gemaakt van een doktersattest voor een ontstekingsremmer. Niet verboden, wel verdacht.

Overschreden ethische grenzen

De Britse krant The Daily Mail ontdekt niet veel later dat Wiggins in 2011 een mysterieus pakketje kreeg. UKAD, het Britse anti-dopingorgaan, opent een onderzoek en Brailsford moet zich verantwoorden voor een parlementaire commissie. Hij vertelt dat er Fluimucil in het pakketje zat, een neusspray, maar kan dat niet bewijzen. De laptop waarop de teamdokter alle medische gegevens bijhield zou tijdens een vakantie in Griekenland verdwenen zijn. Opmerkelijk voor een team dat niets aan het toeval over laat.

In november 2017 sluit UKAD het onderzoek naar Sky wegens gebrek aan bewijs. Brailsford heeft zich overal uit gekletst. Hij blijft achter Froome staan, bij wie in december een te hoge concentratie van een astmamedicijn wordt gevonden.

Lees ook: Froome gaat van start omdat het kan

De genoemde parlementaire commissie werkte twee jaar aan een rapport dat maandag werd gepresenteerd. Daarin beschrijft oud-ploegleider Shane Sutton hoe ‘ethische grenzen’ bij Sky werden overschreden. De ontstekingsremmers die Wiggins kreeg zouden niet uit medische overwegingen zijn ingezet, maar om zijn prestaties te verbeteren.

Dopingregels zijn niet overtreden, maar het is al de zoveelste keer dat Sky, het team dat het radicaal anders zou doen, in opspraak raakt. Brailsford is zijn geloofwaardigheid verloren. Toch staat hij woensdag aan de start van de Tirreno-Adriatico. In een persverklaring zegt Sky alles te doen om schoon te presteren.

    • Dennis Meinema