Gezocht: een vrouw die auto’s aan de man brengt

Vacature Om meer vrouwelijke verkopers te werven, plaatste Opel een advertentie voor het fictieve Jade. Plots reageerden 41 vrouwen.

Op de vacature van Opel (links) reageerden acht vrouwelijke kandidaten; op de soortgelijke van ‘Jade’ 41. Beeld NRC

„Een man in een pak, dat is normaal gesproken wel wat mensen hier verwachten”, zegt autoverkoper Annelies Kik. Toegegeven: vroeger dacht de 29-jarige ondernemer zelf misschien ook wel in stereotypen. „Ik had nog nooit een vrouw in een showroom gezien. Niet in de verkoop in ieder geval.”

Drieënhalf jaar geleden besloot Kik te stoppen als docent in het basisonderwijs. Mede geïnspireerd door haar man, eerder ook werkzaam in de branche, had ze in de jaren ervoor in haar vrije tijd al een kleine autohandel opgezet. Inmiddels heeft haar bedrijf Kiksales Automotive in Lekkerkerk zo’n 25 auto’s van tussen de 5.000 en 15.000 euro in de showroom staan. Of ze vrouwelijke collega’s kent? Nauwelijks.

Dat beeld werd maandag bevestigd door Opel Nederland: slechts zeven van de ongeveer 180 autoverkopers in het dealernetwerk van Opel zijn vrouwen, liet de autofabrikant weten. Tegelijkertijd blijkt uit cijfers van brancheorganisatie Bovag (2009) dat ongeveer vier op de tien autokopers vrouw is. Voor „een representatieve afspiegeling van de arbeidsmarkt op de werkvloer” startte Opel daarom een opmerkelijke wervingscampagne.

Klanten zeggen altijd tegen mij: mag ik iemand van de verkoop spreken?

Het liet twee vacatures met identieke advertentietekst plaatsen voor de functie van verkoopadviseur. De een was voor Opel, de ander voor Jade – een fictieve organisatie voor ‘lifestyle en design’. In het logo lees je Opel op zijn kop. Binnen twee weken reageerden 76 mannelijke en 8 vrouwelijke kandidaten op de vacature van Opel, terwijl de vacature voor Jade 41 vrouwelijke en 15 mannelijke sollicitanten opleverde. Pas tijdens het gesprek werd duidelijk gemaakt dat Jade een valstrik was. Uiteindelijk bleven er zeven geschikte vrouwelijke kandidaten over, die kans maken op een baan in het Nederlandse netwerk van Opel. Overigens moeten dealers dan nog wel zelf besluiten of ze de vrouwen daadwerkelijk aannemen.

Dat het verkopen van auto’s van oudsher een „mannenberoep” is constateert ook Bovag-woordvoerder Paul de Waal. Dat geldt volgens hem voor de gehele autowereld: ook monteurs zijn nog altijd vaker man. Hoeveel vrouwelijke autoverkopers er in Nederland zijn, kan De Waal niet precies zeggen. Maar de branche loopt op dit punt zeker achter ten opzichte van andere beroepen, stelt hij. Een „originele aanpak” zoals die van Opel kan hij daarom alleen maar toejuichen.

„Klanten zeggen altijd tegen mij: mag ik iemand van de verkoop spreken?”, schetst autoverkoper Kik. Uit een onderzoek dat Opel door een extern bureau onder zo’n duizend Nederlanders liet uitvoeren bleek niet voor niets dat zo’n zes op de tien Nederlanders het verkopen van auto’s een ‘mannenberoep’ vindt.

Blij verrast

Toch zijn er meer initiatieven om dit te veranderen. Zo startte in Den Bosch de showroom ‘De dames van Hurkmans’, gericht op vrouwelijke klanten. Bovendien bleek uit het onderzoek dat Opel liet uitvoeren dat driekwart van alle Nederlanders vindt dat vrouwen het vak net zo goed zouden kunnen uitoefenen.

„Het gaat er uiteindelijk om dat je de juiste eigenschappen hebt om auto’s ‘aan de man’ te brengen en klanten vriendelijk benadert”, concludeert Opel-woordvoerder Jeroen Maas. De wervingscampagne voor Jade is volgens hem geen „one-off”: Opel wil dat binnen twee jaar zo’n 15 procent van alle verkopers vrouw is, en zal met vergelijkbare campagnes komen.

Maar hoewel het volgens autoverkoper Kik goed zou zijn als er meer vrouwen voor het beroep zouden kiezen, pakt de scheve man-vrouwverhouding voor haar tot dusverre goed uit. Klanten zijn vaak blij verrast, vertelt ze. „Ik heb regelmatig het idee dat klanten het juist leuk vinden dat ik een vrouw ben, en mij daarom misschien zelfs wel meer gunnen.” Als je alles over auto’s weet, hoef je alleen nog maar het vertrouwen van de klant te winnen, legt ze uit. „En zoiets gaat een vrouw denk ik gemakkelijker af.”