Hollywood verdeelt de beeldjes eerlijk

Oscars 2018 De negentigste uitreiking van de Oscars leverde zondagavond weinig verrassingen op. The Shape of Water kreeg Beste film en Beste regie. En ook Frances McDormand en Gary Oldman vielen in de prijzen.

Sam Rockwell (links, Beste bijrol), Frances McDormand (Beste actrice), Allison Janney (Beste bijrol) en Gary Oldman (Beste acteur) met hun prijzen in het Dolby Theatre in Hollywood. Foto EPA

‘Ik ben een immigrant”, zei Guillermo del Toro trots met de Oscar voor Beste regie in de hand tijdens het negentigste Oscargala. „Het mooiste aan deze industrie is dat het de lijnen in het zand wegvaagt, terwijl de wereld probeert om ze dieper te maken.” De ode van de Mexicaanse regisseur aan een van de positieve kanten van filmmaken paste bij een ceremonie waarin op verschillende manieren werd benadrukt dat een nieuwe, meer diverse en inclusieve tijd is aangebroken in de Amerikaanse filmindustrie. Althans volgens Hollywood zelf.

Del Toro’s horrorsprookje The Shape of Water, dat ook de Oscar voor Beste film in de wacht sleepte en twee andere nominaties verzilverde, was de grootste winnaar van de avond. De film waarin een vrouw verliefd wordt op een viswezen en hem redt uit gevangenschap samen met haar zwarte collega en homoseksuele buurman raakt dan ook aan veel thema’s die hoog op de agenda staan in Hollywood na #OscarsSoWhite en #MeToo.

Lees ook The Shape of Water wint Oscar beste film

Dat Hollywood vindt dat er een nieuwe lente en een nieuw geluid mag aanbreken, bleek ook uit de jurken op de rode loper. Tijdens de uitreiking van de Golden Globes en de Bafta’s was voornamelijk stemmig zwart te zien om steun te betuigen aan de strijd tegen seksueel geweld. Nu was er geen oproep gedaan en doken simpele jurken op in lichte tinten met af en toe iets felgekleurds.

Meryl Streep zwaait vanaf de eerste rij. Foro EPA

Presentator Jimmy Kimmel opende de Awardshow met enkele expliciete grappen over de gevallen producent Harvey Weinstein en nodigde iedereen uit om vooral te zeggen wat er op het hart lag. Hij wees op de voorbeeldfunctie van Hollywood en voegde er droog aan toe dat als ze ervoor zorgen dat vrouwen niet meer lastig worden gevallen op hun werkplek, ze „alleen nog maar moeten omgaan met intimidatie op iedere andere plek waar ze heen gaan”.

Vooral de speech van een hyperventilerende Frances McDormand ademde spontaniteit. Na het aannemen van haar Oscar voor Beste actrice, vroeg ze alle genomineerde vrouwen op te staan en zei dat zij geld moeten krijgen om hun verhalen te vertellen. McDormand kreeg de prijs voor haar rol als rouwende en op wraak beluste moeder in Three Billboards Outside Ebbing, Missouri. Deze tweede grote favoriet van de avond verzilverde slechts twee Oscars van zijn zeven nominaties. Mogelijk heeft de zwarte komedie over een vrouw die vecht voor gerechtigheid toch last gehad van de kritiek op de oppervlakkige manier waarop een racistische hulpsheriff wordt gerehabiliteerd. Sam Rockwell ontving – zoals te verwachten – wel de Oscar voor Beste mannelijke bijrol voor deze rol.

Geen verrassingen

Omdat niet alleen veel hoofdprijzen maar ook de meeste andere Oscars goed waren voorspeld door bookmakers, was het een nogal saaie uitreiking. De prijzen werden netjes verdeeld. Gary Oldman werd Beste acteur voor zijn rol als Winston Churchill in biopic Darkest Hour. Allison Janney kreeg het beeldje voor haar bijrol in I, Tonya. De verrassingen zaten vooral bij de films die geen enkele nominatie konden verzilveren, zoals Greta Gerwigs Ladybird, Dee Rees’ Mudbound en Steven Spielbergs The Post.

Slechts twee van de genomineerden voor beste film dit jaar verdienden meer dan 100 miljoen dollar, vertelde presentator Kimmel. „We maken geen films voor geld, maar om Mike Pence kwaad te maken”, grapte hij over de vice-president van de VS. Dat er ook breder werd gezocht, is mogelijk een effect van de jongere en meer diverse nieuwe leden die sinds twee jaar deel uitmaken van de Academy. Er was een voorkeur voor films die expliciet aandacht schenken aan onderwerpen zoals diversiteit en de LGBT-gemeenschap. Zo ging de Oscar voor Beste originele scenario naar de horrorkomedie Get Out over een zwarte verloofde bij zijn witte aanstaande schoonfamilie. Regisseur Jordan Peele schreef ook het scenario en werd daarmee de eerste Afro-Amerikaan die deze prijs wint. De Oscar voor Beste buitenlandse film ging naar het Chileense Una Mujer Fantástica over een transvrouw die haar geliefde verliest.

Jordan Peele met de Oscar voor Beste originele scenario voor zijn film Get Out. Foto AFP PHOTO / Mark Ralston

Ondanks Kimmels oproep om het hart te luchten, werd tijdens de aankondigingen zorgvuldig gezocht naar een balans tussen positiviteit en aanklacht. Zo introduceerden Weinstein-slachtoffers Ashley Judd, Salma Hayek en Annabella Sciorra een filmmontage over gelijkheid en diversiteit in Hollywood waarin komiek Kumail Nanjiani (The Big Sick) benadrukte dat er geld te verdienen valt met films die diverse verhalen vertellen: „Doe het niet omdat het beter is voor de samenleving, of representatie, ook al is het dat. Doe het omdat je er rijk van wordt.”

Te lange statements werden niet aangemoedigd; de kortste speech werd een jetski beloofd.

De genomineerde Nederlanders – Arjen Tuiten voor make-up en hairstyling van Wonder en Hoyte van Hoytema voor zijn camerawerk in Dunkirk – kregen geen prijs. Christoper Nolans Dunkirk sleepte wel enkele andere awards in de wacht zoals Beste montage, Beste geluid en Beste geluidseffecten.

    • Sabeth Snijders