Opinie

    • Jannetje Koelewijn

De rector vindt ‘nerd’ een geuzennaam

Elite, zeker, maar niet de elite uit de bloeiende buurten in de populaire steden. Deze kinderen komen ’s ochtends door weer en wind uit Wouw en Woensdrecht fietsen, en uit de andere dorpen rond Bergen op Zoom. En uit Bergen op Zoom zelf natuurlijk, aan de rand van Nederland, waar hun school staat: het Juvenaat. Voorheen het kleinseminarie van de Congregatie van de Priesters van het Heilig Hart, nu een zelfstandig gymnasium. Vierhonderd leerlingen. „Zie je wat ik bedoel?”, zegt de rector terwijl ze me rondleidt. Ja, ik zie het. Een aula vol onopvallend geklede jongens en meisjes die – ik overdrijf maar een beetje – rustig aan het werk zijn, zonder enig toezicht. Klaslokalen waar alle gezichten naar de leraar zijn gericht, in een geïnteresseerde luisterstand. De rector, Marie-Antoinette van Steijn, wil het woord niet in de mond nemen en daarom doe ik het maar. Nerds. „Een geuzennaam”, zegt ze. Meer dan de helft van de leerlingen doet natuur & techniek én natuur & gezondheid. Zelf is ze met haar onopgesmukte uiterlijk en haar serieuze manier van doen onmiskenbaar ook een nerd.

Ik was er op de bonnefooi, afgelopen donderdag. Ik wilde weten hoe kinderen hier worden opgevoed tot burgers die snappen wat democratie is en leven naar artikel 1 van de Grondwet. Sinds 2006 is dat een taak van het onderwijs. Er zijn docenten die er nauwelijks meer aan durven te beginnen. Te veel haat en vijandschap zodra het over homo’s of vrouwen of moslims of Joden gaat. Rotterdam-Zuid, Amsterdam-West, Utrecht-Overvecht.

En in Bergen op Zoom?

„Wacht even”, zegt de rector. Ze loopt naar de docentenkamer en komt terug met een van de twee leraren geschiedenis en maatschappijleer. Ook al zo’n onopgesmukte vrouw, en daarbij verlegen. Of nee, dat is het niet. Ze is gewoon geen snappy pratende Randstedeling of talkshowgast. Marianne Kremer heet ze. Ze vertelt dat ze in de tweede klas begint met de denkers uit de Verlichting. Ze laat haar leerlingen delen uit De wereld van Sofie lezen, een beroemd boek over filosofie voor adolescenten. In de vijfde klas rondt ze net een serie lessen af over sociale processen, toegepast op de lokale politiek. Tegen die leerlingen zegt ze dat ze moeten wachten met nadenken over wat ze zouden willen stemmen. Eerst maar eens onderzoeken wat de problemen in hun gemeente zijn. Dan zouden ze kunnen ontdekken, zegt ze, dat er een verband bestaat tussen zoiets als parkeeroverlast en globalisering. Ze kijkt op haar horloge en naar de rector en vraagt of ze weer mag gaan. Ze moet haar boterham nog opeten en de pauze is al bijna voorbij.

Wordt vervolgd.

Jannetje Koelewijn (j.koelewijn@nrc.nl) vervangt deze week Jutta Chorus.
    • Jannetje Koelewijn