Opinie

    • Folkert Jensma

Kan die retoriek over criminaliteit ophouden?

‘Nederland Narcostaat”, riep de Nederlandse Politiebond vorige week in een pleidooi om de recherche met tweeduizend man uit te breiden. Drugscriminelen hebben „vrij spel”, de „rode loper ligt uit”, ze „kunnen hun gang gaan” viel daarna te lezen. De media pikten het gehoorzaam op; een enkeling stelde de vraag of het echt ‘zo erg’ is of maakte de kanttekening dat de recherche zélf al jaren tot de zwakste en meest verwaarloosde politie-onderdelen behoort.

Als er één overheidsdienst is die ik toewens om zelf prioriteiten te mogen stellen, is het de nationale politie. Om louter politieke redenen zit die begroting al jaren op slot. Daarbinnen schuiven met functies of posities is vrijwel onmogelijk. Heeft de politie-eenheid Noord of Oost behoefte aan duurdere IT experts, dan moet ze eerst aan de korpsleiding in Den Haag vragen of ze het aantal agenten daarvoor mag inkrimpen. De korpschef moet die vraag doorsturen aan de minister. Die vraagt eerst advies aan de regio (burgemeester, OM en politiechef). Waarna de minister voor de politieke vraag staat of hij de Kamer zal vertellen dat District Noord vijf straatagenten gaat inruilen voor drie IT-rechercheurs. Dat levert immers de Telegraaf-kop ‘Kabinet ontslaat agenten’ op. En daar strandt het. Want van de Kamer moet er altijd meer blauw op straat. Vanwege de ‘veiligheid’.

Nu ik toch bezig ben: kunnen we ophouden met de ondergangsretoriek over drugscriminaliteit, waardoor Nederland ‘verloedert’? Waarmee ik niet de liquidaties of de corrumpering van volkswijken door de wietteelt relativeer. Dat neem ik serieus – er is in Nederland een professionele, succesvolle internationale drugssector gegroeid waar honderden miljoenen in omgaan. En nee, dat is niet goed voor Nederland. Er worden nieuwe criminele activiteiten mee ontwikkeld. Het geld zoekt ook z’n weg naar de bovenwereld. Chemisch afval wordt overal gedumpt. Er groeit een criminele hulpsector van motorbendes, witwassers en adviseurs. Er ontstaan conflicten die gepaard gaan met grof geweld dat weer onschuldigen treft.

Lees ook het opiniestuk van antropoloog Teun Voeten: Ja, Nederland is net als Mexico een narcostaat

Die bloeiende cannabis-, XTC-, amfetamine- en cocaïnesector heeft echter ook een oorzaak. En die luidt dat we de consumptie van die producten prima vinden. Het interesseert ons geen fluit. Drugs zien we maatschappelijk helemaal niet als een misstand maar als een genotmiddel, waarvan we de consumptie breed gedogen. Toen Nieuwsuur vorige week de boze mannen van de recherche in beeld bracht, was op het andere kanaal net Spuiten & Slikken gaande, een publiek gefinancierd lifestyle annex consumentenprogramma waarin frisse jongelui vertellen wat pilletje x of y allemaal met je doet. Laat me dus niet lachen. Nederland Narcostaat is hetzelfde als Nederland Fiscaal Paradijs.

Het past prima bij ons – onze kooplui en bestuurders zijn ongelooflijk handig in teelt, distributie, export en regulering, precies binnen normen die net streng genoeg zijn om internationaal niet helemáál een paria te worden. Het leidend bestuurlijk beginsel is hier hypocrisie en eigenbelang. Ik las het terug in een opiniestuk in NRC (Naar uitgebuite vrouwen kijken, serieus?, 23/2). Daarin verwijten een voormalig officier van justitie en een advocaat-generaal de hoofdstad met het massatoerisme ook de mensenhandel te bevorderen, onder meer op de Wallen. Iedere dag wandel ik naar de Amsterdamse redactie langs koopfiles van toeristen op weg naar de cannabis- en hoerenbuurt. De gemeente wijst de weg, de politie pakt eens een zakkenrollertje op, Brabant levert de wiet, Oost-Europa de vrouwen. We vinden dat allemaal prima: de kassa rinkelt. Spuiten en slikken, blowen en verdienen, XTC en Airbnb, liquidaties en dancefestivals – het is één grote kluwen. We moeten dus ophouden met verontwaardigd turen door een rietje naar de georganiseerde criminaliteit. We doen het zelf. En het interesseert ons niet. Anders hadden de rechtbanken in Brabant allang Drugskamers, verdriedubbelde het OM z’n strafeisen, stuurde de politie een brigade rechercheurs naar het zuiden, verbood Amsterdam de verkoop van cannabis aan buitenlanders (zoals elders) en kwamen er op de Wallen alleen nog controle-ambtenaren. Voor hun werk dan.

Folkert Jensma is juridisch commentator. Twitter: @folkertjensma
    • Folkert Jensma