Zware druk van minister op media is uitzonderlijk

Veiligheidsrisico

Zowel Nieuwsuur als De Telegraaf pasten hun berichtgeving over Marco Kroon aan, omdat er levens op het spel zouden staan.

Majoor Marco Kroon tijdens de viering van het 350-jarig bestaan van het Korps Mariniers in Rotterdam. Remko de Waal/ANP

„We hadden vandaag de uitzending eigenlijk willen beginnen met een opmerkelijk onderzoeksverhaal”, zei presentatrice Mariëlle Tweebeeke vrijdagavond aan het begin van de Nieuwsuur-uitzending. „Er is onrust in het Korps Commandotroepen over een actueel veiligheidsrisico. Die is ontstaan door Marco Kroon, de commando die eerder een bijzondere verklaring aflegde.”

Op ‘uitdrukkelijk verzoek’ van het Ministerie van Defensie had Nieuwsuur de uitzending van vrijdagavond aangepast. De redactie schrapte bepaalde delen, want die zouden mensenlevens in gevaar brengen.

Lees ook: Commentaar: Bijleveld kan beter Marco Kroon aanpakken

Ook De Telegraaf kreeg vrijdag om diezelfde reden het verzoek een verhaal over Kroon niet te publiceren, bevestigt hoofdredacteur Paul Jansen. „Defensie kwam met een zwaar argument op de proppen, zonder te willen toelichten waar de schoen wringt. Niet publiceren was daardoor geen optie.” De krant plaatste zaterdag een – aangepast – artikel over de geheime operatie waarbij Kroon betrokken zou zijn geweest. Jansen zegt dat hij de informatie na de melding van Defensie „nogmaals heeft gewogen” en het stuk daarop heeft aangepast. „Wij willen zorgvuldig zijn maar niet meewerken aan een mogelijke doofpot.” In hoeverre het originele verhaal is aangepast, wil hij niet zeggen.

Mensenlevens

Over welke gevoelige informatie beide media beschikken, blijft onduidelijk. Zeker is wel dat het uitzonderlijk is dat Defensie zich om een publicatie te voorkomen beroept op „mensenlevens” die in gevaar zouden zijn. „Als het over staatsgeheimen gaat kun je een inhoudelijke, juridische discussie voeren”, zegt Nieuwsuur-hoofdredacteur Joost Oranje. „Dat gaat niet meer zodra er wordt gezegd dat er mensenlevens in gevaar zijn. Wij willen publiceren, maar hebben ook een maatschappelijke verantwoordelijkheid.”

Een woordvoerder van Defensie benadrukte maandag dat informatie die voor een buitenstaander soms niet relevant lijkt, „samengevoegd” wel risicovol kan zijn.

De zaak rond Marco Kroon wordt voor Defensie steeds pijnlijker. Steeds zorgt hij met zijn uitspraken voor meer onduidelijkheid - en onrust. Begin dit jaar trad hij naar buiten met het bericht dat het OM onderzoek doet naar een geweldsincident in 2007 waarbij hij betrokken was. In februari zocht Kroon nogmaals de publiciteit. In een verklaring in het AD schreef hij in Afghanistan kort te zijn ontvoerd, waarna hij na zijn vrijlating zelf zijn ontvoerder zou hebben doodgeschoten.

Lees ook: Vervolging Kroon zal lastig worden

Minister Ank Bijleveld (Defensie, CDA) zei in WNL Op Zondag dat Kroon, die nog steeds bij Defensie werkzaam is, is aangesproken op het feit dat hij constant de publiciteit zoekt. „Het lijkt me verstandig dat, net als ik er niets over zeg, hij er ook niets over zegt.”

    • Romy van der Poel
    • Clara van de Wiel