Recensie

Een bijna volmaakte uitvoering van Brahms

Klassiek Bernard Haitink dirigeerde Brahms’ Ein deutsches Requiem in de NTR ZaterdagMatinee. Op de tegenvallende solisten na was het een volmaakte uitvoering, met een schitterend Groot Omroepkoor.

Foto Simon van Boxtel

In 1981 zette Bernard Haitink Ein deutsches Requiem van Brahms op plaat met de Wiener Philharmoniker. Die opname duurt ruim anderhalf uur – Haitink deed er zo’n twintig minuten langer over dan zijn collega’s. Dat lag mede aan het tweede deel, dat in die Wiener-opname bijzonder traag en bombastisch uitpakte. Tegenwoordig doet Haitink het gelukkig anders, bleek in de NTR ZaterdagMatinee. Hij klokte nu in op één uur en zeventien minuten en het lenige, subliem geproportioneerde tweede deel was het hoogtepunt.

Haitink is levende geschiedenis – bijna vijfenzestig jaar geleden debuteerde hij bij het Radio Filharmonisch, decennialang was het Concertgebouw in Amsterdam zijn thuisbasis. De akoestiek van de Grote Zaal kent voor hem geen geheimen. Ieder detail droeg zaterdag bij aan de visie waarmee hij de contouren van Brahms’ vroege meesterwerk tevoorschijn toverde. Maar Haitinks aanwezigheid fungeerde bovenal als een filter dat overtollige decibellen discreet afvoerde, terwijl zeggingskracht en pure klankschoonheid alle ruimte kregen.

Lees ook het interview met Bernard Haitink: ‘Een leven zonder dirigeren lijkt me vrij miserabel’

De sfeer van het tweede deel, Denn alles Fleisch es ist wie Grass, was kalm, met een opgetogen, bijna extatisch randje. De eerste climax maakte een verpletterende indruk, zonder dat het volume daarvoor overdreven werd opgeschroefd: de klank bleef transparant en ademend. Hier dacht je: vanmiddag valt alles op z’n plek en dit wordt een volmaakte uitvoering.

Dat werd het uiteindelijk niet, vooral doordat de solisten tegenvielen. Bariton Johannes Martin Kränzle wist zich na een nogal onvaste inzet in het derde deel alleen met imposante kracht te herstellen, niet met subtiliteit. Van sopraan Camilla Tilling verwachtte je een vervoerend Ihr habt nun Traurigkeit, maar ze slaagde er niet in de vonk te doen overslaan. Het Groot Omroepkoor zong wel weer vanaf het eerste, verliefde Selig sind schitterend.

    • Joep Stapel