Column

Geest van het referendum blijft nog wel even spoken

De Haagse Stemming Over 28 dagen zijn de gemeenteraadsverkiezingen. Schrijf je in om deze politieke nieuwsbrief per mail te ontvangen.

Het referendum sterft een weinig stille dood. De Kamer is jaloers op journalisten. En Jesse Klaver flirt met Emmanuel Macron.

REFERENDIVE: Vileine opmerkingen richting D66 en felle kritiek op de arrogantie en haast van het kabinet: het debat over het afschaffen van het referendum was gisteravond een herhaling van zetten van vorige week. De extra toelichting van de Raad van State over de vraag of het kabinet een referendum over de intrekkingswet onmogelijk kan maken, bracht geen nieuwe inzichten. Zelfs de SGP vond de argumenten niet overtuigend en stemt donderdag voor een voorstel dat een referendum over de afschaffing mogelijk moet maken. De partij stemt wel in met het afschaffen van het referendum, maar de Kamermeerderheid voor het plan is met drie zetels verschil miniem. Tijdens een motie van wantrouwen van Forum voor Democratie bleek gisteren wel dat de coalitie de fractiediscipline nog altijd beter op orde heeft dan de oppositie.

Referensistance: De oppositie kon gisteravond vooral nog een keer vol op het orgel met hun kritiek op het kabinetsplan. Thierry Baudet noemde Ollongren zelfs “sluipmoordenares van de democratie”, hoewel hij dat “onparlementaire taalgebruik” later weer inslikte. Zulke massale verontwaardiging gaan we komende tijd vaker zien: in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen én het referendum over de inlichtingenwet zit hier de zwakke plek van de coalitie. De SP roept al openlijk op om tijdens dat referendum op 21 maart ook tegen het kabinetsbeleid te stemmen, en meer partijen zullen van het mogelijk laatste referendum gebruik maken om het volk te mobiliseren. Overigens komt de wet hoe dan ook niet vóór april door de Eerste Kamer, waardoor het lopende initiatief voor een referendum over de wet-Hillen nog kans van slagen heeft.

NIEUWSJAGERS: Wie krijgt de primeurs, de Tweede Kamer of de pers? Hierover lijkt de wrevel in het parlement te groeien. Gisteren stelde GroenLinks-Kamerlid Bart Snels er Kamervragen over aan premier Mark Rutte. Snels is boos dat de premier de scoop over de leugen van Halbe Zijlstra aan de Volkskrant gunde, en die over nieuwe belastingregels aan Trouw. In de Kamer waren gisteren meer parlementariërs hier geïrriteerd over. SP’er Ronald van Raak trok van leer: waarom kregen journalisten de toelichting van de Raad van State over het referendum eerder dan hij? En PvdA-leider Lodewijk Asscher was pissig dat hij in het Financieele Dagblad moest lezen dat Rutte een toespraak voorbereidt over een visie voor Europa. De premier moet zijn speech nu vóór 18.00 uur vanavond aan de Kamer sturen, zodat ze er morgen over kunnen debatteren.

KLAVER ZKT KENNISMAKING: Dat GroenLinks in het Europarlement bij de fractie van de Groenen hoort, lijkt zo logisch als de zwaartekracht. Maar dat is buiten de aantrekkingskracht van de Franse president Emmanuel Macron gerekend. Tegen NRC zegt GroenLinks-leider Jesse Klaver zich “verbonden” te voelen met Macrons partij La République en Marche, hij wil graag met hen samenwerken in Brussel. Een probleem: er is een kans dat Macron in het Europarlement terecht komt in de liberale ALDE-fractie, waardoor GroenLinks opeens in dezelfde Europese familie als de VVD en D66 terecht zou komen. Uit nationale ervaringen weten we dat de samenwerking tussen die partijen niet altijd even soepel verloopt.

HANNULERING: Het gonsde al in de wandelgangen, maar nu heeft hij het officieel bevestigd: VVD-Kamerlid Han ten Broeke, volgens sommigen de ideale opvolger van Halbe Zijlstra als minister van Buitenlandse Zaken, is niet beschikbaar. Tegen een verslaggever van Jinek zei hij er om medische redenen niet voor in te zijn. Over wie dan wel is nog steeds weinig duidelijk. De VVD zelf blijft benadrukken dat het “nog wel even kan duren”.

WAT WIJ VOLGEN:

Uitstel: Later vandaag is pas de persconferentie van minister Cora van Nieuwenhuizen, maar verschillende media meldden het gisteravond al: de opening van Lelystad Airport wordt met een jaar uitgesteld. In plaats van april 2019 staat de opening nu gepland voor april 2020. In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen is het besluit vooral een opluchting voor coalitiepartijen ChristenUnie en CDA. Zij hebben een grote achterban in de gebieden die te maken zouden krijgen met overlast van het nieuwe vliegveld. Zij hebben één lastige kwestie minder uit te leggen op straat.

Tribunaal: D66 komt met het voorstel om een internationaal tribunaal op te richten, om daders van geweld tegen migranten te berechten. Tijdens een debat over criminele organisaties zal de partij vandaag bepleiten dat Nederland zich tijdens zijn voorzitterschap van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties hard moet maken voor zo’n tribunaal, zodat mensensmokkelaars harder aangepakt kunnen worden. Een Kamermeerderheid lijkt het voorstel te steunen.

BUITEN HET BINNENHOF: Vandaag wordt een nieuw onderzoek gepresenteerd naar de integriteit van de Brunssumse wethouder Jo Palmen. Mogelijk wordt meer duidelijk over de vraag of minister Kajsa Ollongren moet ingrijpen om de omstreden wethouder weg te krijgen. Palmen staat voor de komende gemeenteverkiezingen gewoon weer bovenaan de kieslijst van zijn eigen lokale partij. Tijdens gemeenteraadsverkiezingen lukt het kandidaten lager op de lijst overigens opvallend goed om met voorkeurstemmen verkozen te worden.

QUOTE VAN DE DAG

“Je lacht je eigen te pletter op zo’n bus”

Oud-staatssecretaris Fred Teeven benadrukte bij Jinek hoe leuk zijn nieuwe bestuurdersbaan is.