Recensie

Hallucinant hoe Hennix uit klank een ruimtelijke sensatie weet te maken

Festival Sonic Acts en het Stedelijk Museum zetten de spot op het multidisciplinaire oeuvre van kunstenaar Catherine Christer Hennix. In Blue(s) in Green to the 31 Limit wordt klank tot een verbluffende ruimtelijke ervaring.

Blue(s) in Green, een performance voor live elektronica, rondom opgestelde speakers, twee contrabassen en een trombone. Foto Pieter Kers / Beeld.nu / Sonic Arts

Wie vrijdagavond het gifgroen verlichte Teijin Auditorium van het Stedelijk Museum binnenwandelde, kreeg een bizarre gewaarwording. In de zaal gonsde een elektronische drone van uitwaaierende boventonen, die van intensiteit en kleur veranderde als je je door de ruimte bewoog. Diep en vreemd oorvullend zoemde het aan de randen; eenmaal voor de centraal opgestelde tafel met live elektronica restte een lichte, bijna onhoorbare suizeling.

Het duizelingwekkende klankveld bleek een vinding van Catherine Christer Hennix (1948), de Zweedse componist, kunstenaar, filosoof en wiskundige die geldt als een van de founding mothers van de experimentele geluidskunst.

Het kunst- en wetenschapsfestival Sonic Acts en het Stedelijk Museum zetten deze weken een spot op haar multidisciplinaire oeuvre. De tentoonstelling Traversée du Fantasme (te zien tot 27 mei) biedt een beknopte dwarsdoorsnede van haar beeldende werk. Afgelopen weekend klonk met Blue(s) in Green to the 31 Limit de wereldpremière van een gloednieuwe compositie.

Hennix’ biografie voert van een freejazz-verleden in Stockholm en synthesizer-experimenten in de Elektronmusikstudion aldaar, naar New York City waar ze de drone-goeroe La Monte Young leerde kennen en in de leer ging bij de Hindoestaanse raga-meester Pandit Pran Nath. Haar werk is even legendarisch als onbekend, al was het maar omdat er slechts een handjevol opnames van bestaat. Met reden, want Hennix’ ruimtelijk geconcipieerde klanksculpturen moet je live ondergaan.

Getuige Blue(s) in Green, een performance voor live elektronica, rondom opgestelde speakers, twee contrabassen en een trombone, waarin Hennix anderhalf uur lang een ingenieus spel speelt met één enkel akkoord en de daarin besloten liggende boventonen, combinatietonen, verschiltonen en resonanties.

Hallucinant hoe Hennix uit klank een ruimtelijke sensatie weet te maken. Nu eens dwaal je met gesloten ogen door vibrerende spelonken, waarin je een buitenaardse didgeridoo of gong hoort galmen. Dan weer omhult het geluid je van alle kanten als een wonderlijk pulserend organisme. In één woord: verbluffend.