‘Geld is de as’ in familie Holleeder

Proces-Holleeder De zaak-Holleeder gaat verder met het verhoor van Willems zus Sonja. Het zal vooral gaan over de erfenis van haar man Cor van Hout.

Het losgeld van de Heinekenontvoering is onder andere geïnvesteerd in raambordelen op de Achterdam in Alkmaar. Foto Olivier Middendorp

Kunnen de Holleeders hun emoties in bedwang houden? Op die vraag komt een antwoord nadat de rechtbank maandagochtend Sonja Holleeder heeft beëdigd als getuige in de strafzaak tegen haar broer Willem. ‘De Neus’ hield het zelf in ieder geval niet droog toen hij in de eerste week van de zaak vertelde dat hij nog altijd van zijn „zussie” houdt.

Voor Sonja is het de eerste openbare confrontatie met haar broer sinds bekend werd dat ze belastende verklaringen tegen Willem heeft afgelegd. Dat is alweer bijna drie jaar geleden. Holleeder wordt onder andere beschuldigd van de moord op zijn zwager Cor van Hout, een van zijn handlangers bij de ontvoering van Freddy Heineken. Voor Sonja was Cor de liefde van haar leven; ze kregen samen drie kinderen.

Sonja en haar jongere zus Astrid beschuldigen hun broer Willem van het beramen van de moord op Van Hout in 2003. Volgens de twee vrouwen is hun broer sindsdien uit op het vermogen van Van Hout. Holleeder ontkent die beschuldiging. Volgens Willem is het juist zijn zus Astrid die uit is op geld en daarom zus Sonja tegen hem heeft opgezet. „Geld is de as waarom dit draait”, zo concludeerde rechtbankvoorzitter Frank Wieland. „Dat klopt”, beaamde Willem Holleeder. „Het zit kennelijk in de familie.”

Volg hier live het verhoor van Sonja Holleeder

Operatie Goudsnip

Het verhaal van de familie Holleeder is niet los te zien van het nooit gevonden Heinekenlosgeld dat door wijlen Rob Grifhorst – een handlanger van Holleeder en Van Hout – werd geïnvesteerd, onder andere in raambordelen op de Achterdam in Alkmaar. Nadat Holleeder en Van Hout in 1996 gebrouilleerd raakten, werd Van Hout de feitelijke eigenaar van de panden in Alkmaar, al bleef dat onzichtbaar. Het vastgoed zat in enkele Antilliaanse vennootschappen, opgericht door Grifhorst.

Deze vennootschappen staan al sinds 1996 in de belangstelling van justitie vanwege vermoedens van witwassen van crimineel vermogen. Die interesse laaide op na de liquidatie van Van Hout en leidde in 2007 tot de arrestatie van Grifhorst. Sonja Holleeder werd ook als verdachte aangemerkt, maar niet aangehouden. Ze zou geld uit de criminele erfenis van haar man Cor, bestemd voor haar kinderen, hebben witgewassen. Het is die beschuldiging uit het Goudsnip-dossier die Sonja Holleeder tot op de dag van vandaag achtervolgt.

Aan de rechtbank de taak om de onderlinge beschuldigingen te duiden.

Lees ook: Holleeder investeerde toch miljoenen bij Endstra

Het testament van Cor van Hout laat ogenschijnlijk weinig ruimte voor discussie. De Heinekenontvoerder wilde dat al zijn bezittingen terechtkwamen bij zijn drie kinderen, zo liet hij bij de notaris optekenen. Willem Holleeder stelde in de rechtbank dat dat testament wat hem betreft niet klopt. Volgens hem zouden ook de Heinekenontvoerders en de familie van Van Hout geld krijgen na zijn dood.

En wat als hij nou later van gedachten is veranderd, vroeg de rechter aan Holleeder. „Dan had Cor dat tegen mij verteld”, antwoordde Holleeder stellig. In de onderwereld is een testament een irrelevant papiertje, zo hield hij de rechters voor. Want ja, dat gaat toch alleen maar over wat iemand formeel op zijn naam heeft.

Als het om crimineel geld gaat, gelden dus andere regels. Lees: het recht van de sterkste. Nog dezelfde dag dat Cor van Hout vermoord werd, kwamen er bij Sonja al mensen aan de deur met vragen over geld. Ook broer Willem wilde weten wie de Antilliaanse bedrijven had waarin de Achterdam was ondergebracht.

De vraag stellen was gemakkelijker dan hem beantwoorden. Met die Antilliaanse bedrijven is namelijk nogal wat geschoven. Na de oprichting in 1994 en 1995 verkocht Grifhorst ze in 1996 aan Van Hout. In 1998 kocht Grifhorst de ‘Antillianen’ weer terug, maar die transactie werd volgens Grifhorst pas na de dood van Van Hout in 2003 afgerond. Er was toen al wel een deel betaald, geheel in stijl met 40 kilo goud.

In 2007 werden de panden op de Achterdam doorverkocht. Een van de kopers is de partner van Johan V., alias de Hakkelaar. V. werd in verband met het Goudsnip-onderzoek in 2007 aangehouden op verdenking van betrokkenheid bij witwassen. Hij is nooit vervolgd of veroordeeld voor die kwestie.

In de versie van het verhaal van Willem Holleeder over de erfenis van Van Hout heeft zijn zus Astrid de hele verkoop van de panden in elkaar gezet om zelf controle te krijgen over het geld. „Sonja heeft gezegd dat Astrid het zou regelen, daar heb ik het bij gelaten.” Willem Holleeder heeft gesuggereerd dat zijn zus Astrid een relatie had met Johan V. en hem betrokken heeft bij de verkoop van de panden aan de Achterdam. Of dat waar is en wat de relevantie daarvan zou moeten zijn, is onduidelijk. Maar Holleeders advocaten hebben de rechtbank in ieder geval meegedeeld dat ze daar later nog op terug zullen komen „omdat er nog volop onderzoek naar wordt gedaan.” Feit is dat Sonja Holleeder in 2011 een schikking heeft getroffen vanwege de kwestie en ruim 1 miljoen heeft betaald.

Lees ook: De Neus, 35 jaar misdaad

Als die schikking in 2013 openbaar wordt, is Willem Holleeder boos. Hij dacht dat Sonja geen geld had, maar dat was dus niet waar geweest. Het bewijst in de versie die Astrid Holleeder over dit verhaal heeft verteld dat haar broer het alleen maar om het geld te doen is. In haar boek Judas spreekt ze het vermoeden uit dat het Goudsnip-onderzoek is gestart met een tip van haar broer Willem aan de politie. Een sluwe truc om te achterhalen of er nog geld was.

‘Ze heeft gewoon het geld’

Uit gesprekken met haar broer die Astrid heeft opgenomen, blijkt dat Willem denkt dat er nog meer geld is. „Ze heeft gewoon het geld”, zo citeert ze Willem in Judas. „Het is goed, ik weet wat me te doen staat.”

Wat Willem Holleeder daarmee bedoelde, is inmiddels ook bij de rechtbank besproken. Hij heeft Sonja meermalen uitgescholden en bedreigd. Maar dat moest de rechtbank allemaal niet te serieus nemen. Zo praten de Holleeders nou eenmaal. De rechtbank zal Sonja Holleeder ongetwijfeld vragen hoe zij die uitbarstingen van haar broer heeft beleefd.

    • Jan Meeus