Opinie

    • Wilfried de Jong

Anema is een geboren vechtjas

Na weer een ochtend schaatsen kijken vanaf de bank, was ik toe aan beweging. Buiten stuwde het zonnetje de temperatuur op tot boven nul; ik sprong op de racefiets voor een rondje langs de Rotte. Aan het water ligt de boerderij waar oud-schaatscoach Ingrid Paul opgroeide. Ik keek opzij en zag een spreuk op de witte muur: Ken U Zelven.

Paul werkte succesvol met schaatsers als Ids Postma en Bob de Jong. Ze kreeg een schorsing van een jaar toen bewezen werd geacht dat ze met stayer Gretha Smit in 2006 tijdens de Olympische Spelen een startbewijs had willen kopen van een Poolse schaatsster.

Ken U Zelven.

Het gevecht om eerlijke Spelen is een eeuwigdurende strijd en dat komt vooral door de mens zelf. Geen eerlijkheid zonder oneerlijkheid, tenslotte. Vraag het maar aan de uitgesloten Russen. Of vraag het aan Jillert Anema. De schaatscoach ligt onder vuur omdat hij het in Sotsji als coach van de Franse achtervolgingsploeg op een akkoordje had willen gooien met de Nederlanders.

Hoe goed kent Anema ‘zichzelven’?

Heel goed, vermoed ik. Anema is moeilijk te taxeren: hij is grappig met zijn droge humor, soms echt boos, dan weer gemaakt boos of boerenslim en hij hult zich graag in nevelen. Anema lijkt op een duivenmelker die je nooit zal vertellen over zijn trucs om een doffer zo snel mogelijk op de klep geland te krijgen.

Tijdens een interview met de NOS kwam de coach met een ouderwetse spreuk aanzetten: Als je geschoren wordt, moet je stil blijven zitten. Eén verkeerde beweging en het scheermes snijdt je in de strot. Zo fel ervaarde hij de aantijgingen.

Wie Anema durft aan te vallen, krijgt een spervuur aan cryptische woorden retour. De geboren vechtjas speelt het spel met verve. Hij kan je sympathie en ergernis ontlokken in één zin tijd.

„Ik voel me niet schuldig en ik ben ook niet schuldig.”

„Ik zit in een wedstrijd. Een waarschuwing, een berisping? Ik heb een gele kaart gekregen. Maar het was een schouderduw en geen kopstoot.”

Anema kreeg in 2014 een vermanende brief van het NOC*NSF over de kwestie. Wat deed de coach: „Ik heb ’m niet goed gelezen en in de allesbrander gegooid.”

Allesbrander is een ander woord voor doofpot.

Het onderhands regelen van Anema doet me denken aan het wielrennen; in die sport worden nog altijd stiekem deals gesloten, zeker tijdens meerdaagse wedstrijden als de Tour de France. Er wordt minder schande van gesproken dan van de afspraakjes op het ijs, al pleit dat Anema niet vrij.

„Het is niet eens een storm in een glas water.” Zo noemde de Friese coach de matchfixing op de Spelen van 2014. Anema en anderen hebben vier jaar lang gezwegen. Dan is de nasmaak extra bitter.

Een bescheiden advies aan Anema: Ken U Zelven.

Wilfried de Jong is schrijver en programmamaker.

    • Wilfried de Jong