Brieven

Brieven 17/2/2018

Illustratie Cyprian Koscielniak

Grote ziekenhuizen 2

De patiënt

Ernst Kuipers is een bestuurder die denkt aan het optimaliseren van de allocatie van geld en middelen, en vergeet dat dit niet de vraagstelling is van patiënten (Leve het grote ziekenhuis , O&D, 10/2). Een patiënt heeft een tijdsprobleem. Hij mist de kennis en de ervaring waardoor hij weer gezond kan worden. Hij weet dat hij hiervoor een beroep moet doen op de kennis van de arts en de kundigheid van de verpleger. Hij weet bovendien dat hij alleen genezen wordt als de arts daarvoor tijd maakt op het moment dat hij als patiënt bij de arts in behandeling is. Hij wordt alleen verpleegd op het moment dat de verpleger tijd voor hem maakt. De tijd dat patiënt en arts tegelijkertijd ergens aanwezig kunnen zijn, is een veel moeilijker probleem dan de allocatie van geld en middelen. Geld kan worden gespaard, middelen opgetast maar tijd is er alleen nu. De vraag is derhalve: kan het grote ziekenhuis doelmatiger en doeltreffender dit tijdsprobleem oplossen dan kleinere ziekenhuizen? Dat antwoord heb ik niet gelezen, maar ik ben er erg benieuwd naar.

Psychologische test

Breinonzin

Wanneer houdt die breinonzin nu eens op? Bijna dagelijks krijgen we te horen dat iemands hersenen iets zien, iets beslissen, ergens van schrikken, enz. Steeds weer worden dingen die alleen mensen kunnen doen, toegeschreven aan een deel van de mens, zijn hersenen, en vervolgens lijken die hersenen het gedrag te verklaren of voorspellen. Zo ook in het artikel Ons brein voorspelt waar we goed in zijn (13/2). Daaruit wordt duidelijk dat de bij sollicitanten gebruikte ‘breintest’ van de firma BrainsFirst geen breintest is, maar de kwaliteit van een reeks psychologische functies in kaart brengt, bijvoorbeeld hoe afleidbaar of geduldig je bent. Zoiets als een intelligentietest dus, al zal die ten dele andere psychologische vermogens testen. Juist omdat het gaat om dingen die een mens doet en niet zijn brein (al wordt dat er uiteraard wel bij gebruikt), zal de ‘breintest’ wel een zekere voorspellende waarde hebben. Van een echte breintest is dat, gezien de afstand tussen het niveau van de hersenen en dat van gedrag en beleven, nauwelijks te verwachten. Spreken van een breintest is dus onjuist, maar verkoopt natuurlijk beter in het ‘neurotijdperk’. Een betere titel was geweest: ‘Waar we goed op scoren, voorspelt waar we goed in zijn’, maar dat is niet zo verrassend.


kinder- en jeugdpsychiater, Groningen

Documentaire

Manieren van leven

NRC heeft in een voorbeschouwing (14/2) van de documentaire over de politieke partij Denk, ‘Onze manier van leven’, wel een heel speciale bril opgezet: de redacteur schreef voornamelijk over wat hij niet zag. Geen Sylvana Simons na haar vertrek uit Denk, geen ruzies, geen eerlijkheid. Wat ik zag, was een hardwerkend duo dat er weliswaar lang niet altijd frisse ideeën op na hield, maar er wel ontzettend trots op was dat het drie zetels in het parlement had veroverd. Dat was mooi om te zien, dat is democratie in Nederland. Wat ik ook zag, was een autochtone ‘weldoener’ die Denk een busje leende, en in ruil daarvoor de meest schunnige grappen over homo’s en hoeren mocht debiteren. Kijk, voor dié manier van leven schaamde ik me, plaatsvervangend, diep.

Wet orgaandonatie

Ondermijning

De Eerste Kamer ondersteunt in meerderheid het voorstel tot wijziging van de Wet op de Orgaandonatie. De kern daarvan is dat iedere burger potentiële donor is, tenzij hij/zij zelf heeft aangegeven geen donor te willen zijn. Om meer Kamerleden over de streep te trekken is een motie ingediend waarin de regering wordt uitgenodigd met het veld in overleg te treden over het opstellen van een kwaliteitsstandaard voor de transplantatiezorg. Daarin moet het criterium worden opgenomen dat de arts niet zal overgaan tot donatie als er geen nabestaanden zijn of als nabestaanden ernstige bezwaren hebben. Kwaliteitsnormen zijn een waardevol instrument om nadere afspraken tussen marktpartijen vast te leggen over wat als goede praktijk wordt gezien. Maar die afspraken zijn vrijwillig. De overheid kan zulke vrijwillige afspraken extra status geven door er in wet- en regelgeving naar te verwijzen. Dat kan op verschillende manieren, hier gebeurt het per algemene maatregel van bestuur. Een vanzelfsprekende eis bij het opstellen van normen is dat deze niet in strijd zijn met de wet. Dat is hier wel het geval: de norm zou het zelfbeschikkingsrecht van de donor, waarop de voorgestelde wetswijziging is gebaseerd, ondermijnen, evenals de door de wet beoogde sterke verhoging van het aantal donoren. Dit kan echt niet. De overheid nodigt nu (markt)partijen uit een norm op te stellen waarmee zij de wet niet alleen overtreden, maar structureel ondergraven.


UHD Standaardisatie en Normalisatie Erasmus Universiteit

Verenigde Staten

Ziek kind

Uw correspondent Guus Valk in Washington schreef over het gedrag van ouders tijdens de griepedemie in de VS (15/2). Daar wil ik graag bij aanvullen: het is in de VS strafbaar voor ouders om een kind, ziek of niet, alleen thuis te laten zonder toezicht van volwassenen. Als dat ontdekt wordt of er gebeurt iets, dan zijn de negatieve gevolgen voor de ouders, zeker de alleenstaande, vaak enorm, variërend van boetes tot ontzetting uit de ouderlijke macht. Daarom sturen ouders hun kind noodgedwongen ziek naar school, want met hun kind thuisblijven, heeft consequenties voor hun baan, en het kind of kinderen alleen thuislaten is geen optie.

Bankgegevens

Schoonheidsfoutje?

In het artikel Er zit nog wel een schoonheidsfoutje in PSD2 (14/2) is een aspect niet belicht. Zoals het stuk beschrijft, gaan banken waarschijnlijk toegang aan derden geven via dezelfde digitale interface die de rekeninghouder gebruikt. Ik ga niemand toestemming geven mijn bankgegevens in te zien of te gebruiken. Maar stel, een vriend van me is wat minder privacybewust en geeft die toestemming wel. Als ik dan een bedragje naar hem overmaak, komen mijn gegevens in handen van die dienstverlener. Die kan mijn overschrijving bekijken en ziet ten minste mijn naam, rekeningnummer en de omschrijving van de overboeking.

Als het niet mijn vriend maar een commerciële instelling betreft, beschikt die over mijn gegevens terwijl ik nooit toestemming heb gegeven. Dat is toch bepaald meer dan een ‘schoonheidsfoutje’.


    • J. Vegter
    • Rudi Wester
    • Edo Nieweg
    • Henk de Vries
    • Hans Schokkenbroek
    • M T K de Vries