Column

De gifbeker ‘referendum’ is nog niet leeg voor D66

De Haagse Stemming Over 33 dagen zijn de gemeenteraadsverkiezingen. Schrijf je in om deze politieke nieuwsbrief per mail te ontvangen.

De referendumstrijd is nog niet gestreden, maar onvoldoende vertraagd voor een donorreferendum. D66’er Van der Ham de confrontatie met zijn partij. En Lubbers leeft voort in belubberend Lubberiaans.

REFEREXIT I: Dat het een pijnlijke avond voor minister Kajsa Ollongren en haar D66 zou worden, was vooraf duidelijk. Maar dat ze zelfs moet terugkomen voor het debat over het afschaffen van het referendum, was niet voorzien. De coalitie ging gisteren akkoord met een oppositiewens om juridische uitleg te krijgen waarom het kabinet een referendum over het afschaffen van het referendum mag blokkeren. De Raad van State noemde deze clausule in de intrekkingswet eerder “een zuivere benadering”, maar moet dat nog beter beredeneren.

Referexit II: Voor de poging om een referendum over de dinsdag aangenomen donorwet te organiseren, is een week uitstel echter niet genoeg. Als de Tweede Kamer volgende week donderdag stemt over de afschaffing (78 voor, 71 tegen), kan de Eerste Kamer deze begin april afhameren. De donorwet is door het kabinet nog niet ondertekend, dus handtekeningen verzamelen heeft überhaupt nog geen zin.

Referexit III: De voorstanders van het referendum lijken tegenwoordig voornamelijk in populistische hoek te zitten, maar twee mannen van het establishment zaten zich tijdens het debat op te winden op de publieke tribune. Oud-Kamerleden Niesco Dubbelboer (PvdA) en Boris van der Ham (D66), de bedenkers van het raadgevend referendum, vinden het onbegrijpelijk dat hun ‘kind’ wordt geofferd. Van der Ham ziet bij zijn partij “een soort Stockholm-syndroom” sinds het toetreden tot de huidige coalitie. “De flanken zullen het debat kapen en dat is te wijten aan de middenpartijen.”

HOEKEXIT: Nog een pijnlijke kwestie voor D66. Jan Hoekema, die vorig jaar moest aftreden als burgemeester van Wassenaar, moet dat nu ook in Langedijk. De gemeente wilde van hem af nadat NRC een geheime wachtgelddeal bekend maakte tussen hem en de gemeente Wassenaar. Eerder betaalde Hoekema al zijn extra premie terug en moest zijn vrouw, Marleen Barth, opstappen als PvdA-fractievoorzitter in de Eerste Kamer.

STOLPNIEUWS: Het door de Rotterdamse partij Nida geroyeerde gemeenteraadslid Aydin Peksert heeft een parttime betrekking gevonden bij de fractie van Denk. FD-redacteur Ria Cats ruilt Den Haag in voor Brussel. Zie je een leuke Haagse transfer (politiek, journalistiek of ambtelijk) langskomen, mail dan naar De Haagse Stemming of gebruik #stolpnieuws.

WAT WIJ LEZEN: Kritiek op de AIVD uit de hoek van de AIVD. Paul Abels, die vandaag zijn oratie houdt als bijzonder hoogleraar inlichtingenstudies, werkte ruim twintig jaar bij de geheime dienst. Maakt hij zich zorgen over de nieuwe inlichtingenwet? Allerminst. Hij is bang dat ‘de politiek’, mensen uit leger en politie en D66-moeders op bakfietsen de dienst overnemen van de ouderwetse spionnen. “Dat de diensten lijstjes gaan afwerken om aan de wensen van de politiek te voldoen. Dat stuit mij als inlichtingenman enorm tegen de borst”, zegt hij in NRC.

WAT WIJ VOLGEN:

NRC vs. NRC Vanavond in de ‘ontspinshow’ Politieke Junkies in de Amsterdamse Balie. Politiek verslaggever Thijs Niemantsverdriet duidt alle publicitaire draaien die het kabinet gemaakt heeft rond Groningen en het gas. Lamyae Aharouay, bekend van podcast Haagse Zaken, richt zich op de leugens en het bedrog van VVD’ers Zijlstra en Van Haga. Het schijnt dat Fons Lambie (RTL) ook mee mag doen.

Forum voor Leden: Verslaggever Philip de Witt Wijnen (@PhilipDeWW) volgt zaterdag de ledendag van Forum voor Democratie in de Tweede Kamer. Ook na de leegloop van prominenten en ophef over racisme worden er vijfhonderd man verwacht.

Kroonprins Klaas: Zondagavond wordt de VVD-campagne/College Tour-uitzending met Klaas Dijkhoff uitgezonden. De opnames, gisteren, gingen vooral over de verzinsels en het vertrek van Halbe Zijlstra. Voor de onvermijdelijke vragen over Dijkhoffs kroonprinsschap was ook premier Rutte ingeschakeld. Die had in eerste instantie zijn bedenkingen over de potentie van premier Dijkhoff: “Dat weet ik niet, dat moeten we allemaal afwachten.” Pas na aandringen kreeg Dijkhoff Ruttes zegen.

QUOTE VAN DE DAG:

“Dit probleemveld moet worden neergetunneld in een motie, om langs deze weg en in lijn met de afspraken met het kabinet al zwaluwstaartend de pijnpunten snelstens en bestens af te concluderen.”

Ruud Lubbers in één van de voorbeelden Lubberiaans die taalhistoricus Ewout Sanders heeft verzameld.