Kamer wil meer informatie Raad van State over referendum

De Kamer wil dat de raad beter uitlegt waarom het kabinet een referendum over afschaffing van het referendum kan blokkeren.

Minister Ollongren donderdagavond tijdens het debat over het afschaffen van het referendum. Foto Bas Czerwinski / ANP.

De Raad van State moet beter uitleggen waarom het kabinet een referendum over het afschaffen van het referendum kan blokkeren. Dat verzoek deed een Kamermeerderheid donderdagavond aan minister van Binnenlandse Zaken Kajsa Ollongren (D66), die de raad om een extra toelichting gaat vragen. Het Kamerdebat over het referendum werd daarom geschorst en gaat volgende week verder.

Minister Ollongren heeft eerder gezegd dat het “niet logisch” is dat er een referendum zou kunnen worden gehouden over “de wet die het instrument terzijde schuift”. Daarom heeft het kabinet in de zogeheten ‘intrekkingswet’ laten opnemen dat deze onmiddellijk in werking treedt en dat over deze wet geen referendum meer mogelijk is. De Raad van State schreef in haar advies van december dat dit “de wetgever op zichzelf vrij staat” en sprak van “een zuivere benadering” van het kabinet.

Vragen bij advies Raad van State

In het Kamerdebat hadden veel oppositiepartijen vragen over dit advies. Die waren mede gerezen doordat twee hoogleraren dinsdag in een hoorzitting in de Tweede Kamer zeiden dat het blokkeren van een referendum over de intrekkingswet juridisch juist niet deugt. Een aantal Kamerleden wil ook van de Raad van State weten waarom de raad in 2002 wél stelde dat het uitsluiten van een referendum over het afschaffen van de toenmalige referendumwet niet zomaar mogelijk was.

Verschillende partijen en organisaties die voor het behoud van het referendum vechten, willen graag een referendum over het afschaffen van het referendum kunnen houden. Partijleider Thierry Baudet van Forum voor Democratie zei donderdag dat zijn partij hoe dan ook handtekeningen gaat ophalen als ook de Eerste Kamer akkoord gaat met de intrekkingswet.

Tijdens het Kamerdebat donderdag schaarde een krappe Kamermeerderheid zich achter de afschaffing van het raadgevend referendum. De coalitie krijgt alleen steun van de SGP, die principieel tegen referenda is. Vooral D66 werd tijdens het debat door de oppositie van links én rechts zwaar aangevallen, voor het weggeven van een „kroonjuweel”.