Jorrit Bergsma won zilver, maar het ging vooral over zijn coach Jillert Anema

Schaatsen

Jorrit Bergsma won zilver op de tien kilometer, maar het ging donderdag over zijn coach, die een poging tot matchfixing deed.

Jillert Anema , coach van zilveren medaillewinnaar Jorrit Bergsma, deed in 2014 in Sotsji een poging tot matchfixing. Foto Vincent Jannink/ANP

Jorrit Bergsma reed de beste tien kilometer uit zijn leven. Zijn zilveren medaille was het enige succes voor de Nederlandse ploeg van de dag. Maar de prestatie was slechts een voetnoot aan het einde van een tumultueuze olympische dag.

Het ging op de ijsbaan in Gangneung over Sven Kramer, wiens lichaam hem in de steek liet op het allerbelangrijkste moment. De laatste kans op de titel die al jaren voor een gapende leegte in zijn overvolle prijzenkast zorgde. Dat Bergsma twintig seconden sneller was geweest zou je bijna vergeten. Want het ging vooral over de saga rond zijn coach, Jillert Anema. De Volkskrant bracht donderdag het nieuws dat Anema in Sotsji, destijds ook coach van de Franse achtervolgingsploeg omdat hij Fransman Alexis Contin onder zijn hoede had, een poging tot matchfixing had gedaan. Hij had van NOC*NSF een officiële waarschuwing gekregen.

Anema gaf in een interview met die krant toe dat hij de toenmalige bondscoach Arie Koops in Sotsji had gevraagd of de Nederlanders de Fransen, duidelijk zwakker, niet zouden willen inhalen. Zo zouden de Fransen nog een olympisch diploma kunnen halen, en de financiële beloning die daarbij hoort. Koops zei later op de dag dat resoluut te hebben afgewezen en toenmalig chef de mission Maurits Hendriks te hebben ingelicht.

Het ‘kamp-Kramer’

Toen Bergsma na de podiumceremonie in de catacomben van de ijsbaan verscheen, ging het vrijwel alleen over het verhaal rond zijn coach. Waar Bergsma de vragen van zich af had kunnen laten glijden, vergrootte hij de kwestie juist. In een radio-interview met de NOS zei Bergsma dat het verhaal rond Anema uit het „kamp-Kramer” kwam. Dat moest bijna wel, zei hij. Kramer had dat toch niet nodig, als groot kampioen? Vier jaar geleden gebeurde volgens hem ook al iets, vlak voor het olympisch kwalificatietoernooi. „Kwam er ineens het bericht dat er ruzie was tussen mij en Bob de Jong.” Of dat ook uit het kamp van Kramer kwam? „Nou ja, wel uit die richting.”

Lees ook: ‘Anema deed in Sotsji poging tot matchfixing’

Hij werd na enkele uitspraken gecorrigeerd door een van de auteurs van het stuk in de Volkskrant, die zwoer dat de bron in ieder geval niet uit de kringen rond Kramer kwam. Hij noemde de inhoud bovendien „indianenverhalen” en zei ze niet te geloven. Toen Bergsma werd verteld dat NOC*NSF de waarschuwing aan Anema had bevestigd in een brief, was dat nieuwe informatie. Even later bood hij zijn excuses aan Kramer aan. Maar hij bleef het moment van publiceren, op de dag van de tien kilometer, vreemd vinden.

Bergsma leek het bewuste artikel niet te hebben gelezen. De reflex zich op deze manier met de zaak te bemoeien legde wel de kampenstrijd bloot, zoals Bergsma en Anema die al jaren ervaren. De Spelen van Sotsji waren naast de Spelen van het goud voor Bergsma op de tien kilometer ook de Spelen waarop hij buiten de achtervolgingsploeg werd gehouden en zich afmeldde voor de finale.

Het moment in de catacomben gaf het verhaal van de dag nieuwe lading. Voor NOC*NSF is het een nare kwestie aan het eind van een week die alleen maar om de successen ging. De worsteling met de situatie bleek wel uit het feit dat de pers na weer een vraag over het verhaal rond Anema werd verzocht dat nou niet te doen. De sportkoepel heeft de kwestie vier jaar na dato alsnog bij het Internationaal Olympisch Comité (IOC) gemeld, staat in een persbericht, ‘omdat de zaak nu door Anema zelf weer in de belangstelling is gekomen’.

Lees ook: Kramer wist al lang wat er loos was

Bergsma had liever gehad dat het over de tien kilometer ging. „Er is hier een heel mooie strijd gestreden en ik vind het jammer dat dit de boventoon krijgt. Dat verdient deze tien kilometer niet.” Niemand die ook iets af kon doen aan de schaatsprestatie van Bergsma, die stond en die telde, in een jaar dat hij moeilijk in vorm kwam. Laatste tijdens de wereldbekerwedstrijd in Calgary op de 5.000 meter begin december, ook geen plaatsing voor de Spelen op die afstand. Op de 10.000 stond hij er toen weer, nét op tijd. Zes weken later reed hij de beste uit zijn leven, ook al was het niet goed genoeg voor goud. Het werd zilver in Zuid-Korea. Maar wel op de verkeerde dag.

    • Frank Huiskamp