Kamer met premier Rutte in debat over leugen Zijlstra

Debat ten einde, motie van wantrouwen wordt verworpen

De motie van wantrouwen tegen premier Rutte heeft zoals verwacht geen meerderheid gekregen in de Tweede Kamer. De motie kreeg de steun van 43 parlementariërs. Onder hen waren onder meer de Partij voor de Dieren en het Forum voor Democratie. 101 Tweede Kamerleden stemden tegen.

De motie werd ingediend door de PVV. De SP liet voorafgaand aan de hoofdelijke stemming weten het vertrouwen in Rutte op te zeggen omdat die de Kamer niet heeft geïnformeerd toen hij voor het eerst van de leugen hoorde en omdat hij niet heeft gezegd dat hij liegen als "een doodzonde" beschouwt.

Ook PvdA-leider Asscher legde een stemverklaring af. Zijn fractie besloot uiteindelijk tegen de motie te stemmen omdat vooralsnog niet is gebleken dat Rutte zelf gelogen heeft.

We sluiten dit liveblog.

Harde kritiek Asscher en Klaver op Rutte

PvdA-leider Asscher en GroenLinks-leider Klaver waren in hun tweede termijn hard in hun oordeel over het optreden van premier Rutte. Asscher noemde Rutte's antwoorden over wat hij wanneer wist van de kwestie-Zijlstra en zijn verkeerde inschatting van de impact ervan "volkomen ongeloofwaardig en buitengewoon schadelijk". Asscher omschreef de hele affaire rond Zijlstra met de woorden "vlek op vlek, smoes op smoes, leugen op leugen".

Klaver prees de manier waarop Zijlstra vandaag is afgetreden, maar vond de opstelling van de coalitiepartijen en Rutte "vrij stuitend". De GroenLinks-leider zag ook een premier die "weifelend" was en "minder zeker leek van zijn zaak dan normaal". Klaver concludeert dat "we vandaag de eerste grote kras op het kabinet hebben gezien".

Rutte: onze geloofwaardigheid staat niet ter discussie

Volgens premier Rutte staat de geloofwaardigheid van Nederland door de onthullingen en het aftreden van Halbe Zijlstra niet ter discussie. Hij zei dat "liegen niet kan", maar vindt het tegelijkertijd niet altijd "een doodzonde".

Rutte vindt het een goede zaak dat "in onze parlementaire democratie deze zaken worden besproken". Hij vindt dat door het Kamerdebat van vandaag en het aftreden van Zijlstra de geloofwaardigheid van Nederland niet op het spel is komen te staan, ook niet tegenover Rusland.

Wilders zegt vertrouwen in Rutte op

PVV-leider Geert Wilders heeft in zijn tweede termijn een motie van wantrouwen ingediend tegen premier Rutte. Volgens Wilders had de premier de Tweede Kamer direct moeten informeren toen Halbe Zijlstra hem vertelde dat hij gelogen had over zijn bijeenkomst met Poetin. Wilders haalt artikel 68 van de grondwet aan, waarin staat dat het kabinet het parlement actief moet informeren. "Als onze grondwet opzij wordt gezet voor de Volkskrant is het einde zoek", besloot Wilders.

Rutte sprak niet met Jeroen van der Veer

Foto Martijn Beekman / ANP.

Premier Rutte heeft de afgelopen weken geen contact heeft gehad met de bron van Zijlstra's uitspraken over Poetin, zegt hij. De Volkskrant onthulde maandagavond dat dit oud-Shell-topman Jeroen van der Veer was. Van der Veer schreef zondag in een mail aan de Volkskrant dat de door Zijlstra gegeven weergave van zijn woorden „qua strekking” klopt. Maar hij zegt zich „niet te herinneren” hoe hij „de specifieke landen” destijds aan Zijlstra heeft verteld. Volgens Zijlstra had Van der Veer gesproken over 'Groot-Rusland' en daarmee gedoeld op Rusland, Wit-Rusland, Oekraïne en de Baltische staten.

Poetins opmerkingen over Groot-Rusland zouden volgens Van der Veer vooral „historisch bedoeld” zijn. De conclusie dat Poetin agressieve geopolitieke ambities heeft in de Baltische staten is volgens Van der Veer „niet aan mij noch mijn woordgebruik”.

Rutte: ik zag Volkskrant-primeur niet als groot politiek probleem

De oppositie vraagt zich af hoe lang Rutte van het ware verhaal rond de ontmoeting met Poetin wist en of hij dat niet eerder met de coalitie heeft besproken vanwege de gevoeligheid ervan. PvdA-leider Lodewijk Asscher, die vijf jaar lang met Rutte in het vorige kabinet zat, kan zich niet voorstellen dat 'controlfreak' Rutte de gevolgen hiervan niet kon inschatten.

Rutte erkent dat hij "een inschattingsfout" gemaakt heeft omdat hij "dit niet als een groot politiek probleem heeft gezien". Daarom besprak de premier het bijvoorbeeld niet eerder op het wekelijkse coalitieoverleg of het bewindsliedenoverleg van de VVD. Hij dacht dat de kwestie rond de leugen "met een goed parlementair debat" op te lossen zou zijn. Hij sluit niet uit dat hij het wel met ambtenaren op bijvoorbeeld zijn ministerie van Algemene Zaken kort over de kwestie heeft gesproken. Hij heeft daar "geen actieve herinneringen aan".

De coalitiepartners van de VVD werden afgelopen zondag op de hoogte gebracht over de aanstaande Volkskrant-onthulling over Zijlstra.

Rutte: ik had alerter op eerder artikel moeten reageren

Esther Ouwehand van de Partij voor de Dieren vraagt Rutte waarom hij niet is aangeslagewn op een stuk uit de Volkskrant van oktober vorig jaar. De krant schreef toen al een stukje waarin de vraag werd gesteld of Zijlstra nu wel of niet in het buitenhuis van Poetin aanwezig was geweest. Zijlstra wilde toen via zijn woordvoerder "bevestigen noch ontkennen" dat hij destijds bij een gesprek met Poetin zat. De reden is dat hij "niet op het verleden wil ingaan".

Rutte zegt dat hij alerter op dat artikel had moeten reageren. "Ik ben de eerste die op zoiets moet aanslaan en dat is niet gebeurd." Ouwehand vraagt zich af of Rutte niet al langer van dit onware verhaal wist en dat "hij pas besloot om openheid te geven toen de druk onhoudbaar werd".

Baudet: Zijlstra was chantabel

Forum voor Democratie-fractievoorzitter Thierry Baudet vindt dat Halbe Zijlstra "chantabel" was als minister met zijn "totaal kolderieke" verhaal over zijn ontmoeting met Poetin. Rutte spreekt van "hele grote woorden" van Baudet en zegt dat Zijlstra inderdaad "een fout heeft gemaakt" en daar "de ultieme consequentie aan heeft verbonden". Baudet vindt het woord 'fout' veel te zacht uitgedrukt en zegt dat er sprake was van "kwade opzet".

GroenLinks-fractievoorzitter Jesse Klaver vraagt Rutte naar de bewering van de Volkskrant dat het kabinet snelle publicatie van het artikel over Zijlstra heeft tegengewerkt. Rutte belooft de Kamer hier zometeen zo snel mogelijk opheldering over te geven.

Rutte: ik had Kamer tegelijk met Volkskrant moeten informeren

Het debat is hervat met de beantwoording van premier Rutte. De premier vertelt dat hij inderdaad een paar weken geleden van Zijlstra hoorde dat hij gelogen had over zijn aanwezigheid bij een bijeenkomst met Poetin en dat de Volkskrant met een verhaal daarover bezig was. Rutte zegt dat hij één fout heeft gemaakt, namelijk dat hij tegelijk met de publicatie van de Volkskrant zondagavond niet een brief naar de Tweede Kamer heeft gestuurd met een bevestiging van de informatie. Hij had het "ingewikkeld" gevonden om ruim voor de publicatie van de Volkskrant naar buiten te treden over Zijlstra's leugen.

PVV-leider Wilders vindt dat Rutte de Kamer direct had moeten informeren en geen rekening had hoeven houden met de krant. Rutte noemt de redenering "heel goed denkbaar en staatsrechtelijk zuiver", maar blijt erbij dat "het leven soms ingewikkeld is".

Foto Olaf Kraak / ANP.

Baudet: Nederland is de risee van de internationale pers

Volgens fractievoorzitter van Forum voor Democratie is het "volkomen terecht" dat Halbe Zijlstra is afgetreden. Volgens Baudet was het destijds, in 2016, nodig Nederland "op te hitsen" tegen Rusland, ook in aanloop naar het referendum over het associatieverdrag met Oekraïne. "Je schiet gewoon in de lach dat dit soort mensen het land mogen besturen."

"Hoe kan het dat Mark Rutte wist van deze absurde leugens en niets deed", wil Baudet weten. De imagoschade voor Nederland is volgens Baudet groot. "We zijn de risee van de internationale pers", aldus de Forum voor Democratie-leider. "Hoe dacht de minister-president dat het wel weer goed zou komen", vroeg Baudet. Hij zag een "gebrek aan leiderschap", en volgens Baudet blijkt hieruit eens te meer dat Rutte niet geschikt is voor de "EU-topbaan" waarnaar de premier volgens hem al lang hengelt.

PVV-leider Geert Wilders vroeg aan Baudet of hij echt wilde dat Zijlstra "met stille trom" was vertrokken. "Dat snap ik dus echt niet!" antwoordde Wilders. "De minister-president had het aan de Kamer moeten melden! Wij hadden een debat moeten voeren in alle openheid!" Baudet twijfelde even en kon "zich voorstellen dat je aan andere lijn volgt". Hij kon zich echter ook voorstellen "dat er andere belangen spelen". Hij ging er "nog even over nadenken:.

Pechtold krijgt kritiek op zijn verdediging

D66-leider Alexander Pechtold benadrukte dat zijn fractie "met respect heeft kennis genomen" van het besluit van Zijlstra. Pechtold noemde Zijlstra's beslissing terecht. "Er mag geen twijfel zijn over de geloofwaardigheid van onze minister van Buitenlandse Zaken."

Pechtold herhaalde nog wat loftuitingen voor Zijlstra die al eerder vielen: rechtdoorzee, gedreven, duidelijk als politicus. Ook Pechtold gaf aan zondagavond ingelicht te zijn over de leugen van Zijlstra.

Waarom vond hij het gisteren dan nodig een sneer te maken naar de Russen, vroeg PvdA-leider Lodewijk Asscher, doelend op Pechtolds opmerking dat hij "de eerste Rus die een leugen toegaf nog moest tegenkomen". Pechtold bleef daarop bij zijn karakterisering dat de democratische situatie in Nederland een "gans andere" is dan in Rusland.

Pechtold benadrukte verder nog steeds de inhoud van Zijlstra's uitspraken over Poetin, hoewel een leugen, interessant te vinden. De oppositie sloeg daar op aan, en had felle kritiek op de verdediging van D66. Asscher herkende hierin de reactie van gisteren, dat er iets "geopolitieks" in de leugen van Zijlstra zou zitten. Ook Esther Ouwehand vroeg aan Pechtold over een "van horen zeggen" nu echt is waarop Pechtold zijn informatie over het buitenland wil baseren. "De inhoud staat? Is dat echt de lijn die D66 kiest?" Ook GroenLinks sloot zich daarbij aan. "Zo sterk als de verklaring van Halbe Zijlstra, zo zwak is de verdediging van de coalitie", aldus Jesse Klaver. "Ongelooflijk slappe hap", vond Denk-leider Tunahun Kuzu.

Wilders wil van Dijkhoff weten: wat vindt u hier als Kamerlid nou van?

PVV-leider Geert Wilders vroeg aan Klaas Dijkhoff of hij als Kamerlid niet ook vond dat de premier de Kamer had moeten informeren over de leugen van Zijlstra, waarover hij al weken op de hoogte was. Dijkhoff hakkelde in zijn antwoord, benadrukte dat de premier daarover zelf moet antwoorden. "Ik weet niet of je iets met een journalist moet doorkruisen met een brief", zei Dijkhoff, doelend op het verhaal waarmee De Volkskrant al langer bezig was en waarvan Zijlstra en Rutte weet hadden. Dijkhoff gaf aan op zondag te zijn ingelicht door Zijlstra. Het ging volgens Dijkhoff om een "heads up." Dat Rutte niet eerder openheid had gegeven vond hij begrijpelijk. "In het proces van hoor, wederhoor, interviews geven en ook nog je werk doen in het buitenland heb ik er begrip voor dat dat niet per ommegaande gebeurd is."

Maar de heer Dijkhoff werkt toch niet voor de Volkskrant, repliceerde Wilders. "Ik ken de heer Dijkhoff als een stevige fractievoorzitter, maar hier staat hij te stuntelen."

Deze liegende politici gingen Zijlstra voor

Halbe Zijlstra is niet de eerste politicus die ten val komt om een leugen: dat komt vaker voor.Van Philomena Bijlhout tot Ivo Opstelten: wie gingen Zijlstra voor?

Lees ook: Liegende politici: zij gingen Zijlstra voor

Dijkhoff heeft vooral lof voor Zijlstra

Hoe VVD-leider Klaas Dijkhoff deze dag eigenlijk had willen beschrijven zullen we nooit weten: dat valt volgens hemzelf onder onparlementair taalgebruik. Hij houdt het op "pijnlijk". Volgens Dijkhoff is de afloop van Zijlstra's politieke carrière op geen manier representatief voor die carrière. "Hij heeft zich altijd ingezet voor wat hij dacht dat het beste was voor Nederland." Ook oogstte Zijlstra volgens Dijkhoff "vooral lof" in zijn functie als minister van Buitenlandse Zaken. "Dat wil ik gememoreerd hebben, omdat je snel blijft haken bij laatste herinneringen."

Foto Martijn Beekman / ANP.

Dijkhoff zei "helaas te hebben moeten constateren" dat hij niet meer aan de eisen van de minister van Buitenlandse Zaken kan voldoen. Na zoveel lof kwam PvdA-leider Asscher met kritische vragen. Volgens hem past borstklopperij Nederland niet na deze leugen van Zijlstra. SP-leider Lilian Marijnissen wilde van Dijkhoff weten: was het probleem nou de leugen, of de publicatie van de leugen? "Het probleem was de leugen", benadrukte Dijkhoff. "Het uitspreken van de niet-correcte zin was de fout."

Bezoek aan Rusland is afgezegd

Hoewel minister van Buitenlandse Handel Sigrid Kaag voorlopig het ministerschap van Zijlstra overneemt, reist zij vanavond niet af naar Rusland voor het geplande bezoek. Het ministerie van Buitenlandse Zaken laat weten dat het bezoek aan Rusland is afgezegd.

Segers: "Is er genade in de politiek?"

"Ik sta hier met gemengde gevoelens", benadrukte ChristenUnie-leider Gertjan Segers. "Is er ruimte voor een tweede kans?" vroeg hij zich af. Tegelijk benadrukte dat de onwaarheid die Zijlstra had verteld "pijnlijk" was. "Zijlstra heeft op een respectabele en waardige manier afscheid genomen", zei Segers. "Dat aanvaard ik, maar in het besef dat wij het vroeger of later allemaal van genade moeten hebben."

Zijlstra arriveert voorafgaand aan zijn ontslagverklaring

Foto David van Dam

Koning verleent Zijlstra digitaal ontslag

Koning Willem-Alexander is op dit moment in Zuid-Korea voor een bezoek aan de Olympische Winterspelen. Hij kan echter gewoon ontslag verlenen aan Halbe Zijlstra, zo laat de Rijksvoorlichtingsdienst weten. "Het ontslag verlenen hoeft niet in persoon te gaan. Het gebeurt in dit geval digitaal."

In verband met het tijdsverschil met Zuid-Korea (het is daar nu twee uur ‘s nachts), verwacht de RVD dat de koning morgenochtend Nederlandse tijd het ontslag kan verlenen.

Buma dankt Zijlstra voor samenwerking

CDA-leider Sybrand Buma zei het aftreden van Zijlstra te betreuren, hoewel het volgens hem onvermijdelijk was. Het beeld van Zijlstra zoals dat de afgelopen dagen is ontstaan, zei Buma niet te herkennen. Zijlstra handelde volgens Buma "eerlijk en zonder verborgen agenda", voor hem gold "een afspraak is een afspraak". "Ik dank hem voor de samenwerking die ik graag langer had voortgezet."

Van der Staaij: groot respect voor Zijlstra

SGP-leider Kees van der Staaij had een korte bijdrage. Hij benadrukte "met groot respect" kennis te hebben genomen van het besluit van Zijlstra. Volgens Van der Staaij ging het om een "pijnlijk incident" uit het verleden. De SGP-leider memoreerde sinds 2006 "het genoegen te hebben gehad" met Zijlstra samen te werken. Zijn aftreden tekent volgens Van der Staaij: "Het landbelang ging voor hem boven het persoonlijk belang".

"Waarom speelde dit geen rol bij aanstellen Zijlstra?"

Namens de Partij voor de Dieren voerde Kamerlid Esther Ouwehand het woord. Zij stelde vooral vragen bij het aannamebeleid van premier Rutte. Waarom heeft dit geen rol gespeeld bij het aanstellen van Zijlstra als minister van Buitenlandse Zaken? "Ik vind dat echt raar en onverantwoord", aldus Ouwehand. Het Kamerlid noemde in dit verband de moeizame band met Rusland om het onderzoek naar de ramp met de MH17. "Waarom heeft de premier tot 5 uur vanmiddag volgehouden dat er een grote fout was gemaakt maar zijn minister kon aanblijven?"

Klaver: "Deze leugen is een joker voor Poetin"

Volgens Jesse Klaver, fractievoorzitter van GroenLinks, had Zijlstra niet meer effectief kunnen optreden als minister van Buitenlandse Zaken. Daarom is het goed dat hij is afgetreden: dit ging volgens Klaver om een fout die hij niet meer kon herstellen.

Ook Klaver vroeg zich af waarom Rutte dit "geen doodzonde" vond. "Hoe is de premier dit ter ore gekomen", vroeg Klaver. En: "Hoe heeft hij het getaxeerd?" De GroenLinks-leider vroeg zich af waarom Rutte niet heeft erkend dat dit een "heel groot probleem" was voor het hele kabinet. "Met deze leugen heb je Poetin een joker gegeven die het diplomatieke verkeer in de weg staat."

Asscher: "Hoe herstelt de premier de schade?"

Volgens PvdA-leider Lodewijk Asscher had Halbe Zijlstra als minister van Buitenlandse Zaken juist een goede start gemaakt. Juist daarom is het volgens Asscher voor Zijlstra persoonlijk zo jammer dat het hier nu moet eindigen.

Asscher herhaalde de woorden van Rutte dat de actie van Zijlstra "geen doodzonde" was. "Dat roept vragen op", aldus Rutte. Juist omdat "onze relatie met Rusland buitengewoon gevoelig ligt", is volgens Asscher het verspreiden van desinformatie over dat land zo zorgelijk. "Is de anekdote die Zijlstra vertelde nu nog relevant?", wilde Asscher weten. En: hoe kan de schade die dit incident Nederland heeft toegebracht worden weggewerkt?

"Staat Rutte nog achter zijn reactie van gisteren?"

50plus-leider Henk Krol benadrukte dat hij zijn vragen "gezien de emoties van deze avond" liever morgen had willen stellen. Niettemin had hij een aantal vragen aan premier Rutte: "Staat hij nog steeds achter zijn reactie van gisteren?" Krol doelde daarmee op de woorden van Rutte, dat de inhoud van Zijlstra's leugen niet ter discussie stond. "Wil de heer Rutte dat nog eens herhalen vandaag?" Ook Krol wilde weten waarom Rutte de leugen van Zijlstra niet eerder aan de Kamer heeft gemeld.

Kuzu: uitspraak Pechtold racistisch

Ook Denk vroeg bij monde van fractievoorzitter Tunahun Kuzu waarom de premier de Kamer niet eerder heeft geinformeerd over de leugen van Zijlsta. "Leugens zorgen voor angst in de maatschappij," aldus Kuzu. Ook viel Kuzu D66-leider Alexander Pechtold aan. Zijn uitspraak dat hij "de eerste Rus die een leugen toegeeft nog moet tegenkomen" noemde de Denk-leider racistisch. "Onze internationale reputatie heeft een klap gekregen."

SP wil weten: vindt Rutte liegen oké?

Namens de SP voerde fractievoorzitter Lilian Marijnissen het woord. Marijnissen herhaalde de woorden die premier Rutte gisteren gebruikte, namelijk dat de inhoud van Zijlstra leugen nog steeds staat. "Vindt de premier dat nog steeds?", wilde Marijnissen weten. En als dat het geval is, aldus Marijnissen: "Vindt de premier de leugen van Zijlstra dan oké?"

Verder vroeg Marijnissen zich af waarom Rutte heeft gewacht op de "doortastendheid van een Volkskrant-journalist" en zelf de leugen niet heeft onthuld. "Wat doet dit met de geloofwaardigheid van Nederland?" wilde Marijnissen weten.

Wilders vraagt: waarom informeerde Rutte de Kamer niet?

Na het vertrek van Zijlstra, debatteert de Kamer nu alsnog met premier Mark Rutte. PVV-leider Geert Wilders begon zijn bijdrage met waardering voor de woorden van Zijlstra. Wilders sprak van een "waardige manier" van vertrekken om een fout die "aan hemzelf te wijten".

Wilders had voor Rutte maar één vraag: "Waarom heeft u de Kamer niet geïnformeerd?" Rutte wist immers al in de week van 29 januari dat Zijlstra over zijn ontmoeting met Poetin had geloven. "De Kamer had dit moeten weten", zei Wilders. Dat Rutte de Kamer niet heeft geïnformeerd is volgens de PVV-leider "onverkropbaar".

Sigrid Kaag neemt waar als minister van Buitenlandse Zaken

Premier Mark Rutte gaf net buiten de Tweede Kamer aan journalisten een korte verklaring af over het aftreden van Halbe Zijlstra. In Zijlstra zei Rutte een vriend te verliezen. "Hij was iemand die landsbelang altijd boven partijbelang of persoonlijk belang heeft gesteld." Rutte zei "de afweging die hij vanmorgen gemaakt heeft" te begrijpen, en benadrukte dat dit "het eigen besluit" was van Zijlstra. De premier beklemtoonde het zelf moeilijk te hebben met het afscheid van Zijlstra. Op de vraag of hij zichzelf iets verwijt gaf Rutte geen antwoord.

De premier maakte verder bekend dat minister van Buitenlandse Handel Sigrid Kaag voorlopig waarneemt als minister van Buitenlandse Zaken.

Zijlstra als politicus

Slechts drie maanden, was Halbe Zijlstra minister van Buitenlandse Zaken. Het had een bliksemcarrière in de politiek. Zijlstra maakte naam als sterke debater, maar zijn stoere – en onware – verhalen, kosten hem nu zijn ministerschap.

Lees over Zijlstra als politicus: Sterke onderhandelaar werd nooit helemaal onderdeel van het politieke establishement

Oppositie wil later een debat, coalitie liever nu meteen

PVV-Kamerlid Raymond de Roon, die het debat vandaag als eerste aanvroeg, gaf zojuist aan dat wat hem betreft het debat niet wordt voortgezet met premier Rutte. Vrijwel alle andere fractievoorzitters van de oppositiepartijen sloten zich daar bij aan. Fractievoorzitter van Forum voor Democratie Thierry Baudet beklemtoonde wél een debat met premier Rutte te willen voeren.

Opvallend genoeg gaven de coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie aan op dit moment wél een debat met premier Rutte te willen voeren. De partijen benadrukten dat áls er een debat gevoerd moet worden, dat het dan nu moet gebeuren.

Dat betekent dat er een meerderheid in de Kamer voor een debat is, en het nu toch gevoerd gaat worden. Er is geschorst voor een half uur, waarna iets voor 18:00 uur alsnog over de leugen van Halbe Zijlstra gedebatteerd zal worden.

Kamer overlegt over voortzetten debat

Zowel Halbe Zijlstra als premier Mark Rutte leken zeer aangedaan. Er kwamen tranen, een knuffel bezegelde het afscheid. In de Tweede Kamer wordt op dit moment druk overlegd hoe het debat nu verder zal verlopen. Moet premier Rutte het debat nog verder voeren? Of is het voorzetten van het debat niet meer nodig met het aftreden van Zijlstra? De VVD-fractie zit er zichtbaar verslagen bij.

Zijlstra dient direct ontslag in

Nog voor het debat kon beginnen, heeft minister van Buitenlandse Zaken Halbe Zijlstra zijn ontslag ingediend.

Zijlstra legde een verklaring af. Hij stond er met een bezwaard gemoed en wilde verwoording afleggen voor de "met afstand grootste fout uit zijn carrière". Zijlstra benadrukte dat zijn geloofwaardigheid in het geding was. Om zijn ambt niet te belasten zei hij geen andere optie te zien dan af te treden.

Foto Bart Maat / ANP.

Zijlstra wacht zwaar Kamerdebat

Is Halbe Zijlstra na vandaag nog minister van Buitenlandse Zaken? Hem wacht in elk geval een zwaar Kamerdebat, waarin hij moet uitleggen waarom hij jarenlang loog over zijn aanwezigheid bij een gesprek met de Russische president Poetin in 2006. Zijlstra biechtte die leugen maandag op en ging diep door het stof, maar is het genoeg? De bewindsman probeerde zich te redden door te zeggen dat hij het verhaal over Poetin weliswaar van iemand anders had gehoord, maar dat de inhoud (dat Poetin zou hebben gesproken over zijn droom van een 'Groot-Rusland') wél klopte. Maar ook daarover bestaat onduidelijkheid nu Zijlstra's bron, oud-Shell-topman Jeroen van der Veer, zegt dat de weergave van zijn woorden "qua strekking" klopt. Maar "niet aan mij noch mijn woordgebruik" mag worden afgeleid dat Poetin dreigende taal sprak richting de Baltische staten en Kazachstan sprak.

Premier Rutte herhaalde dinsdag voor het debat dat Zijlstra wat hem betreft kan blijven, hoewel hij wel van "een grote fout" spreekt. maar de fractieleiders van de coalitiepartijen waren vlak voor het debat voorzichtiger. ChristenUnie-fractievoorzitter Gert-Jan Segers zei dat er "nog heel veel onduidelijkheid" bestaat en verwacht "een pittig debat". VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff wilde zich voor het debat niet uitspreken. Veel oppositiepartijen vragen zich hardop af of Zijlstra nog wel kan aanblijven. Een motie van wantrouwen hangt in de lucht.

Lees ook: Zijlstra weet niet of hij nog wel geloofwaardig is

Het debat in de Tweede Kamer begint om 17.00 uur. Premier Rutte is op verzoek van een Kamermeerderheid ook bij het debat aanwezig. Hij hoorde enkele weken geleden al van Zijlstra dat hij over zijn ontmoeting met Poetin had gelogen.