Oekraïne zet oppositieleider Saakasjvili uit naar Polen

Eerder werd de oud-president van Georgië door Oekraïense autoriteiten opgepakt in een restaurant in Kiev.

Saakasjvili is stateloos en wordt mogelijk gedeporteerd. Foto Efrem Lukatsky/AP

De voormalig president van Georgië Micheïl Saakasjvili is maandag gedeporteerd naar Polen. Dat hebben Oekraïense en Poolse autoriteiten bevestigd. Eerder werd bekend dat de stateloze oppositieleider was opgepakt in een restaurant in Kiev. Op zijn Facebookpagina staat dat onbekende gemaskerde “kidnappers” Saakasjvili meenamen en naar het vliegveld brachten.

De politicus liep al langer risico om gedeporteerd te worden. Het hof van beroep in Kiev besloot onlangs een beslissing over het intrekken van zijn Oekraïense nationaliteit niet in behandeling nemen. De uitspraak was volgens Saakasjvili politiek gemotiveerd.

Gouverneur Odessa

Saakasjvili verhuisde naar Oekraïne na de Euromaidan-revolutie in 2014 als een bondgenoot van president Porosjenko. Hij deed afstand van zijn Georgische nationaliteit, kreeg een Oekraïens paspoort en werd in 2015 tijdelijk gouverneur van Odessa. Na herhaaldelijke kritiek op de president, die zich schuldig zou maken aan corruptie en machtsmisbruik, verloor hij vorig jaar zijn Oekraïense staatsburgerschap en werd stateloos. Sindsdien heeft Saakasjvili meerdere protesten tegen Porosjenko geleid.

Polen bevestigt dat het met de uitzetting van de stateloze politicus heeft ingestemd. Saakasjvili is getrouwd met een burger uit de Europese Unie en mag daarom in Polen blijven, schrijft de grenswacht in een verklaring. Saakasjvili is getrouwd met de Nederlandse Sandra Roelofs.

Lees meer over de zaak bij het hof van beroep: Saakasjvili wordt mogelijk Oekraïne uitgezet

De uitgezette politicus veroordeelde de beslissing vanuit Warschau telefonisch tegenover journalisten in Kiev en noemde de Oekraïense president Petro Porosjenko een “verachtelijke venter die Oekraïne wil vernietigen”. Zijn aanhangers benadrukten eerder al dat de uitzetting van Saakasjvili illegaal zou zijn. “Dit is een ontvoering van een Oekraïense burger door bandieten die van een politieke tegenstander af willen komen”, staat in een verklaring op Facebook.

Georgisch arrestatiebevel

Volgens de woordvoerder van de Oekraïense grenswacht is de politicus naar het land van “eerder verblijf” gebracht omdat hij illegaal op Oekraïens grondgebied verbleef. In september stak Saakasjvili nog zonder een geldig paspoort maar gesteund door politieke aanhang de grens over vanuit Polen. Eerder was hij naar Europa vertrokken om zijn zaak te bepleiten.

Lees het NRC-interview met Saakasjvili eerder dit jaar: ‘Straks word ik ontvoerd met een zak over mijn hoofd

Het is al langer de vraag wat Oekraïense autoriteiten met hem aanmoesten. Zelf wil Saakasjvili als oppositieleider verder met zijn politieke campagne in Oekraïne. Tegelijkertijd heeft Georgië een arrestatiebevel tegen hem uitgezet omdat de oud-president onlangs bij verstek veroordeeld is tot een gevangenisstraf voor machtsmisbruik.

Als het Saakasjvili niet lukt om Oekraïne terug in te komen, is hij volgens minister Halbe Zijlstra (VVD) welkom in Nederland. Zelf zei hij in een interview met NRC eerder dat niet te ambiëren: “Ik kan altíjd naar Nederland maar heb geen directe plannen, om de simpele reden dat het daarna heel moeilijk zal worden terug te keren naar Oekraïne.”